Καθορισμός των «Γραπτώς Εξεταζόμενων» μαθημάτων στις προαγωγικές εξετάσεις της Α’ τάξης των ΕΠΑ.Λ., των Πρότυπων ΕΠΑ.Λ. και των Λυκείων των ΕΝ.Ε.Ε.ΓΥ.-Λ. στο πλαίσιο της Τράπεζας Θεμάτων

ΤΟ ΦΕΚ ΕΔΩ 

Η Υπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, Σοφία Ζαχαράκη, υπέγραψε την σχετική απόφαση με την οποία προχωρά η χρηματοδότηση ύψους 24.049.800,00 ευρώ, για την ανακαίνιση της Φοιτητικής Εστίας Αθηνών, ιδιοκτησίας του Ιδρύματος Νεολαίας και Δια Βίου Μάθησης (ΙΝΕΔΙΒΙΜ), στο πλαίσιο της ενίσχυσης της φοιτητικής μέριμνας - μέσω της αναβάθμισης των δημοσίων φοιτητικών υποδομών που ακολουθεί η Κυβέρνηση - προκειμένου να στηριχθούν οι φοιτητές που προέρχονται από ευάλωτες οικογένειες.

Η απόφαση αυτή, αποτελεί συνέχεια της προγραμματικής σύμβασης που υπεγράφη πρόσφατα από την Υπουργό Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, Σοφία Ζαχαράκη, την Πρόεδρο του Ινστιτούτου Νεολαίας και Δια Βίου Μάθησης, Άννα Ροκοφύλλου και τον Αναπληρωτή Διευθύνοντα Σύμβουλο του Υπερταμείου, Παναγιώτη Σταμπουλίδη, με προγραμματισμό υλοποίησης του έργου, τη χρονική περίοδο 2025 - 2030. Η συνολική δαπάνη θα καλυφθεί από το Τομεακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης του ΥΠΑΙΘΑ 2021-2025, από εθνικούς πόρους του Αναπτυξιακού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων.

Η ολοκλήρωση της ανακαίνισης αναμένεται να βελτιώσει ριζικά την εξωτερική εμφάνιση και την λειτουργικότητα του κτιρίου, καθώς περιλαμβάνει παρεμβάσεις μεγάλης κλίμακας που αφορούν στην ενεργειακή αναβάθμιση, την στατική ενίσχυση, τον εκσυγχρονισμό των ψηφιακών και λοιπών υποδομών, καθώς και τον επανασχεδιασμό των κοινόχρηστων και ιδιωτικών χώρων, με έμφαση στην προσβασιμότητα, την ασφάλεια και την ποιότητα διαβίωσης των φοιτητών.

Η Υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη δήλωσε: «Η πρόσβαση στην ποιοτική στέγαση, αποτελεί απαράβατο όρο ισότητας στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Με τη σημερινή μας απόφαση, για τη χρηματοδότηση της ανακαίνισης της ιστορικής Φοιτητικής Εστίας Αθηνών, προχωράμε σε μια ουσιαστική επένδυση υπέρ των φοιτητών μας και ιδιαίτερα όλων εκείνων που προέρχονται από ευάλωτες οικογένειες. Στηρίζουμε έμπρακτα την ακαδημαϊκή τους πορεία, προσφέροντας αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης, με σύγχρονες, ασφαλείς και προσβάσιμες υποδομές, και ταυτόχρονα ανακουφίζουμε σημαντικά εκατοντάδες ελληνικές οικογένειες, που αναζητούν για τα παιδιά τους, χαμηλού κόστους μεν, αλλά με σύγχρονες και ασφαλείς συνθήκες, φοιτητική στέγη. Η κυβέρνηση και το Υπουργείο Παιδείας, συνεχίζουμε με συνέπεια την πολιτική ενίσχυσης της φοιτητικής μέριμνας, με στόχο κανένας φοιτητής και φοιτήτρια να μην στερηθεί τη δυνατότητα να σπουδάσει, εξαιτίας οικονομικών δυσκολιών. Η αναβάθμιση των φοιτητικών εστιών, αποτελεί έργο κοινωνικής δικαιοσύνης, εκπαιδευτικής ισότητας και μέριμνας με προοπτική για τα παιδιά μας»

Η Εθνική Αρχή Ανώτατης Εκπαίδευσης (ΕΘΑΑΕ) προχωρά στη δεύτερη φάση αξιολόγησης τεσσάρων Μη Κρατικών Πανεπιστημίων, τα οποία επιδιώκουν να λάβουν την αρχική πιστοποίηση των προπτυχιακών τους σπουδών για το ακαδημαϊκό έτος 2025-2026.

Τα πανεπιστήμια που βρίσκονται υπό αξιολόγηση είναι:

• Πανεπιστήμιο Λευκωσίας (UNIC Athens)
• Αμερικανικό Πανεπιστήμιο Ανατόλια
• City York University
• University of Keele

Προγράμματα σπουδών και αριθμός θέσεων

Κάθε ίδρυμα έχει καταθέσει προγράμματα που καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα επιστημονικών πεδίων, με τον προβλεπόμενο αριθμό εισακτέων ως εξής:

Τοποθεσίες παραρτημάτων στην Ελλάδα

Η λειτουργία των μη κρατικών πανεπιστημίων θα πραγματοποιηθεί σε επιλεγμένες τοποθεσίες:

• UNIC Athens: Ελληνικό, Αθήνα
• City York University: Αθήνα και Θεσσαλονίκη
• Αμερικανικό Πανεπιστήμιο Ανατόλια: Θεσσαλονίκη
• University of Keele: Αθήνα

Διαδικασία αξιολόγησης και πιστοποίησης

Η ΕΘΑΑΕ ακολουθεί τριφασικό σύστημα αξιολόγησης. Η τρίτη φάση περιλαμβάνει μόνιμη ετήσια παρακολούθηση της λειτουργίας και επαναπιστοποίηση ανά πέντε χρόνια. Με αυτόν τον τρόπο διασφαλίζεται η ποιότητα των σπουδών, με διαδικασίες αντίστοιχες των δημόσιων ΑΕΙ.

Διπλή εγγραφή φοιτητών

Μία καινοτόμος δυνατότητα είναι η παράλληλη φοίτηση: οι φοιτητές των δημόσιων ΑΕΙ μπορούν να εγγραφούν ταυτόχρονα και σε μη κρατικό πανεπιστήμιο, χωρίς κανέναν περιορισμό από το Υπουργείο Παιδείας.

Προϋποθέσεις εισαγωγής

Για προπτυχιακά προγράμματα:

• Απόφοιτοι Λυκείου (ΓΕΛ ή ΕΠΑΛ) με βάση εισαγωγής ίση με το 80% του μέσου όρου της επιστημονικής κατηγορίας.
• Κάτοχοι ισότιμων απολυτηρίων από αναγνωρισμένα σχολεία Ελλάδας ή εξωτερικού.

Για μεταπτυχιακά/διδακτορικά:

• Κάτοχοι αναγνωρισμένων τίτλων πρώτου κύκλου σπουδών από ελληνικά ή ξένα ιδρύματα.

Διασφάλιση δικαιωμάτων φοιτητών

Σε περίπτωση παύσης λειτουργίας κάποιου μη κρατικού πανεπιστημίου:

• Επιστρέφονται τα δίδακτρα στους φοιτητές.
• Καταβάλλονται οι οφειλές στο προσωπικό.
• Το μητρικό ίδρυμα αναλαμβάνει να εξασφαλίσει την ολοκλήρωση των σπουδών και την απονομή τίτλων.

Αναγνώριση τίτλων σπουδών

Οι τίτλοι εκδίδονται από το μητρικό πανεπιστήμιο, πιστοποιούνται από την ΕΘΑΑΕ και αναγνωρίζονται από το ελληνικό κράτος χωρίς πρόσθετες διαδικασίες στον ΔΟΑΤΑΠ.

Διδακτικό προσωπικό

• Τουλάχιστον το 80% του ακαδημαϊκού προσωπικού διαθέτει διδακτορικό συναφές με το αντικείμενο.
• Οι διαδικασίες πρόσληψης είναι αυστηρές, αξιοκρατικές και εγκεκριμένες από το μητρικό ίδρυμα.

//www.tiktok.com/@emrechulo/video/7516548368265497878" class="tiktok-embed" data-video-id="7516548368265497878" style="max-width:605px;min-width:325px" >

Οι celebrities και το μποϊκοτάζ

Από τον Μεσαίωνα

Από την Πέμπτη 11 Σεπτεμβρίου 2025, όλα τα σχολεία της χώρας θα ανοίξουν τις πόρτες τους για τη νέα σχολική χρονιά 2025-2026, η οποία φέρνει σημαντικές αλλαγές στη δομή και το περιεχόμενο της εκπαίδευσης. Η χρονιά θα ολοκληρωθεί στις 15 Ιουνίου 2026 για Νηπιαγωγεία και Δημοτικά, ενώ Γυμνάσια και Λύκεια θα λειτουργήσουν μέχρι τις 30 Ιουνίου.

Την πρώτη μέρα, μετά τον καθιερωμένο αγιασμό, οι μαθητές θα παραλάβουν τα νέα σχολικά βιβλία και θα ενημερωθούν για το πρόγραμμα των πρώτων ημερών. Οι εκπαιδευτικοί θα βρίσκονται ήδη στα σχολεία από την 1η Σεπτεμβρίου, ώστε να αφιερώσουν δέκα μέρες σε οργανωτικές και παιδαγωγικές συναντήσεις, επιμορφώσεις και προετοιμασία των τάξεων.

1. Μείωση διδακτέας ύλης

Το Υπουργείο Παιδείας, σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής, προχωρά σε μείωση της ύλης έως και 30% για μαθήματα του Δημοτικού και του Γυμνασίου. Στόχος είναι η εστίαση σε βασικές γνώσεις και δεξιότητες, χωρίς περιττές ενότητες που δεν ενισχύουν ουσιαστικά την απόδοση των μαθητών.
Η νέα προσέγγιση θα χωρίζει τους μαθησιακούς στόχους σε:

• Υποχρεωτικούς: που διασφαλίζουν βασική εκπαίδευση για όλους.
• Προαιρετικούς: που επιτρέπουν στους εκπαιδευτικούς να προσαρμόζουν τη διδασκαλία στις ανάγκες της τάξης.

Δεν θα υπάρξουν αλλαγές στο Λύκειο, λόγω της Τράπεζας Θεμάτων που απαιτεί συγκεκριμένη και πλήρη ύλη.

2. Νέα μαθήματα και δράσεις

α) Οικονομικά στη Γ’ Γυμνασίου

Προστίθεται μία ώρα την εβδομάδα για τη διδασκαλία βασικών οικονομικών εννοιών, με βιωματικές ασκήσεις και διδασκαλία από εξειδικευμένους οικονομολόγους.

β) Σχολικοί Λαχανόκηποι

Πιλοτικό πρόγραμμα σε Νηπιαγωγεία και Δημοτικά, που ενσωματώνει την καλλιέργεια λαχανικών στις καθημερινές δραστηριότητες των μαθητών, ενισχύοντας την περιβαλλοντική εκπαίδευση.

γ) Νέο μάθημα Ηθικής

Από τη Γ’ Δημοτικού έως τη Γ’ Λυκείου, το μάθημα θα αντικαθιστά τα Θρησκευτικά για όσους απαλλάσσονται και θα καλύπτει θέματα ανθρώπινων δικαιωμάτων, ηθικών διλημμάτων και τεχνητής νοημοσύνης, με ουδετερόθρησκο χαρακτήρα.

δ) Υποχρεωτική Κολύμβηση

Στη Γ’ και Δ’ Δημοτικού, το μάθημα θα ενισχυθεί με εκπαίδευση σε ναυαγοσωστικές δεξιότητες και πρώτες βοήθειες, εκτός από τη βασική κολύμβηση.

ε) Προγράμματα Σχολικών Δραστηριοτήτων

Στόχος η ενίσχυση της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και της αειφορίας, με νέες δράσεις εκτός του υπάρχοντος πλαισίου των Εργαστηρίων Δεξιοτήτων.

3. Προβληματισμοί για την εφαρμογή

Παρά τις θετικές προθέσεις, η προσθήκη πολλών νέων μαθημάτων και δράσεων δημιουργεί ερωτήματα για τον διαθέσιμο χρόνο και την οργάνωση του ωρολογίου προγράμματος. Οι εκπαιδευτικοί καλούνται να διαχειριστούν περισσότερα καθήκοντα, συχνά χωρίς επαρκή επιμόρφωση ή υποστήριξη.
Αν και επίσημα η διδασκαλία περιορίζεται στις 6 ώρες ημερησίως, στην πράξη μεγάλο μέρος της δουλειάς συνεχίζεται στο σπίτι, με προετοιμασία, γραφειοκρατία και συμμετοχή σε επιτροπές.

Από τον Σεπτέμβριο του 2025, τα σχολεία θα βρεθούν μπροστά σε ένα πιο σύνθετο εκπαιδευτικό τοπίο, όπου η επιτυχία των αλλαγών θα εξαρτηθεί από το αν θα υπάρξει η κατάλληλη υποστήριξη, οργάνωση και επαγγελματική ενδυνάμωση των εκπαιδευτικών.

Η ισχύουσα νομοθεσία προβλέπει αυστηρές συνέπειες για τους εκπαιδευτικούς που είτε δεν αναλαμβάνουν υπηρεσία μετά την πρόσληψή τους είτε παραιτούνται πρόωρα. Οι ρυθμίσεις αυτές διαφέρουν ελαφρώς ανάλογα με το αν η πρόσληψη πραγματοποιήθηκε μέσω της τυπικής διαδικασίας ή μέσω ειδικής πρόσκλησης, ενώ για τους διορισμένους εκπαιδευτικούς τα χρονικά διαστήματα αποκλεισμού είναι μεγαλύτερα.

Η ισχύουσα νομοθεσία προβλέπει αυστηρές συνέπειες για τους εκπαιδευτικούς που είτε δεν αναλαμβάνουν υπηρεσία μετά την πρόσληψή τους είτε παραιτούνται πρόωρα. Οι ρυθμίσεις αυτές διαφέρουν ελαφρώς ανάλογα με το αν η πρόσληψη πραγματοποιήθηκε μέσω της τυπικής διαδικασίας ή μέσω ειδικής πρόσκλησης, ενώ για τους διορισμένους εκπαιδευτικούς τα χρονικά διαστήματα αποκλεισμού είναι μεγαλύτερα.

Παράλληλα, ισχύουν περιορισμοί ως προς τις πολλαπλές συμβάσεις στο ΥΠΑΙΘΑ, καθώς και προϋποθέσεις για την άσκηση παράλληλης ιδιωτικής εργασίας. Επιπλέον, η προϋπηρεσία σε δυσπρόσιτες σχολικές μονάδες ή σε σχολεία εντός σωφρονιστικών καταστημάτων μοριοδοτείται διπλά, επηρεάζοντας σημαντικά τη θέση στους πίνακες κατάταξης.

1. Κυρώσεις για μη ανάληψη υπηρεσίας ή παραίτηση

• Κανονικές προσλήψεις (Ν. 4589/2019, άρθρο 63 παρ. 5Α)
  Οι αναπληρωτές ή ωρομίσθιοι που δεν αναλαμβάνουν υπηρεσία εντός 5 ημερών από την ημερομηνία τοποθέτησής τους ή παραιτούνται, αποκλείονται:
  • Από το υπόλοιπο του τρέχοντος σχολικού έτους
  • Από ολόκληρο το επόμενο σχολικό έτος
    Εξαιρούνται οι προσλήψεις για σχολεία εντός καταστημάτων κράτησης.
    Αν το δεύτερο έτος αποκλεισμού συμπίπτει με την έναρξη νέων πινάκων, ο εκπαιδευτικός μπορεί να προσληφθεί μόνο στο δεύτερο έτος ισχύος των πινάκων.
• Προσλήψεις μέσω ειδικής πρόσκλησης (Ν. 4547/2018, άρθρο 86 παρ. 4)
  Ισχύει το ίδιο όριο των 5 ημερών για ανάληψη υπηρεσίας, αλλά οι κυρώσεις είναι αυστηρότερες:Διορισμοί (Ν. 4589/2019, άρθρο 62 παρ. 5Α)
  Για τους μόνιμους διορισμούς, η μη ανάληψη υπηρεσίας συνεπάγεται αποκλεισμό από κάθε νέα διαδικασία διορισμού ή πρόσληψης για 3 χρόνια από τη δημοσίευση του ΦΕΚ διορισμού.
  • Αποκλεισμός για το τρέχον σχολικό έτος
  • Συν δύο επόμενα σχολικά έτη
    Ο υπολογισμός των 5 ημερών ξεκινά την επόμενη της τοποθέτησης, σύμφωνα με την ΥΑ 104627/ΓΔ5/2020.

2. Απαγόρευση πολλαπλών συμβάσεων

Κανένας εκπαιδευτικός ή μέλος Ε.Ε.Π./Ε.Β.Π. δεν μπορεί να κατέχει ταυτόχρονα δύο ενεργές συμβάσεις εντός του ΥΠΑΙΘΑ, ακόμη και αν πρόκειται για διαφορετικές δομές ή υπηρεσίες.

• Εξαίρεση μπορεί να δοθεί μόνο σε περίπτωση αποδεδειγμένης έλλειψης υποψηφίων και εφόσον πληρούνται οι νόμιμες προϋποθέσεις.

3. Παράλληλη ιδιωτική απασχόληση

Οι αναπληρωτές και οι ωρομίσθιοι μπορούν να ασκούν ιδιωτική εργασία (π.χ. σε Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας), αλλά μόνο κατόπιν άδειας από το αρμόδιο Υπηρεσιακό Συμβούλιο, όπως προβλέπεται στο άρθρο 31 του Ν. 3528/2007.

• Η έλλειψη άδειας μπορεί να θεωρηθεί πειθαρχικό παράπτωμα.

4. Προϋπηρεσία και διπλή μοριοδότηση

Στους πίνακες ΑΣΕΠ υπολογίζεται όλη η πραγματική προϋπηρεσία στον ίδιο κλάδο, ανεξαρτήτως δομής.

• Η υπηρεσία σε δυσπρόσιτες σχολικές μονάδες ή σε σχολεία εντός σωφρονιστικών καταστημάτων μοριοδοτείται διπλά (2 μονάδες/μήνα), με ανώτατο όριο 60 μήνες, σύμφωνα με το άρθρο 42 του Ν. 4692/2020.
• Η διπλή μοριοδότηση ισχύει από το σχολικό έτος 2020-2021, με βάση τη λίστα δυσπρόσιτων σχολείων της απόφασης 133529/ΓΔ4/2018 (ΦΕΚ Β΄ 3941).

Μετά τη δημοσιοποίηση από το Υπουργείο Παιδείας της συνολικής κατανομής των μόνιμων διορισμών, χιλιάδες εκπαιδευτικοί και μέλη του Ειδικού Εκπαιδευτικού και Βοηθητικού Προσωπικού αναμένουν τα επόμενα βήματα της διαδικασίας.

Τα επόμενα στάδια

Σύμφωνα με τον προγραμματισμό, η διαδικασία θα περιλαμβάνει:

• Δημοσίευση στο ΦΕΚ της αναλυτικής κατανομής των θέσεων ανά κλάδο και ειδικότητα.

• Έκδοση επίσημης πρόσκλησης για μόνιμο διορισμό από το ΥΠΑΙΘΑ, συνοδευόμενης από τις απαιτούμενες Υπουργικές Αποφάσεις και εγκυκλίους.

• Υποβολή αιτήσεων μέσω του συστήματος ΟΠΣΥΔ.

Χρονοδιάγραμμα Υλοποίησης

Σύμφωνα με διαθέσιμες πληροφορίες:

1. Η πρόσκληση για διορισμό αναμένεται να εκδοθεί Τετάρτη 13 ή Πέμπτη 14 Αυγούστου 2025.

2. Η διαδικασία δήλωσης περιοχών στο ΟΠΣΥΔ θα ξεκινήσει αμέσως μετά τον Δεκαπενταύγουστο και θα διαρκέσει έως Τρίτη 19 ή Τετάρτη 20 Αυγούστου.

3. Οι τελικοί πίνακες διορισθέντων θα ανακοινωθούν 20 ή 21 Αυγούστου, ώστε οι ορκωμοσίες να ολοκληρωθούν μέχρι Παρασκευή 29 Αυγούστου.

Ποιοι συμμετέχουν

Δικαίωμα συμμετοχής έχουν αποκλειστικά οι εκπαιδευτικοί που περιλαμβάνονται στους ισχύοντες οριστικούς πίνακες ΑΣΕΠ:

• Ειδική Αγωγή: Πίνακες 1ΕΑ/2022, 2ΕΑ/2022 και 3ΕΑ/2022 (ισχύ έως τέλος Αυγούστου 2025).

• Γενική Παιδεία: Πίνακες 1ΓΕ/2023 και 2ΓΕ/2023 (ισχύ έως λήξη του σχολικού έτους 2025–2026).

Σημειώνεται ότι οι υποψήφιοι της Ειδικής Αγωγής που υπέβαλαν φέτος αίτηση για νέους πίνακες δεν θα συμμετάσχουν στους φετινούς μόνιμους διορισμούς, αλλά θα ενταχθούν στις επόμενες φάσεις προσλήψεων αναπληρωτών.

Κατανομή των 10.000 θέσεων

Η αναλυτική διάρθρωση των θέσεων έχει ως εξής:

• Γενική Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση: 3.937 θέσεις

• Γενική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση: 1.620 θέσεις

• Ειδική Αγωγή – Πρωτοβάθμια: 1.993 θέσεις

• Ειδική Αγωγή – Δευτεροβάθμια: 1.280 θέσεις

• Ειδικό Εκπαιδευτικό και Βοηθητικό Προσωπικό (ΕΕΠ–ΕΒΠ): 1.000 θέσεις

• ΠΕ79 Μουσικών Σχολείων: 170 θέσεις

Η ελληνική τριτοβάθμια εκπαίδευση για δεκαετίες κουβαλούσε στις πλάτες της μια ιδιότυπη παθογένεια, που στο εξωτερικό φαντάζει αδιανόητη: το φαινόμενο των λεγόμενων «αιώνιων φοιτητών». Πρόκειται για την πρακτική όπου κάποιος μπορούσε να ολοκληρώσει τις σπουδές του όχι σε 4 ή 5 χρόνια, αλλά ακόμη και μετά από 20, 30 ή και 40 χρόνια από την εγγραφή του. Σε ορισμένες περιπτώσεις, υπήρχε η δυνατότητα να επαναλαμβάνει την εξέταση σε ένα μάθημα δεκάδες φορές, μέχρι να το περάσει.

Αυτή η κατάσταση, που συχνά θεωρήθηκε «κεκτημένο δικαίωμα», στην πραγματικότητα υπονόμευε τον ίδιο τον θεσμό του πανεπιστημίου. Το πτυχίο, αποκομμένο από ένα συνεκτικό και χρονικά οριοθετημένο πρόγραμμα σπουδών, έχανε την αξία και το κύρος του. Οι σπουδές δεν αποτελούσαν μια οργανωμένη εκπαιδευτική διαδρομή με προαπαιτούμενα, αλληλουχία μαθημάτων και ρυθμό μάθησης, αλλά έναν κατακερματισμένο αγώνα αντοχής, όπου ο στόχος ήταν απλώς η αποφοίτηση – κάποια στιγμή.

Το πραγματικό κόστος αυτής της κατάστασης δεν είναι μόνο διοικητικό. Οι διεθνείς δείκτες αξιολόγησης πανεπιστημίων λαμβάνουν υπόψη στοιχεία όπως ο μέσος χρόνος αποφοίτησης, τα ποσοστά επιτυχίας και η αναλογία ενεργών φοιτητών προς διδακτικό προσωπικό. Όταν μεγάλος αριθμός εγγεγραμμένων φοιτητών είναι ανενεργοί, η εικόνα του ιδρύματος πλήττεται και η εμπιστοσύνη της κοινωνίας κλονίζεται.

Η νέα νομοθετική ρύθμιση, που μπαίνει πλέον σε εφαρμογή, κλείνει οριστικά αυτό το κεφάλαιο. Προβλέπει εύλογο χρονικό όριο για την ολοκλήρωση των σπουδών, αλλά και δίκαιες εξαιρέσεις για φοιτητές με σοβαρά προβλήματα υγείας, άτομα με αναπηρία, εργαζόμενους, γονείς και αθλητές. Παρέχεται επίσης η δυνατότητα μερικής φοίτησης ή προσωρινής διακοπής σπουδών για όσους αντιμετωπίζουν δυσκολίες.

Η αλλαγή αυτή φέρνει τα ελληνικά πανεπιστήμια πιο κοντά στα διεθνή πρότυπα, δημιουργώντας ένα περιβάλλον ζωντανό, με φοιτητές που συμμετέχουν ενεργά και ολοκληρώνουν τις σπουδές τους σε λογικό χρόνο. Όσοι δεν μπορούν να ακολουθήσουν τον κανονικό ρυθμό, θα έχουν πλέον δομημένη στήριξη, αλλά όχι απεριόριστη παραμονή εις βάρος της ακαδημαϊκής λειτουργίας.

Με το νέο πλαίσιο, τα ΑΕΙ αποκτούν τη δυνατότητα να επικεντρωθούν στους πραγματικά ενεργούς φοιτητές τους και να ενισχύσουν το κύρος τους, αφήνοντας πίσω μια χρόνια δυσλειτουργία που για χρόνια θεωρούνταν «φυσιολογική».

Η κυβέρνηση δίνει αυστηρή προθεσμία έως τις 31 Αυγούστου σε όλα τα πανεπιστήμια της χώρας για την κατάρτιση και εφαρμογή ολοκληρωμένων σχεδίων ασφαλείας, στο πλαίσιο του νέου νόμου για την ασφάλεια στα ΑΕΙ. Η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Παιδείας ξεκαθαρίζει πως δεν θα δοθεί καμία παράταση, ενώ η παρακολούθηση της τήρησης των μέτρων θα είναι διαρκής και αυστηρή.

Υποχρεωτικά Σχέδια Φύλαξης και Νέα Δομή Πειθαρχικών Συμβουλίων

Με την έναρξη της νέας ακαδημαϊκής χρονιάς, όλα τα ιδρύματα θα πρέπει όχι μόνο να έχουν καταθέσει σχέδια φύλαξης, αλλά και να συγκροτήσουν ενιαία πειθαρχικά συμβούλια ανά ΑΕΙ — αντικαθιστώντας τα επιμέρους συμβούλια ανά σχολή. Η αλλαγή αυτή κρίθηκε αναγκαία, καθώς η προηγούμενη πολυδιάσπαση δημιουργούσε καθυστερήσεις, αναβολές και εμπόδια στην απόδοση πειθαρχικών ευθυνών.

Ηλεκτρονικό Παρατηρητήριο και Ετήσιες Εκθέσεις

Ειδική ηλεκτρονική πλατφόρμα θα καταγράφει όλα τα περιστατικά βίας και παραβατικότητας στους πανεπιστημιακούς χώρους, καθώς και την ανταπόκριση των πρυτανικών αρχών. Παράλληλα, κάθε χρόνο θα υποβάλλεται έκθεση πεπραγμένων με την πρόοδο εφαρμογής των μέτρων ασφαλείας.

Αυστηρές Ποινές για Παραβάτες και Διοικήσεις

Για φοιτητές που κατηγορούνται για πράξεις βίας, προβλέπεται άμεση αναστολή φοιτητικής ιδιότητας μέσα σε 10 ημέρες από την εισαγγελική απόφαση. Αυτό συνεπάγεται αφαίρεση δικαιωμάτων πρόσβασης και συμμετοχής σε ακαδημαϊκές δραστηριότητες, ενώ οι υπαίτιοι βανδαλισμών θα υποχρεούνται σε πλήρη αποζημίωση για τις φθορές.
Οι πρυτανικές αρχές που δεν εφαρμόζουν τα μέτρα αντιμετωπίζουν κλιμακωτές ποινές: από έγγραφη επίπληξη και πρόστιμα, έως προσωρινή ή οριστική παύση από τα καθήκοντά τους.

Εισαγγελείς και Ειδική Task Force

Σε Αθήνα, Πειραιά και Θεσσαλονίκη θα οριστούν εισαγγελείς αρμόδιοι για εγκλήματα που διαταράσσουν τη λειτουργία των ΑΕΙ ή στρέφονται κατά μελών της ακαδημαϊκής κοινότητας. Παράλληλα, συστάθηκε ομάδα εργασίας (task force) που θα επιβλέπει την υλοποίηση των μέτρων και θα αποτρέπει καθυστερήσεις με προσχηματικές δικαιολογίες.

Τέλος στους «Αιώνιους» Φοιτητές

Μετά το πέρας των φετινών εξετάσεων, ξεκινά η οριστική διαγραφή 300.000 «αιωνίων» φοιτητών, με εξαίρεση περίπου 22.000 που έχουν δείξει πρόοδο στις σπουδές τους τα τελευταία εξάμηνα.

Η κυβέρνηση δηλώνει αποφασισμένη να μην αφήσει τον νέο νόμο ανεφάρμοστο και να αντιμετωπίσει δυναμικά κάθε απόπειρα ακύρωσής του από μειοψηφικές ομάδες, θεωρώντας πως το πραγματικό πολιτικό κόστος θα ήταν η διατήρηση της ανομίας και όχι η σύγκρουση με αυτήν.

Ένα σημαντικό βήμα προς την κατεύθυνση της ορατότητας, της ισότητας και της θρησκευτικής πολυφωνίας πραγματοποιήθηκε με την επίσημη αναγνώριση της κοινότητας των Αλεβιτών-Μπεκτασήδων πρόσφατα στον Έβρο, ως ιδιαίτερης θρησκευτικής μειονότητας στην Ελλάδα.

Η εξέλιξη αυτή αποκτά ιδιαίτερο συμβολισμό, καθώς πρόκειται για μια πληθυσμιακή ομάδα με ιστορία επτά αιώνων στη Θράκη, η οποία παρέμενε μέχρι πρότινος αόρατη θεσμικά και διοικητικά, παρά την έντονη πολιτισμική και κοινωνική παρουσία της.

Το γεγονός επισφραγίστηκε με την επίσκεψη της υπουργού Παιδείας, Σοφίας Ζαχαράκη, στο χωριό Ρούσσα του Έβρου, όπου κατοικεί σημαντικός αριθμός Αλεβιτών.

Η επίσκεψη αυτή χαρακτηρίστηκε από τους ίδιους τους κατοίκους ως ιστορική και συγκινητική, καθώς σηματοδοτεί το τέλος μιας μακράς περιόδου περιθωριοποίησης και την αρχή ενός διαλόγου ισοτιμίας με την Πολιτεία.

Οι Αλεβίτες-Μπεκτασήδες είναι μια μοναδική θρησκευτική κοινότητα μουσουλμανικής καταγωγής με διακριτή θεολογική, λατρευτική και κοινωνική ταυτότητα, που διαφέρει σαφώς από τον σουνιτικό ισλαμισμό.

Εμφανίστηκαν στη Θράκη περίπου τον 14^ο αιώνα, φέρνοντας μαζί τους προφορικές παραδόσεις, τελετουργίες και ένα εντελώς διαφορετικό θρησκευτικό βίωμα, όπου κυριαρχεί ο συμβολισμός, η μυστικιστική λατρεία και η ισότητα των φύλων.

Η κοινότητα αναπτύχθηκε κυρίως στους ορεινούς όγκους της Ροδόπης και του Έβρου, με κέντρο το χωριό Ρούσσα, διατηρώντας δικά της τελετουργικά κέντρα, τους λεγόμενους «τεκέδες» (λατρευτικούς χώρους των δερβίσηδων), αλλά και ιδιαίτερες κοινωνικές ιεραρχίες και μορφές θρησκευτικής καθοδήγησης (όπως ο «μπαμπάς», ιερατική μορφή του τάγματος).

Για δεκαετίες, η κοινότητα των Αλεβιτών παρέμενε χωρίς επίσημη κρατική εκπροσώπηση ή αναγνώριση, εντασσόμενη σιωπηλά στη γενικότερη κατηγορία της «μουσουλμανικής μειονότητας της Θράκης», παρότι οι θρησκευτικές και κοινωνικές της διαφορές με το κυρίαρχο σουνιτικό Ισλάμ είναι βαθιές.

Θεσμική απάντηση

Η αναγνώριση των Αλεβιτών έρχεται σε μια περίοδο που οι σχέσεις της Ελλάδας με τη μουσουλμανική μειονότητα της Θράκης επανεξετάζονται υπό το πρίσμα των δικαιωμάτων, της ένταξης και της θρησκευτικής ελευθερίας.

Πρόκειται για ένα μήνυμα εμπιστοσύνης και σεβασμού στην πολυπολιτισμική σύνθεση της περιοχής, αλλά και για μια απάντηση σε προσπάθειες εξωτερικής καθοδήγησης και μονοδιάστατου προσδιορισμού της μειονότητας, όπως επιχειρείται από την Τουρκία.

Μιλώντας στη «ΒτΚ», ο Ζεκή Τσοκάλ Αλή, επιστάτης του Τεκέ στη Ρούσσα του Έβρου, η οικογένεια του οποίου έχει αναλάβει εθελοντικά τη διαχείριση του Τεκέ επί τέσσερις συνεχείς γενιές, υπογραμμίζει:

«Το ζήτημα αυτό, για μένα, είναι υπόθεση ψυχής. Είναι να μη βαδίζεις στη γη, αλλά να πετάς στα σύννεφα. Μέχρι σήμερα, βρισκόμασταν κάτω από τα φτερά των Σουνιτών – δηλαδή οι Αλεβίτες υπάγονταν διοικητικά στους Σουνίτες. Ήταν σαν να υπαγόταν ένας Ορθόδοξος στη διοίκηση της Καθολικής Εκκλησίας – το λέω για να γίνει κατανοητό».

Στη Βουλή

Στην πρόσφατη συζήτηση στη Βουλή για το νομοσχέδιο που εισάγει τη θεσμική αναγνώριση της κοινότητας των Αλεβιτών-Μπεκτασήδων στον Έβρο και τη Ροδόπη, δύο βουλευτές της Νέας Αριστεράς, οι Οζγκιούρ Φερχάτ και Χουσεΐν Ζεϊμπέκ, τάχθηκαν ευθέως κατά του μέτρου, προβάλλοντας επιχειρήματα που συμπλέουν εντυπωσιακά με τη ρητορική της Άγκυρας.

Ο Οζγκιούρ Φερχάτ, βουλευτής Ροδόπης, χαρακτήρισε την αναγνώριση των Αλεβιτών ως «κρατική χειραγώγηση της μειονότητας» και κατηγόρησε την κυβέρνηση για υπονόμευση της κοινωνικής συνοχής στη Θράκη, λέγοντας:

«Πρέπει να δούμε ως ενιαία ενότητα ολόκληρη τη μειονότητα, χωρίς να διαχωρίζουμε ανθρώπους, χωρίς να δημιουργούμε αντιπαλότητες και εχθρότητες εντός της μειονότητας».

Ο ίδιος υποστήριξε πως η Πολιτεία ξεκινά από λάθος αφετηρία, προτάσσοντας την αναγνώριση των Αλεβιτών αντί να επιλύσει, όπως είπε, «θεσμικά ζητήματα που λιμνάζουν επί δεκαετίες», όπως η εκπαίδευση, τα βακούφια και η εκλογή των μουφτήδων.

Ακόμα πιο ξεκάθαρη υπήρξε η στάση του Χουσεΐν Ζεϊμπέκ, βουλευτή Ξάνθης, ο οποίος αμφισβήτησε ανοιχτά τη σκοπιμότητα της αναγνώρισης, λέγοντας:

«Δεν αντιλαμβάνομαι πλήρως τους λόγους που κρίνεται απαραίτητο να προχωρήσει τώρα η δημιουργία ενός νέου θρησκευτικού νομικού προσώπου».

Και πρόσθεσε: «Οι Αλεβίτες υπάγονται πνευματικά στον Χατζή Μπεκτάς που εδρεύει στην Τουρκία».

Με τη δήλωση αυτή, ο βουλευτής συνδέει τη θρησκευτική ζωή των Αλεβιτών της Θράκης με το τουρκικό κράτος, αναπαράγοντας μια θεολογική υπαγωγή που αντικρούει την επιθυμία αυτονομίας που εκφράζει η κοινότητα στην Ελλάδα.

Ο Ζεϊμπέκ μίλησε- επίσης- για χαμηλή συμμετοχή στη συγκέντρωση υπογραφών για το νέο νομικό πρόσωπο, επισημαίνοντας πως σε παλαιότερη απόπειρα είχαν συγκεντρωθεί μόνο 40 υπογραφές.

Η Τουρκία, διαχρονικά, απορρίπτει κάθε έννοια πολυμορφίας ή εσωτερικής διαφοροποίησης της μουσουλμανικής μειονότητας στη Θράκη.

Το αφήγημα της Άγκυρας επιμένει στον ενιαίο «τουρκικό» χαρακτήρα της μειονότητας, προσδίδοντάς της εθνοτική, όχι θρησκευτική ταυτότητα. Η ανάδειξη των Αλεβιτών-Μπεκτασήδων ως ξεχωριστής θρησκευτικής ομάδας αντιστρατεύεται ευθέως αυτή τη θεώρηση.

Στο πλαίσιο αυτό, οι παρεμβάσεις των δύο βουλευτών της Νέας Αριστεράς, αν και διατυπωμένες με όρους «προάσπισης της συνοχής» ή «δικαιωμάτων», ουσιαστικά συνηγορούν υπέρ της τουρκικής θέσης: Ότι δεν πρέπει να θεσμοθετηθούν διαφορετικές ταυτότητες εντός της μειονότητας, ούτε να αναγνωριστούν οργανωμένα μορφώματα που ενδέχεται να την «διασπάσουν».

Τουρκικές θέσεις

Πέρα από την κεντρική διαφωνία για την αναγνώριση των Αλεβιτών, οι δύο βουλευτές επανέφεραν στη Βουλή θέματα-σημαίες της τουρκικής εξωτερικής πολιτικής για τη Θράκη, αποκαλύπτοντας ένα συνεκτικό ιδεολογικό πλαίσιο με σαφή γεωπολιτική προέλευση:

• Εκλογή Μουφτή. Ο Ζεϊμπέκ κατήγγειλε τη συνέχιση του διορισμού Μουφτήδων, ζητώντας αναγνώριση των «εκλεγμένων» – μια πάγια αξίωση της Άγκυρας για τη δημιουργία παράλληλων θρησκευτικών δομών.
• Βακούφια-διαχειριστικές επιτροπές. Ζητήθηκε κατάργηση των διορισμένων επιτροπών και επαναφορά «του καθεστώτος πριν το 1967», δηλαδή της εσωτερικής (και ανεξέλεγκτης) διαχείρισης της μειονοτικής περιουσίας.
• Πνευματική υπαγωγή στον Χατζή Μπεκτάς. Ο Ζεϊμπέκ δήλωσε πως οι Αλεβίτες «υπάγονται πνευματικά» σε κέντρο της Τουρκίας, ενισχύοντας τη λογική εξωγενούς θρησκευτικής καθοδήγησης.
• Σύλλογοι-Ευρωπαϊκό Δικαστήριο. Κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι δεν εφαρμόζει τις αποφάσεις του ΕΔΔΑ για σωματεία που είχαν στην ονομασία τους τον όρο «τουρκικός», επαναφέροντας την ατζέντα της Άγκυρας για νομιμοποίηση του εθνοτικού προσδιορισμού.
• Απόρριψη εσωτερικής πολυφωνίας. Και οι δύο τονίζουν ότι «η μειονότητα πρέπει να παραμείνει ενιαία», υποβαθμίζοντας κάθε πολιτισμική, θρησκευτική ή γλωσσική διαφοροποίηση, είτε πρόκειται για Αλεβίτες, Πομάκους ή Ρομά.

Η αναγνώριση των Αλεβιτών από το ελληνικό κράτος, με τη σύσταση νομικού προσώπου ιδιωτικού δικαίου και την κατοχύρωση των λατρευτικών και πολιτιστικών τους δικαιωμάτων, εντάσσεται στο ευρύτερο πλέγμα της θρησκευτικής ελευθερίας και της συνταγματικής προστασίας των μειονοτήτων.

Δεν επηρεάζει ούτε την ισχύ της Συνθήκης της Λωζάνης, ούτε τις λοιπές δομές της μειονότητας· αποτελεί απλώς την αυτονόητη αναγνώριση μιας υπαρκτής και ιστορικής θρησκευτικής κοινότητας.

Από την άλλη πλευρά, η στάση των δύο βουλευτών δεν εξηγείται με όρους προάσπισης δικαιωμάτων, αλλά πολιτικής αφοσίωσης στο εθνικιστικό αφήγημα περί «ενότητας» της μειονότητας – μια ρητορική που εξυπηρετεί ευθέως τους στόχους της τουρκικής εξωτερικής πολιτικής στη Θράκη.

Το ζήτημα δεν είναι μόνο εσωτερικό, αλλά αγγίζει την εθνική κυριαρχία, την εσωτερική ειρήνη και τη δυνατότητα της Ελλάδας να προσδιορίζει μόνη της το περιεχόμενο της δημοκρατίας στα σύνορά της – χωρίς να αναπαράγει αφηγήματα που έρχονται απ’ έξω.

*Αναδημοσίευση από τη «Βραδυνή της Κυριακής»