Τι ισχύει για εκπαιδευτικούς, ΕΕΠ και ΕΒΠ σε περίπτωση μη ανάληψης υπηρεσίας ή παραίτησης – Οι εξαιρέσεις και οι νέες αυστηρότερες ρυθμίσεις

Αυστηρό είναι το θεσμικό πλαίσιο για τους αναπληρωτές εκπαιδευτικούς, το Ειδικό Εκπαιδευτικό Προσωπικό (ΕΕΠ) και το Ειδικό Βοηθητικό Προσωπικό (ΕΒΠ) που δεν αναλαμβάνουν υπηρεσία ή παραιτούνται μετά την πρόσληψή τους. Οι συνέπειες διαφοροποιούνται ανάλογα με το είδος της πρόσκλησης και τη δομή στην οποία πραγματοποιείται η πρόσληψη.

Κανονική πρόσληψη: Διετής αποκλεισμός

Με βάση το άρθρο 63 του ν. 4589/2019, σε περίπτωση κανονικής πρόσληψης, η μη ανάληψη υπηρεσίας ή η παραίτηση οδηγεί σε αποκλεισμό από τις προσλήψεις αναπληρωτών.

Η ποινή αφορά:

• το τρέχον σχολικό έτος, και
• το αμέσως επόμενο σχολικό έτος.

Πρόκειται, επομένως, για διετή αποκλεισμό από τη διαδικασία πρόσληψης ως αναπληρωτή.

Σημαντικό είναι ότι ο συγκεκριμένος αποκλεισμός δεν σημαίνει διαγραφή από τους πίνακες του ΑΣΕΠ και δεν στερεί από τον υποψήφιο τη δυνατότητα συμμετοχής σε διαδικασίες μόνιμου διορισμού.

Ειδική Πρόσκληση: Τριετής αποκλεισμός

Διαφορετικά είναι τα δεδομένα όταν η πρόσληψη πραγματοποιείται μέσω Ειδικής Πρόσκλησης, σύμφωνα με το άρθρο 86 του ν. 4547/2018.

Στην περίπτωση αυτή, η μη ανάληψη υπηρεσίας ή η παραίτηση συνεπάγεται τριετή αποκλεισμό, δηλαδή:

το έτος της πρόσληψης + τα δύο επόμενα σχολικά έτη.

Η συγκεκριμένη διάκριση καθιστά ιδιαίτερα σημαντικό για κάθε υποψήφιο να γνωρίζει με ποιο καθεστώς και μέσω ποιας πρόσκλησης πρόκειται να προσληφθεί.

Τι ισχύει στην Ενισχυτική Διδασκαλία

Ειδική αντιμετώπιση προβλέπεται για την Ενισχυτική Διδασκαλία.

Η μη αποδοχή της πρόσληψης ή η παραίτηση δεν οδηγεί στον γενικό διετή αποκλεισμό. Ο υποψήφιος μεταφέρεται στο τέλος του οικείου πίνακα της συγκεκριμένης Διεύθυνσης Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης.

Παράλληλα, διατηρεί το δικαίωμα πρόσληψης στη Γενική ή την Ειδική Αγωγή.

Τι ισχύει για τα Καταστήματα Κράτησης

Για τις σχολικές μονάδες που λειτουργούν σε Καταστήματα Κράτησης, η γενική ποινή του διετούς αποκλεισμού δεν εφαρμόζεται στις κανονικές προσλήψεις.

Ωστόσο, εάν η πρόσληψη πραγματοποιηθεί μέσω Ειδικής Πρόσκλησης, τότε εφαρμόζεται κανονικά ο τριετής αποκλεισμός σε περίπτωση μη ανάληψης ή παραίτησης.

Περιορισμοί στις Ειδικές Προσκλήσεις

Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται και στους όρους συμμετοχής στις Ειδικές Προσκλήσεις.

Κατά κανόνα, όσοι έχουν ήδη προσληφθεί μέσα στο ίδιο διδακτικό έτος για την κάλυψη λειτουργικών αναγκών δεν μπορούν να συμμετέχουν σε νέα Ειδική Πρόσκληση.

Εξαίρεση προβλέπεται για αναπληρωτές μειωμένου ωραρίου (ΑΜΩ) με ενεργή σύμβαση, οι οποίοι μπορούν να διεκδικήσουν αναβάθμιση σε πλήρες ωράριο, στην ίδια περιοχή και στην ίδια ειδικότητα.

Δεύτερη ειδικότητα δεν «σβήνει» την ποινή

Ιδιαίτερα σημαντικό είναι ότι υποψήφιος που διαθέτει περισσότερες από μία ειδικότητες δεν μπορεί να χρησιμοποιήσει τη δεύτερη ειδικότητα για να παρακάμψει τον αποκλεισμό που έχει επιβληθεί λόγω μη ανάληψης υπηρεσίας ή παραίτησης.

Η κύρωση, επομένως, πρέπει να λαμβάνεται σοβαρά υπόψη πριν από οποιαδήποτε απόφαση αποχώρησης.

Νέα ρύθμιση: Από 5 σε 10 χρόνια το κώλυμα διορισμού

Παράλληλα, σημαντική αλλαγή επέφερε ο ν. 5225/2025 στο άρθρο 9 του Κώδικα Δημοσίων Υπαλλήλων.

Το κώλυμα διορισμού για πρόσωπα που έχουν απολυθεί από δημόσια θέση λόγω πειθαρχικής ποινής (οριστική παύση) ή λόγω καταγγελίας της σύμβασης με υπαιτιότητα του εργαζομένου αυξήθηκε από 5 σε 10 έτη.

Η ρύθμιση αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία και για τις προσκλήσεις στελέχωσης των Δημόσιων Ωνάσειων Σχολείων (ΔΗΜ.Ω.Σ.).

Προσοχή: Δεν αφορά την απλή παραίτηση αναπληρωτή

Η δεκαετής περίοδος δεν πρέπει να συγχέεται με τον διετή ή τριετή αποκλεισμό που επιβάλλεται σε αναπληρωτές λόγω μη ανάληψης υπηρεσίας ή παραίτησης.

Η δεκαετής απαγόρευση αφορά συγκεκριμένες περιπτώσεις απόλυσης από δημόσια θέση, όπως η οριστική παύση ή η καταγγελία σύμβασης με υπαιτιότητα του εργαζομένου.

Τι πρέπει να προσέξουν οι αναπληρωτές

Πριν από την αποδοχή μιας θέσης ή την απόφαση παραίτησης, κάθε υποψήφιος θα πρέπει να εξετάζει προσεκτικά:

• το είδος της πρόσκλησης,
• αν πρόκειται για κανονική ή Ειδική Πρόσκληση,
• τη δομή στην οποία αφορά η πρόσληψη,
• αν υπάρχει ενεργή σύμβαση μειωμένου ωραρίου,
• τους ειδικούς όρους της συγκεκριμένης πρόσκλησης,
• και τις συνέπειες που προβλέπονται σε περίπτωση μη ανάληψης ή παραίτησης.

Οδηγός κυρώσεων με μια ματιά

Η αποδοχή μιας θέσης αναπληρωτή αποτελεί απόφαση που χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή. Οι κυρώσεις δεν είναι ίδιες σε όλες τις περιπτώσεις και εξαρτώνται από το είδος της πρόσληψης, τη δομή, την πρόσκληση και τους ειδικούς όρους της διαδικασίας. Για τον λόγο αυτό, πριν από οποιαδήποτε παραίτηση ή μη ανάληψη υπηρεσίας, είναι απαραίτητος ο έλεγχος των όρων της συγκεκριμένης πρόσκλησης.