Με νέα Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΚΥΑ) καθορίστηκε το πλαίσιο αποζημιώσεων για όλα τα πρόσωπα που θα συμμετάσχουν στις διαδικασίες εισαγωγής μαθητών στα Πρότυπα, Πειραματικά και Δημόσια Ωνάσεια Σχολεία για το σχολικό έτος 2026.

Η απόφαση ρυθμίζει τις εφάπαξ αποζημιώσεις για τα μέλη των επιτροπών, τους επιτηρητές των εξετάσεων, καθώς και το διοικητικό και τεχνικό προσωπικό που θα εμπλακεί στην οργάνωση και διεξαγωγή των διαδικασιών επιλογής μαθητών. Οι ρυθμίσεις καλύπτουν τόσο τις γραπτές δοκιμασίες δεξιοτήτων όσο και τη διαδικασία της ηλεκτρονικής κλήρωσης που εφαρμόζεται για την εισαγωγή στα Πειραματικά Σχολεία.

Παράλληλα, η απόφαση προβλέπει αποζημιώσεις για όλα τα εμπλεκόμενα πρόσωπα, από τα μέλη των κεντρικών επιτροπών και τους θεματοδότες μέχρι το προσωπικό φύλαξης και καθαριότητας των εξεταστικών κέντρων.

Αποζημίωση επιτηρητών εξετάσεων

Ιδιαίτερη πρόβλεψη υπάρχει για τους επιτηρητές που θα συμμετάσχουν στις εισαγωγικές εξετάσεις για:

• τα Πρότυπα Σχολεία

• τα Πρότυπα Εκκλησιαστικά Σχολεία

• τα Δημόσια Ωνάσεια Σχολεία.

Η αποζημίωση για τους επιτηρητές ορίζεται σε 40 ευρώ για μία ημέρα απασχόλησης διάρκειας τεσσάρων ωρών.

Η αμοιβή αυτή αναλύεται ως εξής:

• 12 ευρώ ως ημερήσια αποζημίωση απασχόλησης

• 7 ευρώ για κάθε ώρα εργασίας.

Με τον τρόπο αυτό καθιερώνεται ενιαίο πλαίσιο αποζημίωσης για τους εκπαιδευτικούς και τους λοιπούς υπαλλήλους που θα συμβάλουν στη διεξαγωγή των εξετάσεων.

Αμοιβές για τις κεντρικές επιτροπές

Η απόφαση προβλέπει επίσης συγκεκριμένες αποζημιώσεις για τα μέλη της Κεντρικής Επιτροπής Οργάνωσης Διαδικασιών Εξετάσεων και Κλήρωσης, η οποία έχει την ευθύνη του συνολικού συντονισμού της διαδικασίας.

Οι αποζημιώσεις διαμορφώνονται ως εξής:

• Πρόεδρος: 250 ευρώ

• Αντιπρόεδρος: 230 ευρώ

• Μέλη: 200 ευρώ

• Υπεύθυνος οργάνωσης διαδικασιών: 150 ευρώ

• Βοηθοί οργάνωσης: 100 ευρώ.

Επιπλέον, δημόσιοι υπάλληλοι και εκπαιδευτικοί που θα υποστηρίξουν το έργο της επιτροπής θα λαμβάνουν αποζημίωση 12 ευρώ ημερησίως, για χρονικό διάστημα που μπορεί να φτάσει έως και τις 20 ημέρες εργασίας.

Επιτροπή τεχνικής υποστήριξης

Για τη λειτουργία των ψηφιακών συστημάτων και των τεχνολογικών υποδομών που αξιοποιούνται στη διαδικασία των εξετάσεων προβλέπονται αποζημιώσεις για την Επιτροπή Τεχνικής Υποστήριξης, ως εξής:

• Πρόεδρος: 130 ευρώ

• Μέλη: 90 ευρώ.

Αποζημιώσεις για τη διαδικασία κλήρωσης στα Πειραματικά Σχολεία

Για τη διεξαγωγή της διαδικασίας κλήρωσης που εφαρμόζεται για την εισαγωγή μαθητών στα Πειραματικά Σχολεία, ορίζονται οι ακόλουθες αποζημιώσεις:

• Πρόεδρος επιτροπής: 200 ευρώ

• Αντιπρόεδρος: 180 ευρώ

• Μέλη: 150 ευρώ

• Γραμματέας: 80 ευρώ

• Συμβολαιογράφος ή δικηγόρος: 300 ευρώ

• Τεχνική υποστήριξη: 60 ευρώ.

Επιτροπές εξετάσεων σε Πρότυπα και Ωνάσεια Σχολεία

Για την Κεντρική Επιτροπή Διεξαγωγής Εξετάσεων στα Πρότυπα και Πρότυπα Εκκλησιαστικά Σχολεία προβλέπονται οι ακόλουθες αποζημιώσεις:

• Επόπτης: 300 ευρώ

• Πρόεδρος: 250 ευρώ

• Αντιπρόεδρος: 200 ευρώ

• Μέλη: 150 ευρώ

• Γραμματέας: 120 ευρώ

• Τεχνικοί βοηθοί μετάδοσης θεμάτων: 100 ευρώ.

Αντίστοιχα προβλέπονται αποζημιώσεις και για τις επιτροπές θεματοδοτών, οι οποίες είναι υπεύθυνες για τη διαμόρφωση των θεμάτων των εξετάσεων στα γνωστικά αντικείμενα:

• Μαθηματικά

• Ελληνική Γλώσσα

• Θρησκευτικά (για τα Πρότυπα Εκκλησιαστικά Σχολεία).

Αμοιβές για εξεταστικά και βαθμολογικά κέντρα

Η ΚΥΑ προβλέπει επιπλέον αποζημιώσεις για το προσωπικό που θα εργαστεί στα εξεταστικά και βαθμολογικά κέντρα.

Ενδεικτικά προβλέπονται:

• Πρόεδρος βαθμολογικού κέντρου: 200 ευρώ

• Μέλη: 150 ευρώ

• Γραμματέας: 120 ευρώ.

Για τους χειριστές των συστημάτων  που χρησιμοποιούνται για την επεξεργασία των γραπτών δοκιμίων προβλέπεται αποζημίωση 15 ευρώ ανά ημέρα εργασίας, για χρονικό διάστημα έως και 14 ημερών.

Αμοιβές για φύλαξη και καθαριότητα

Η απόφαση καλύπτει επίσης το προσωπικό που θα συμβάλει στην εύρυθμη λειτουργία των εξεταστικών κέντρων.

Για τους επιστάτες φύλαξης και το προσωπικό καθαριότητας προβλέπεται αποζημίωση:

• 30 ευρώ ανά ημέρα εργασίας,

• με ανώτατο όριο δύο ημέρες απασχόλησης.

Διαδικασία καταβολής των αποζημιώσεων

Οι αποζημιώσεις θα καταβληθούν μετά την ολοκλήρωση των εξετάσεων ή των αντίστοιχων εργασιών που θα πραγματοποιήσει κάθε επιτροπή.

Η πληρωμή των δικαιούχων θα γίνει μέσω τακτικών χρηματικών ενταλμάτων ή ενταλμάτων προπληρωμής, σύμφωνα με τις προβλεπόμενες διαδικασίες του Δημοσίου.

Με τη δημοσίευση της νέας Κοινής Υπουργικής Απόφασης καταργείται η αντίστοιχη απόφαση του 2025, η οποία ρύθμιζε μέχρι σήμερα το πλαίσιο αποζημιώσεων για τις διαδικασίες εισαγωγής στα Πρότυπα, Πειραματικά, Δημόσια Ωνάσεια και Πρότυπα Εκκλησιαστικά Σχολεία.

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Το Μουσικό Σχολείο Καβάλας, στο πλαίσιο των καλλιτεχνικών και εκπαιδευτικών του δράσεων, σας προσκαλεί στη συναυλία του Τμήματος Κρουστών, η οποία θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 14 Μαρτίου και ώρα 19:00.

Η συναυλία υπόσχεται ένα ξεχωριστό μουσικό ταξίδι στον κόσμο των κρουστών, αναδεικνύοντας τον πλούτο των ηχοχρωμάτων, τη ρυθμική ποικιλία και τις εκφραστικές δυνατότητες του είδους. Οι ακροατές θα έχουν την ευκαιρία να απολαύσουν έργα που αξιοποιούν ιδιαίτερες τεχνικές εκτέλεσης, όχι μόνο σε κλασικά κρουστά όργανα, αλλά και σε μη συμβατικά ηχητικά μέσα, προσφέροντας μια πρωτότυπη και ενδιαφέρουσα μουσική εμπειρία.

Μέσα από τη δημιουργικότητα, τη συνεργασία και την καλλιτεχνική έκφραση των μαθητών/τριων, η εκδήλωση φιλοδοξεί να αναδείξει το υψηλό επίπεδο δουλειάς του Τμήματος Κρουστών και να φέρει το κοινό σε επαφή με σύγχρονες και εναλλακτικές προσεγγίσεις της μουσικής πράξης.

Σας περιμένουμε να στηρίξετε με την παρουσία σας την προσπάθεια των μαθητών/τριων και των εκπαιδευτικών του Σχολείου και να μοιραστείτε μαζί μας μια βραδιά γεμάτη ρυθμό, ενέργεια και μουσικές εκπλήξεις.

Υπεύθυνη εκπαιδευτικός:Σοφία Κακουλίδου.

                                                                                              Ο Διευθυντής

                                                                                             Ιωάννης Κακάρας

Ολοκληρώθηκε, σύμφωνα με το προβλεπόμενο χρονοδιάγραμμα, η πρώτη φάση του προγράμματος ανακαίνισης σχολικών κτιρίων «Μαριέττα Γιαννάκου», η οποία υλοποιήθηκε σε 431 σχολικές μονάδες που βρίσκονται σε 245 Δήμους και καλύπτουν το σύνολο των 13 Περιφερειών της χώρας.

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει παρεμβάσεις που αποσκοπούν τόσο στη βελτίωση της λειτουργικότητας των σχολικών εγκαταστάσεων όσο και στην αισθητική αναβάθμιση των κτιρίων. Οι εργασίες που πραγματοποιήθηκαν αφορούν, μεταξύ άλλων, ανακαινίσεις και βελτιώσεις σε αθλητικούς χώρους, καθώς και παρεμβάσεις για την ενίσχυση της προσβασιμότητας, με στόχο τη διασφάλιση ίσων ευκαιριών συμμετοχής για όλους τους μαθητές στην εκπαιδευτική διαδικασία.

Κατανομή ανακαινισμένων σχολικών μονάδων ανά Περιφέρεια

Σύμφωνα με τα στοιχεία του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, η κατανομή των σχολικών μονάδων που εντάχθηκαν στην πρώτη φάση του προγράμματος έχει ως εξής:

• Ανατολική Μακεδονία και Θράκη: 28 σχολεία

• Αττική: 103 σχολεία

• Βόρειο Αιγαίο: 11 σχολεία

• Δυτική Ελλάδα: 31 σχολεία

• Δυτική Μακεδονία: 12 σχολεία

• Ήπειρος: 17 σχολεία

• Θεσσαλία: 25 σχολεία

• Ιόνια Νησιά: 11 σχολεία

• Κεντρική Μακεδονία: 80 σχολεία

• Κρήτη: 33 σχολεία

• Νότιο Αιγαίο: 16 σχολεία

• Πελοπόννησος: 34 σχολεία

• Στερεά Ελλάδα: 30 σχολεία

Επέκταση του προγράμματος – Νέα χρηματοδότηση

Η δεύτερη φάση του προγράμματος προβλέπεται να καλύψει ακόμη μεγαλύτερο αριθμό σχολικών μονάδων. Ήδη έχει ανακοινωθεί από τον Πρωθυπουργό η επέκταση του προγράμματος μέσω επιπλέον δωρεάς ύψους 300 εκατομμυρίων ευρώ από τις τέσσερις συστημικές τράπεζες της χώρας:

• Alpha Bank

• Eurobank

• Εθνική Τράπεζα

• Τράπεζα Πειραιώς

Η νέα αυτή χρηματοδότηση προστίθεται στον αρχικό προϋπολογισμό των 100 εκατομμυρίων ευρώ, με αποτέλεσμα η συνολική ιδιωτική συνεισφορά να ανέρχεται πλέον στα 400 εκατομμύρια ευρώ.

Παράλληλα, μέσω του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων θα διατεθούν επιπλέον 250 εκατομμύρια ευρώ.

Συνολικός σχεδιασμός

Με τη συνδυασμένη αυτή χρηματοδότηση, ο συνολικός προϋπολογισμός του προγράμματος διαμορφώνεται στα 650 εκατομμύρια ευρώ, τα οποία θα αξιοποιηθούν μέσα στην επόμενη τετραετία για την ανακαίνιση περισσότερων από 2.500 σχολικών μονάδων σε ολόκληρη τη χώρα.

Η πρωτοβουλία αυτή εντάσσεται στη συνολική προσπάθεια αναβάθμισης των σχολικών υποδομών και δημιουργίας ενός ασφαλούς, λειτουργικού και σύγχρονου εκπαιδευτικού περιβάλλοντος για μαθητές και εκπαιδευτικούς.

Σε εξέλιξη βρίσκεται η διαδικασία εγγραφών για τα Νηπιαγωγεία και την Α΄ τάξη του Δημοτικού για το σχολικό έτος 2026-2027, με τους γονείς και κηδεμόνες να καλούνται να ολοκληρώσουν τις ηλεκτρονικές αιτήσεις τους έως τις 23 Μαρτίου.

Η διαδικασία πραγματοποιείται αποκλειστικά ψηφιακά μέσω των ειδικών εφαρμογών της πλατφόρμας gov.gr, με τη χρήση των προσωπικών κωδικών TaxisNet. Για την προσχολική εκπαίδευση οι αιτήσεις υποβάλλονται μέσω της εφαρμογής «Εγγραφή στο Νηπιαγωγείο», ενώ για την Α΄ τάξη του Δημοτικού μέσω της αντίστοιχης πλατφόρμας του Υπουργείου Παιδείας.

Η έγκαιρη υποβολή των αιτήσεων θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική, καθώς τυχόν καθυστερήσεις ενδέχεται να δημιουργήσουν προβλήματα στην ομαλή ένταξη των μαθητών στο σχολικό σύστημα κατά την έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς.

Σημαντική διευκρίνιση για τους γονείς

Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται σε μια κρίσιμη παράμετρο της διαδικασίας:
η ηλεκτρονική υποβολή και αποδοχή της αίτησης από το σύστημα δεν σημαίνει αυτόματα και οριστική εγγραφή στο συγκεκριμένο σχολείο.

Η αποδοχή της αίτησης αποτελεί το πρώτο στάδιο της διαδικασίας. Η εγγραφή θεωρείται οριστική μόνο μετά την ολοκλήρωση της προθεσμίας υποβολής αιτήσεων και τον έλεγχο των δικαιολογητικών από τις αρμόδιες υπηρεσίες. Στη συνέχεια πραγματοποιείται η τελική κατανομή των μαθητών από τις Διευθύνσεις Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης.

Πότε προκύπτουν αλλαγές σχολικής μονάδας

Σε αρκετές περιπτώσεις, ιδιαίτερα σε σχολεία με αυξημένη ζήτηση, ο αριθμός των αιτήσεων μπορεί να υπερβαίνει τη διαθέσιμη χωρητικότητα της σχολικής μονάδας. Ο αριθμός μαθητών ανά τμήμα καθορίζεται από συγκεκριμένα κριτήρια, όπως:

• ο αριθμός των διαθέσιμων αιθουσών διδασκαλίας,

• η παρουσία μαθητών με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες,

• η προτεραιότητα στη φοίτηση αδελφών που ήδη φοιτούν στο ίδιο σχολείο.

Όταν τα όρια αυτά καλύπτονται πλήρως, οι αρμόδιες Διευθύνσεις Εκπαίδευσης προχωρούν σε ανακατανομή μαθητών.

Πώς γίνεται η μετακίνηση σε άλλο σχολείο

Σε περίπτωση υπεράριθμων αιτήσεων, οι μαθητές μπορεί να τοποθετηθούν σε γειτονικές (όμορες) σχολικές μονάδες. Η επιλογή του νέου σχολείου γίνεται με βασικά κριτήρια:

1. την απόσταση της κατοικίας του μαθητή από το εναλλακτικό σχολείο,

2. τη διαθεσιμότητα κενών θέσεων στις γειτονικές σχολικές μονάδες.

Ως αποτέλεσμα, είναι πιθανό ένας μαθητής να φοιτήσει τελικά σε διαφορετικό σχολείο από αυτό που δηλώθηκε αρχικά στην αίτηση.

Ολοκλήρωση της διαδικασίας

Σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα του Υπουργείου Παιδείας, η διαδικασία κατανομής των μαθητών αναμένεται να ολοκληρωθεί έως τις 14 Απριλίου.

Οι γονείς και κηδεμόνες θα πρέπει να παρακολουθούν την πορεία της αίτησής τους μέσω της ψηφιακής πλατφόρμας, ενώ θα ενημερωθούν και με μήνυμα SMS ή ηλεκτρονικό ταχυδρομείο (email) σχετικά με το σχολείο στο οποίο θα εγγραφεί οριστικά το παιδί τους.

Η προσεκτική παρακολούθηση της διαδικασίας και η έγκαιρη υποβολή των αιτήσεων αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για την ομαλή ολοκλήρωση των εγγραφών και την απρόσκοπτη ένταξη των μαθητών στη νέα σχολική χρονιά.

Οι υποψήφιοι Προϊστάμενοι ΚΕ.Δ.Α.Σ.Υ. μπορούν να υποβάλλουν έγγραφη ένσταση κατά των πινάκων αποκλειστικά και ηλεκτρονικά μέσω της ίδιας ειδικής εφαρμογής υποβολής αιτήσεων (https://stelexi.minedu.gov.gr), εντός τριών(3) εργάσιμων ημερών από την επόμενη ημέρα της ανάρτησής τους, σύμφωνα με την παράγραφο 1 του άρθρου 40 του ν. 4823/2021(Α΄ 136), ήτοι από

Τρίτη 10 Μαρτίου 2026 έως και την Πέμπτη 12 Μαρτίου 2026 και ώρα 23.59

68 Ε' Π.Σ.Ε. Σ.Ε. - ΔΕΚΤΟΙ - ΜΗ ΔΕΚΤΟΙ

68 Γ' Π.Σ.Ε. Σ.Ε. - ΔΕΚΤΟΙ - ΜΗ ΔΕΚΤΟΙ

68 Α΄ Π.Σ.Ε.Σ.Ε. - ΔΕΚΤΟΙ - ΜΗ ΔΕΚΤΟΙ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ για τοποθέτηση σε κενούμενη θέση ΣΥΜΒΟΥΛΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΕ08

Η πρόσκληση ΕΔΩ

Ξεκινά εκ νέου ο εθνικός διάλογος για τη διαμόρφωση του νέου Λυκείου, καθώς σήμερα, Δευτέρα, συνεδριάζει η αρμόδια Επιτροπή που έχει συγκροτηθεί με στόχο την επεξεργασία προτάσεων για την αναμόρφωση της δομής και της λειτουργίας της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.

Η Επιτροπή θα εργαστεί οργανωμένα μέσα από πέντε βασικούς πυλώνες, οι οποίοι καλύπτουν κρίσιμες πτυχές της εκπαιδευτικής διαδικασίας, από το πρόγραμμα σπουδών μέχρι την αξιολόγηση και τη σύνδεση του σχολείου με την κοινωνία και την αγορά εργασίας.

Οι πέντε πυλώνες του διαλόγου περιλαμβάνουν:

1. Δομή και λειτουργία του Λυκείου
Εξετάζονται ζητήματα που αφορούν τη συνολική αρχιτεκτονική του Λυκείου, τη διάρκεια των σπουδών, τη διάρθρωση των τάξεων, καθώς και τη σχέση του Γενικού και του Επαγγελματικού Λυκείου.

2. Πρόγραμμα σπουδών και διδακτικό περιεχόμενο
Στον συγκεκριμένο πυλώνα συζητούνται αλλαγές στα μαθήματα, ο εκσυγχρονισμός των αναλυτικών προγραμμάτων, η ενίσχυση των δεξιοτήτων και η προσαρμογή της διδασκαλίας στις σύγχρονες εκπαιδευτικές ανάγκες.

3. Σύστημα αξιολόγησης μαθητών και πρόσβαση στην τριτοβάθμια εκπαίδευση
Εξετάζονται προτάσεις για τη διαδικασία αξιολόγησης των μαθητών στο Λύκειο, καθώς και πιθανά μοντέλα εισαγωγής στα πανεπιστήμια, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης συζήτησης για το μέλλον των Πανελλαδικών εξετάσεων.

4. Υποστήριξη μαθητών και σχολικής κοινότητας
Ο πυλώνας αυτός επικεντρώνεται στη βελτίωση της καθημερινής λειτουργίας του σχολείου, με μέτρα για τη στήριξη των μαθητών, τη συμβουλευτική, την ψυχοκοινωνική υποστήριξη και την αντιμετώπιση φαινομένων σχολικής βίας.

5. Σύνδεση του σχολείου με την κοινωνία και την οικονομία
Στόχος είναι η ενίσχυση της σχέσης του Λυκείου με την κοινωνική και οικονομική πραγματικότητα, μέσω δράσεων επαγγελματικού προσανατολισμού, πρακτικών εμπειριών και συνεργασιών με φορείς.

Στις εργασίες της Επιτροπής συμμετέχουν εκπρόσωποι της εκπαιδευτικής κοινότητας, πανεπιστημιακοί, στελέχη της εκπαίδευσης, εκπαιδευτικοί και ειδικοί επιστήμονες, οι οποίοι θα συμβάλουν με προτάσεις και τεκμηριωμένες εισηγήσεις.

Ο διάλογος που ξεκινά φιλοδοξεί να καταλήξει σε ένα σύγχρονο, λειτουργικό και παιδαγωγικά αποτελεσματικό μοντέλο Λυκείου, το οποίο θα ανταποκρίνεται στις ανάγκες των μαθητών και στις προκλήσεις της σύγχρονης κοινωνίας.

«Θέλουμε η μάθηση στο λύκειο αλλά και το ίδιο το απολυτήριο να αποκτήσουν πραγματική αξία και κύρος. Να αποτελούν ένα ουσιαστικό διαβατήριο για την επόμενη ημέρα όλων των παιδιών, ανεξαρτήτως της διαδρομής που θα επιλέξουν», αναφέρει η υπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού Σοφία Ζαχαράκη στην εφημερίδα «Political» και την Λίδα Μπόλα. Σημειώνει πως «η έξαρση των φροντιστηρίων και της εξωσχολικής υποστήριξης αποτελεί σε μεγάλο βαθμό αποτέλεσμα της “μονοκαλλιέργειας” των Πανελλαδικών Εξετάσεων και του εξοντωτικού κυνηγητού των μορίων σε έναν περιορισμένο αριθμό μαθημάτων», τονίζοντας όμως πως έχουν γίνει τεράστια άλματα στον χώρο της Παιδείας.

Το νέο μεγάλο στοίχημα για το υπουργείο Παιδείας είναι πλέον το Εθνικό Απολυτήριο. Ποια είναι η δική σας προσέγγιση, ποιος είναι ο στόχος της καθιέρωσής του και πώς θα βοηθήσει, ώστε το λύκειο να πάψει να είναι απλώς ένας «προθάλαμος» των Πανελλαδικών Εξετάσεων;

Θα σας πω εξαρχής ότι το Εθνικό Απολυτήριο -ή, αν θέλετε, το νέο Λύκειο- αποτελεί ένα μεγάλο στοίχημα. Δεν είναι όμως στοίχημα του υπουργείου, δικό μου ή μόνο της κυβέρνησης. Είναι μια εθνική αναγκαιότητα. Και σε αυτό συγκλίνουν, έστω από διαφορετικές αφετηρίες και με διαφορετικό σκεπτικό, τόσο ο κόσμος της εκπαίδευσης όσο και ο πολιτικός κόσμος. Η πραγματικότητα είναι συγκεκριμένη και με βάση αυτή καλούμαστε να λάβουμε αποφάσεις. Το λύκειο, και ειδικά η τελευταία τάξη του, έχει μετατραπεί σε μια «παρένθεση» ανάμεσα στη δευτεροβάθμια και την τριτοβάθμια εκπαίδευση. Οι ώρες των μαθημάτων συχνά αντιμετωπίζονται ως «χαμένος χρόνος» ανάμεσα στα φροντιστήρια και τα ιδιαίτερα μαθήματα. Τα παιδιά που επιδιώκουν την εισαγωγή στο πανεπιστήμιο βρίσκονται υπό έντονη πίεση, ενώ οι οικογένειες επιβαρύνονται δυσανάλογα, σε οικονομικό αλλά και σε ψυχολογικό επίπεδο.

Το δημόσιο σχολείο, ουσιαστικά, βρίσκεται υπό την «ομηρία» των Πανελλαδικών Εξετάσεων. Η αξία, η γνώση και τα όνειρα ενός παιδιού κρίνονται σε μία και μόνο στιγμή, υπό συνθήκες έντονου άγχους και πίεσης. Όλα παίζονται στο «όλα ή τίποτα», μέσα σε λίγες ώρες εξετάσεων. Την ίδια στιγμή, μαθητές και μαθήτριες που θα ήθελαν να ακολουθήσουν μια διαφορετική διαδρομή, πέρα από την εισαγωγή στο πανεπιστήμιο, συχνά στερούνται τη γνώση, τις δεξιότητες και τα εφόδια που οφείλει να προσφέρει το λύκειο από την αρχή έως το τέλος της φοίτησης. Αυτό πρέπει να αλλάξει. Και πρέπει να αλλάξει για έναν ακόμη ουσιαστικό λόγο: γιατί η ίδια η μάθηση έχει πλέον μετασχηματιστεί, όπως έχουν μεταβληθεί και τα εφόδια που θεωρούνται απαραίτητα για το μέλλον των παιδιών.

Τι θέλουμε λοιπόν; Θέλουμε η μάθηση στο λύκειο αλλά και το ίδιο το απολυτήριο να αποκτήσουν πραγματική αξία και κύρος. Να αποτελούν ένα ουσιαστικό διαβατήριο για την επόμενη ημέρα όλων των παιδιών, ανεξαρτήτως της διαδρομής που θα επιλέξουν. Εξάλλου, και σε αυτό το πεδίο οφείλουμε να συμβαδίσουμε με τις υπόλοιπες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στη συντριπτική πλειονότητα των ευρωπαϊκών εκπαιδευτικών συστημάτων, το απολυτήριο λυκείου δεν είναι απλώς ένα τυπικό χαρτί αποφοίτησης, όπως συμβαίνει σήμερα στην Ελλάδα. Αποτελεί τον βασικό θεσμό πιστοποίησης της σχολικής διαδρομής και, σχεδόν παντού, την κύρια προϋπόθεση πρόσβασης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, με σαφείς και αξιόπιστους κανόνες αξιολόγησης.

Πότε θα αρχίσει ο διάλογος για το Εθνικό Απολυτήριο; Έχετε ήδη μια εικόνα για τις προτάσεις των κομμάτων; Υπάρχει η βούληση να καταλήξετε σε μια συμφωνία, ώστε μια τέτοιου βεληνεκούς μεταρρύθμιση στην Παιδεία να είναι τελικά κοινά αποδεκτή;

Ο διάλογος έχει ήδη ξεκινήσει υπό την ευθύνη της ανεξάρτητης επιτροπής, στην οποία εισφέρουν με παρουσία και προτάσεις τα κοινοβουλευτικά κόμματα. Έχουμε δεσμευθεί και προχωρούμε σε έναν οργανωμένο, ουσιαστικό και απροσχημάτιστο εθνικό διάλογο, στον οποίο όλα θα τεθούν στο τραπέζι και όλα θα εξεταστούν. Όπως έχω ήδη αναφέρει, παράλληλα θα θέσουμε σε λειτουργία και μια ηλεκτρονική πλατφόρμα, μέσω της οποίας εκπαιδευτικοί, γονείς, πανεπιστημιακοί, αλλά και φοιτητές και μαθητές θα μπορούν να καταθέτουν προτάσεις, προβληματισμούς και παρατηρήσεις.

Ως προς το δεύτερο σκέλος του ερωτήματός σας, τόσο εγώ όσο και ο ίδιος ο πρωθυπουργός έχουμε τοποθετηθεί με απόλυτη σαφήνεια: η Παιδεία είναι το πλέον ακατάλληλο πεδίο για μικροπολιτική, επικοινωνιακές εντάσεις ή διαφωνία για τη διαφωνία. Από τις μέχρι τώρα συζητήσεις, τόσο στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής όσο και στις κατ’ ιδίαν επαφές με τους εκπροσώπους των κομμάτων, αισιοδοξώ ότι θα μπορέσουμε να βρούμε κοινό τόπο -υπό και την επιστημονική καθοδήγηση της επιτροπής- ώστε να αλλάξουμε ό,τι αποδεδειγμένα δεν λειτουργεί πλέον, προς όφελος της νέας γενιάς αλλά και της χώρας. Η δική μου βούληση και απόφαση είναι ξεκάθαρη και σταθερή. Ελπίζω ότι η στιγμή της νομοθέτησης θα αποτελέσει μια τιμητική στιγμή για το πολιτικό μας σύστημα.

Μια από τις μεγάλες «πληγές» για μαθητές και οικογένειες είναι τα φροντιστήρια που οδηγούν στις Πανελλαδικές Εξετάσεις. Με το Εθνικό Απολυτήριο αυτό είναι κάτι που θα ενταθεί ή θα ενισχυθεί έτσι το σχολείο, ώστε να περιοριστεί;

Δεν σας κρύβω ότι την πληγή στην οποία αναφέρεστε θέλουμε -και θα επιδιώξουμε- να θεραπεύσει σε σημαντικό βαθμό το νέο σύστημα αξιολόγησης στο λύκειο. Η έξαρση των φροντιστηρίων και της εξωσχολικής υποστήριξης αποτελεί σε μεγάλο βαθμό αποτέλεσμα της «μονοκαλλιέργειας» των Πανελλαδικών Εξετάσεων και του εξοντωτικού κυνηγητού των μορίων σε έναν περιορισμένο αριθμό μαθημάτων. Θέλω όμως να είμαι ειλικρινής: η εξάρτηση από ταφροντιστήρια και η ελάφρυνση του οικονομικού βάρους για τις οικογένειες είναι μια πολυπαραγοντική εξίσωση. Συνδέεται άμεσα με την ενίσχυση του δημόσιου σχολείου και με το πόσο ουσιαστική και αποτελεσματική είναι η προετοιμασία των μαθητών στον φυσικό χώρο της μάθησης, δηλαδή στη σχολική τάξη.

Τα τελευταία χρόνια έχουμε κάνει σημαντικά βήματα προς αυτή την κατεύθυνση: με την καλύτερη οργάνωση της εξεταστικής διαδικασίας, με την ενίσχυση της Τράπεζας Θεμάτων βάσει υψηλών παιδαγωγικών κριτηρίων, με την ουσιαστική ενισχυτική διδασκαλία που παρέχεται στα σχολεία, αλλά και με την αξιοποίηση σύγχρονων εργαλείων, όπως το ιδιαίτερα επιτυχημένο Ψηφιακό Φροντιστήριο. Θα ήταν ανειλικρινές να υποστηρίξω ότι με το Εθνικό Απολυτήριο θα εξαφανιστούν τα φροντιστήρια. Στόχος μας, όμως, είναι να ενισχύσουμε την εμπιστοσύνη στο ελληνικό σχολείο και στους εκπαιδευτικούς μας, ώστε το δημόσιο σχολείο να αποτελεί ολοένα και περισσότερο τον βασικό πυλώνα της εκπαιδευτικής προετοιμασίας των μαθητών.

Βρεθήκατε πριν από λίγες εβδομάδες στην Άγκυρα, με τον πρωθυπουργό. Ποιο ήταν το αποτέλεσμα των δικών σας επαφών;

Με τον Τούρκο ομόλογό μου εστιάσαμε σε ζητήματα που αφορούν την εκπαίδευση στις δύο χώρες, με ιδιαίτερη έμφαση στις μειονοτικές εκπαιδευτικές μονάδες. Συζητήσαμε πρακτικά θέματα που σχετίζονται με τη στελέχωση των μειονοτικών σχολείων στη Θράκη, τα εκπαιδευτικά προγράμματα, τις κτιριακές υποδομές, καθώς και τη διασφάλιση ποιοτικής εκπαίδευσης τόσο στην ελληνική γλώσσα όσο και στη μητρική γλώσσα των μαθητών.

Η Παιδεία θα μπορεί να είναι στα «συν» του κυβερνητικού έργου;

Ο χώρος της Παιδείας δεν προσφέρεται για εύκολες υπουργικές ή κυβερνητικές «δάφνες». Πιστεύω, όμως, ειλικρινά ότι έχουμε κάνει πολλά και σημαντικά βήματα, ενισχύοντας και διευρύνοντας τις δυνατότητες της δημόσιας εκπαίδευσης. Θα τολμούσα να πω ότι έχουν γίνει και πραγματικά άλματα, όπως η ίδρυση και λειτουργία ξένων πανεπιστημιακών ιδρυμάτων στη χώρα. Μόλις προχθές λάβαμε τέσσερις νέες αιτήσεις από σημαντικά πανεπιστήμια του εξωτερικού για την επόμενη ακαδημαϊκή χρονιά: το Georgetown University, το Iowa State University of Science and Technology, το European University Cyprus και το Roger Williams University, τα οποία επιθυμούν να δημιουργήσουν Νομικά Πρόσωπα Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης στην Ελλάδα. Το Georgetown University, το οποίο σχεδιάζει να προσφέρει δύο μεταπτυχιακά προγράμματα στη χώρα μας, διαθέτει μάλιστα τρεις σχολές που κατατάσσονται στις πρώτες 20 διεθνώς στις αντίστοιχες κατατάξεις. Για το ακαδημαϊκό έτος 2027-2028 έχει υποβληθεί επίσης μία ακόμη αίτηση από το University of Sunderland.

Σημαντική μεταρρύθμιση αποτελεί και η αλλαγή του πλαισίου ασφάλειας στα δημόσια πανεπιστήμια, με γενναία χρηματοδότηση και ουσιαστική υποστήριξη των πρυτανικών αρχών. Απολύτως μετρήσιμη είναι και η στήριξη των δημόσιων σχολείων, τόσο σε επίπεδο ανθρώπινου δυναμικού όσο και σε επίπεδο υποδομών. Πενήντα χιλιάδες μόνιμοι εκπαιδευτικοί έχουν διοριστεί από την κυβέρνησή μας για να στελεχώσουν τα σχολεία σε όλη τη χώρα. Παράλληλα, με το πρόγραμμα «Μαριέττα Γιαννάκου» αναβαθμίζουμε χιλιάδες σχολικές υποδομές. Ήδη 431 σχολεία ανακαινίστηκαν πέρυσι, ενώ το καλοκαίρι θα ξεκινήσει σταδιακά η επόμενη φάση του προγράμματος, με στόχο να φτάσουμε συνολικά τις περίπου 2.000 ανακαινισμένες σχολικές μονάδες.

Επενδύουμε, επίσης, στον ψηφιακό μετασχηματισμό της εκπαίδευσης: με 44.000 διαδραστικούς πίνακες στις σχολικές αίθουσες, σύγχρονα ψηφιακά εργαλεία και νέες πλατφόρμες μάθησης, όπως το Ψηφιακό Φροντιστήριο, που στηρίζουν μαθητές και εκπαιδευτικούς. Παράλληλα, υλοποιούμε στοχευμένες επιμορφώσεις για τους εκπαιδευτικούς μας. Δεν ισχυρίζομαι ότι κάναμε θαύματα. Αντιμετωπίζουμε, όμως, την Παιδεία με ευθύνη, σοβαρότητα, συνέπεια και το βάθος που απαιτεί ένα τόσο κρίσιμο πεδίο για το μέλλον της χώρας.

Το ενδιαφέρον για τα καταφύγια που υπάρχουν στην Ελλάδα επανέρχεται στο προσκήνιο, καθώς η διεθνής αστάθεια και η κλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή επαναφέρουν τη συζήτηση για την ετοιμότητα των κρατών σε ζητήματα πολιτικής προστασίας και ασφάλειας των πολιτών.

Πολλά από τα καταφύγια που υπάρχουν σήμερα στη χώρα δημιουργήθηκαν πριν από σχεδόν έναν αιώνα. Ήδη από το 1936, επί πρωθυπουργίας του Ιωάννης Μεταξάς, θεσπίστηκε υποχρεωτική πρόβλεψη για την κατασκευή καταφυγίων σε κάθε νέο κτίριο που είχε περισσότερους από δύο ορόφους. Η απόφαση αυτή ελήφθη σε μια περίοδο αυξανόμενης διεθνούς έντασης, λίγο πριν από το ξέσπασμα του Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος, με στόχο την προστασία του πληθυσμού από αεροπορικούς βομβαρδισμούς.

Η νομοθετική αυτή ρύθμιση οδήγησε στη δημιουργία ενός εκτεταμένου δικτύου καταφυγίων, ιδιαίτερα στην Αθήνα, όπου εκτιμάται ότι κατασκευάστηκαν περίπου 12.000 χώροι προστασίας. Από αυτούς, περίπου 5.500 βρίσκονται σε ιδιωτική ιδιοκτησία, κυρίως κάτω από πολυκατοικίες, κατοικίες και βιομηχανικές εγκαταστάσεις.

Παρότι το σχετικό νομοθετικό πλαίσιο καταργήθηκε το 1956, πολλοί από αυτούς τους υπόγειους χώρους εξακολουθούν να υπάρχουν μέχρι σήμερα, κρυμμένοι κάτω από κεντρικούς δρόμους, δημόσια κτίρια και λόφους της πρωτεύουσας.

Πόσα καταφύγια θεωρούνται σήμερα ενεργά

Το βασικό ερώτημα που τίθεται σήμερα αφορά το πόσα από αυτά τα καταφύγια παραμένουν λειτουργικά ή μπορούν να ενεργοποιηθούν σε περίπτωση ανάγκης.

Σύμφωνα με στοιχεία που παρουσιάστηκαν στη Βουλή των Ελλήνων τον Νοέμβριο του 2025, σε απάντηση σχετικής κοινοβουλευτικής ερώτησης, ο υφυπουργός Προστασίας του Πολίτη Ιωάννης Λαμπρόπουλος ανέφερε ότι σήμερα έχουν χαρακτηριστεί ως καταφύγια συνολικά 2.892 χώροι σε όλη την Ελλάδα.

Οι χώροι αυτοί έχουν συνολική χωρητικότητα περίπου 1.981.514 ατόμων, ενώ υπάρχει δυνατότητα αύξησης της χωρητικότητας έως και κατά 30% σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης.

Τα καταφύγια αυτά κατανέμονται σε όλες τις Περιφερειακές Ενότητες της χώρας και αποτελούν μέρος του σχεδιασμού πολιτικής προστασίας σε περιπτώσεις κρίσεων ή καταστάσεων έκτακτης ανάγκης.

Ποιος έχει την ευθύνη συντήρησης

Η ευθύνη για τη λειτουργικότητα των καταφυγίων δεν ανήκει αποκλειστικά στο κράτος, αλλά κατανέμεται μεταξύ δημόσιων φορέων και ιδιωτών.

Συγκεκριμένα:

• Οι δήμοι και οι περιφέρειες έχουν την ευθύνη για τη συντήρηση και την επιχειρησιακή ετοιμότητα των δημόσιων καταφυγίων.

• Οι ιδιοκτήτες ιδιωτικών εγκαταστάσεων, στις οποίες υπάρχουν τέτοιοι χώροι, οφείλουν να διασφαλίζουν ότι μπορούν να τεθούν σε λειτουργία μέσα σε χρονικό διάστημα 24 ωρών, εφόσον ζητηθεί από τις αρμόδιες αρχές.

Ωστόσο, στην πράξη, αρκετά από τα ιστορικά καταφύγια –ιδιαίτερα στην Αθήνα– δεν χρησιμοποιούνται πλέον για τον αρχικό τους σκοπό.

Χώροι που άλλαξαν χρήση

Με την πάροδο των δεκαετιών, πολλά από τα παλιά καταφύγια είτε εγκαταλείφθηκαν είτε μετατράπηκαν σε χώρους άλλης χρήσης.

Σε ορισμένες περιπτώσεις χρησιμοποιούνται ως αποθήκες ή τεχνικοί χώροι, ενώ άλλα παραμένουν κλειστά και ανενεργά. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το καταφύγιο που βρίσκεται κάτω από το Μέγαρο της Βουλής των Ελλήνων, το οποίο από το 2000 έχει μετατραπεί σε υπόγειο χώρο στάθμευσης πέντε επιπέδων.

Παράλληλα, καταφύγια της περιόδου του πολέμου εξακολουθούν να υπάρχουν σε σημεία όπως δημόσια κτίρια, στρατιωτικές εγκαταστάσεις και υπόγειους χώρους σε λόφους της πρωτεύουσας.

Επανέρχεται η συζήτηση για την πολιτική προστασία

Η αναζωπύρωση της συζήτησης γύρω από τα καταφύγια συνδέεται με την ευρύτερη συζήτηση για την πολιτική προστασία και την ετοιμότητα των κρατικών μηχανισμών απέναντι σε σύγχρονες απειλές, όπως πολεμικές συγκρούσεις, φυσικές καταστροφές ή άλλες καταστάσεις έκτακτης ανάγκης.

Παρότι ένα μεγάλο μέρος των καταφυγίων παραμένει άγνωστο στο ευρύ κοινό, αποτελούν ακόμη τμήμα του σχεδιασμού προστασίας του πληθυσμού, διατηρώντας έναν ρόλο που ξεκινά από την εποχή του πολέμου και φτάνει μέχρι τις σύγχρονες προκλήσεις ασφάλειας.

 Δείτε τον χάρτη με όλα τα σημεία συγκέντρωσης σε περίπτωση κινδύνου  ΕΔΩ.

Επείγουσα εγκύκλιο προς όλες τις σχολικές μονάδες της χώρας απέστειλε το Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, επισημαίνοντας την ανάγκη αυξημένης προσοχής σχετικά με την παρουσία της πικροδάφνης στους χώρους των σχολείων.

Η εγκύκλιος εφιστά την προσοχή των διευθυντών σχολικών μονάδων, των εκπαιδευτικών και των αρμόδιων φορέων της τοπικής αυτοδιοίκησης για την επικινδυνότητα του φυτού Nerium oleander (πικροδάφνη), το οποίο συναντάται συχνά σε σχολικές αυλές, πάρκα και δημόσιους χώρους λόγω της ανθεκτικότητάς του στις δύσκολες κλιματολογικές συνθήκες και των περιορισμένων απαιτήσεων συντήρησης.

Τοξικό φυτό με ισχυρές χημικές ουσίες

Παρά την ευρεία χρήση του ως καλλωπιστικού φυτού, η πικροδάφνη θεωρείται ιδιαίτερα τοξική. Όλα τα μέρη του φυτού — φύλλα, άνθη, μίσχοι και ακόμη και ο χυμός του — περιέχουν γαλακτώδη ουσία με υψηλή συγκέντρωση τοξικών ενώσεων.

Μεταξύ των ουσιών αυτών περιλαμβάνονται καρδιακές γλυκοσίδες, όπως:

• η ολεανδρίνη (oleandrin)

• η νεριίνη (neriine)

Οι ουσίες αυτές μπορούν να επηρεάσουν σοβαρά τη λειτουργία του καρδιαγγειακού συστήματος, προκαλώντας διαταραχές στον καρδιακό ρυθμό.

Πιθανά συμπτώματα δηλητηρίασης

Η επαφή με την πικροδάφνη ή η κατάποση μέρους του φυτού μπορεί να προκαλέσει σημαντικά προβλήματα υγείας.

Μεταξύ των συνηθέστερων συμπτωμάτων που έχουν καταγραφεί περιλαμβάνονται:

• ναυτία και έντονος εμετός

• κοιλιακός πόνος

• ζάλη και αδυναμία

• διαταραχές στον καρδιακό ρυθμό

• πτώση της αρτηριακής πίεσης

Σε σοβαρές περιπτώσεις δηλητηρίασης, ιδιαίτερα σε μικρά παιδιά, υπάρχει κίνδυνος σοβαρών καρδιακών επιπλοκών, ενώ έχουν καταγραφεί ακόμη και περιστατικά αιφνίδιου καρδιακού θανάτου.

Κίνδυνος ακόμη και από τον καπνό καύσης

Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται και σε περιπτώσεις κοπής ή καύσης των κλαδιών της πικροδάφνης. Η καύση του φυτού απελευθερώνει τοξικές ουσίες στον καπνό, οι οποίες μπορούν να μεταφερθούν μέσω του αέρα και να εισπνευστούν, προκαλώντας ερεθισμό του αναπνευστικού συστήματος ή άλλα προβλήματα υγείας.

Για τον λόγο αυτό επισημαίνεται ότι τα υπολείμματα του φυτού δεν πρέπει να καίγονται, αλλά να απομακρύνονται με ασφαλή τρόπο.

Οδηγίες προς τις σχολικές μονάδες

Στο πλαίσιο της πρόληψης και της προστασίας των μαθητών, η εγκύκλιος καλεί τις σχολικές μονάδες:

• να καταγράψουν την παρουσία πικροδάφνης στους χώρους των σχολείων

• να εξετάσουν, σε συνεργασία με τους δήμους, τη δυνατότητα απομάκρυνσης ή περιορισμού του φυτού από σημεία όπου κινούνται μαθητές

• να ενημερώσουν τους μαθητές για τους πιθανούς κινδύνους

• να αποφεύγεται η επαφή των παιδιών με τα φύλλα ή τα άνθη του φυτού

Παράλληλα επισημαίνεται ότι απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή κατά τη διάρκεια εργασιών κλαδέματος ή συντήρησης, ώστε να αποφεύγεται η άμεση επαφή με τον χυμό του φυτού.

Μέτρα πρόληψης και ενημέρωσης

Η εγκύκλιος εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο πρόληψης και ασφάλειας στους σχολικούς χώρους. Η ενημέρωση της εκπαιδευτικής κοινότητας για φυτά που ενδέχεται να είναι επικίνδυνα αποτελεί σημαντικό μέτρο προστασίας, ιδίως σε χώρους όπου καθημερινά κινούνται παιδιά.

Η πικροδάφνη, αν και αποτελεί χαρακτηριστικό φυτό της μεσογειακής χλωρίδας και χρησιμοποιείται εκτενώς στον αστικό σχεδιασμό, απαιτεί ιδιαίτερη διαχείριση όταν βρίσκεται σε χώρους όπου δραστηριοποιούνται μαθητές.

Στόχος της παρέμβασης του Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού είναι η ενίσχυση της πρόληψης και η διασφάλιση ενός ασφαλούς σχολικού περιβάλλοντος για μαθητές και εκπαιδευτικούς.

Σε ουσιαστική αναθεώρηση του ισχύοντος πλαισίου για τις μαθητικές εκδρομές προχωρά το Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, με στόχο την ενίσχυση της ασφάλειας των μαθητών, τη διαμόρφωση σαφούς πλαισίου ευθυνών και την ουσιαστική νομική προστασία των εκπαιδευτικών που συνοδεύουν σχολικές μετακινήσεις.

Η νέα υπουργική απόφαση επιχειρεί να αντιμετωπίσει χρόνιες δυσλειτουργίες και κενά του υφιστάμενου συστήματος, τα οποία τα τελευταία χρόνια έχουν οδηγήσει ακόμη και σε ποινικές διώξεις εκπαιδευτικών για περιστατικά που συχνά υπερβαίνουν τις πραγματικές δυνατότητες ελέγχου τους κατά τη διάρκεια σχολικών εκδρομών.

Αντιμετώπιση του νομικού κενού για τους συνοδούς εκπαιδευτικούς

Κεντρικός άξονας της νέας ρύθμισης αποτελεί η αντιμετώπιση του προβλήματος της υπερβολικής ποινικής και πειθαρχικής ευθύνης των συνοδών εκπαιδευτικών, ένα ζήτημα που έχει αναδειχθεί έντονα τα τελευταία χρόνια από την εκπαιδευτική κοινότητα.

Με τη νέα υπουργική απόφαση προβλέπονται σημαντικές παρεμβάσεις για τη θωράκιση των εκπαιδευτικών.

Βασικές ρυθμίσεις της νέας υπουργικής απόφασης

1. Απαλλαγή ποινικών και πειθαρχικών ευθυνών σε συγκεκριμένες περιπτώσεις

Θεσπίζεται ρητή πρόβλεψη σύμφωνα με την οποία οι συνοδοί εκπαιδευτικοί απαλλάσσονται από ποινικές ή πειθαρχικές ευθύνες όταν περιστατικά που προκύπτουν κατά τη διάρκεια μιας εκδρομής:

• δεν μπορούν να προβλεφθούν,
• υπερβαίνουν τις δυνατότητες ελέγχου των συνοδών,
• προκύπτουν από αυθαίρετες ενέργειες μαθητών.

Τέτοια περιστατικά μπορεί να αφορούν, μεταξύ άλλων:

• κατοχή απαγορευμένων αντικειμένων,
• κατανάλωση αλκοόλ ή ουσιών,
• σοβαρή παραβατική συμπεριφορά,
• ενέργειες μαθητών εκτός του επιτρεπόμενου πλαισίου της εκδρομής.

Η διάταξη αυτή επιχειρεί να αποκαταστήσει την ισορροπία ευθυνών μεταξύ σχολείου, μαθητών και οικογένειας.

2. Δημιουργία θεσμού «νομικού συμπαραστάτη» των εκπαιδευτικών

Για πρώτη φορά προβλέπεται η λειτουργία ειδικού μηχανισμού νομικής και ψυχολογικής υποστήριξης των εκπαιδευτικών, σε περίπτωση που προκύψουν καταγγελίες ή περιστατικά κατά τη διάρκεια μαθητικών εκδρομών.

Ο μηχανισμός αυτός θα παρέχει:

• άμεση νομική καθοδήγηση,
• υποστήριξη σε ενδεχόμενες δικαστικές διαδικασίες,
• συμβουλευτική και ψυχολογική στήριξη στους εκπαιδευτικούς.

Η ρύθμιση ανταποκρίνεται σε πάγια αιτήματα της Ομοσπονδία Λειτουργών Μέσης Εκπαίδευσης και άλλων εκπαιδευτικών φορέων.

Νέοι κανόνες συμμετοχής για μαθητές και γονείς

Η νέα ρύθμιση εισάγει επίσης αυστηρότερες υποχρεώσεις για τους γονείς και τους μαθητές που συμμετέχουν σε σχολικές εκδρομές.

Υπεύθυνη δήλωση γονέων για τις αποσκευές των μαθητών

Οι γονείς ή κηδεμόνες των μαθητών υποχρεούνται να υποβάλλουν υπεύθυνη δήλωση συμμετοχής, στην οποία θα αναφέρουν ότι ο μαθητής:

• δεν μεταφέρει επικίνδυνα αντικείμενα,
• δεν μεταφέρει απαγορευμένες ουσίες,
• συμμορφώνεται με τους κανόνες ασφαλούς συμμετοχής στην εκδρομή.

Η δήλωση αυτή μπορεί να υποβάλλεται:

• είτε ηλεκτρονικά,
• είτε σε έντυπη μορφή.

Σκοπός της ρύθμισης είναι η ενίσχυση της ευθύνης της οικογένειας και η αποσαφήνιση των υποχρεώσεων όλων των εμπλεκομένων.

Άμεση απομάκρυνση μαθητών σε περιπτώσεις σοβαρής παραβατικότητας

Σε περίπτωση που διαπιστωθεί ότι μαθητής:

• μεταφέρει απαγορευμένα αντικείμενα,
• επιδεικνύει επικίνδυνη συμπεριφορά,
• παραβιάζει σοβαρά τους κανόνες της εκδρομής,

προβλέπεται η άμεση απομάκρυνσή του από την εκδρομή.

Στην περίπτωση αυτή, ο γονέας ή κηδεμόνας υποχρεούται να μεταβεί στον τόπο διαμονής και να παραλάβει τον μαθητή, ακόμη και εάν η εκδρομή πραγματοποιείται εκτός της περιοχής κατοικίας ή στο εξωτερικό.

Μέτρα για την οδική ασφάλεια των σχολικών μετακινήσεων

Η νέα απόφαση περιλαμβάνει και ρυθμίσεις που αφορούν την ασφαλή μετακίνηση των μαθητών.

Συγκεκριμένα προβλέπονται:

• αυστηρότεροι τεχνικοί έλεγχοι των τουριστικών λεωφορείων,
• εντατικοποίηση ελέγχων από την Ελληνική Αστυνομία και την Τροχαία πριν από την αναχώρηση,
• επιβεβαίωση της τεχνικής καταλληλότητας των οχημάτων και των συνθηκών ασφαλούς μεταφοράς.

Οι έλεγχοι αυτοί πραγματοποιούνται πριν από την έναρξη της μετακίνησης, ώστε να διασφαλίζεται η πλήρης συμμόρφωση με τους κανόνες οδικής ασφάλειας.

Μεγαλύτερη ευελιξία στον προγραμματισμό των εκδρομών

Παράλληλα, δίνεται η δυνατότητα στους Συλλόγους Διδασκόντων των σχολικών μονάδων να σχεδιάζουν τις πολυήμερες εκδρομές με μεγαλύτερη ευελιξία.

Ειδικότερα προβλέπεται ότι:

• οι εκδρομές μπορούν να συνδυάζονται με Σαββατοκύριακα ή αργίες,
• περιορίζεται η απώλεια διδακτικών ωρών,
• διευκολύνεται η οργάνωση του σχολικού προγράμματος.

Στόχος η αποκατάσταση του παιδαγωγικού χαρακτήρα των εκδρομών

Με τις νέες ρυθμίσεις, το Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού επιδιώκει να περιορίσει τις «γκρίζες ζώνες» που υπήρχαν στο προηγούμενο πλαίσιο και να επαναφέρει τον βασικό παιδαγωγικό σκοπό των σχολικών εκδρομών.

Οι σχολικές μετακινήσεις αποτελούν σημαντικό μέρος της εκπαιδευτικής διαδικασίας, καθώς συμβάλλουν:

• στην κοινωνικοποίηση των μαθητών,
• στην ανάπτυξη συνεργατικών δεξιοτήτων,
• στην επαφή με την ιστορία, τον πολιτισμό και το φυσικό περιβάλλον.

Η νέα ρύθμιση φιλοδοξεί να μετατρέψει τις εκδρομές από πηγή νομικής ανασφάλειας για τους εκπαιδευτικούς σε μια ασφαλή και οργανωμένη παιδαγωγική δραστηριότητα, με σαφείς κανόνες, ισορροπημένες ευθύνες και αυξημένες εγγυήσεις προστασίας για όλους τους εμπλεκόμενους.