Το σχολείο είναι χώρος Παιδείας, όχι κομματικής χειραγώγησης

Η πρόσφατη ανακοίνωση της ΑΣΕ–ΠΑΜΕ στην ΕΛΜΕ Ζακύνθου («ΣΥΝΑΓΕΡΜΟΣ! Ανεπιθύμητος ο μακελάρης Ρούμπιο, να μην πατήσει το πόδι του στην Ελλάδα! Να τους χαλάσουμε τα σχέδια του πολέμου!», με αφορμή την επίσκεψη του Αμερικανού Υπουργού Εξωτερικών, ξεπερνά τα όρια μιας συνδικαλιστικής παρέμβασης και υιοθετεί τη μορφή κομματικής γεωπολιτικής διακήρυξης.

Η κριτική στην εξωτερική και αμυντική πολιτική κάθε κυβέρνησης είναι απολύτως θεμιτή. Δεν μπορεί, όμως, να στηρίζεται σε ένα προκαθορισμένο ιδεολογικό σχήμα, στο οποίο τα γεγονότα επιλέγονται ή αποσιωπώνται ανάλογα με το αν εξυπηρετούν το κομματικό αφήγημα.

Η Ελλάδα βρίσκεται σε μια συγκεκριμένη γεωγραφική περιοχή, αντιμετωπίζει υπαρκτές απειλές και έχει σύνορα, κυριαρχικά δικαιώματα και ανάγκες ασφάλειας. Λίγα μόλις μίλια από τις ακτές μας βρίσκεται η Κύπρος, κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σημαντικό τμήμα του οποίου παραμένει υπό τουρκική κατοχή για περισσότερο από μισό αιώνα. Η πραγματικότητα αυτή δεν μπορεί να απουσιάζει από οποιαδήποτε σοβαρή συζήτηση για την ειρήνη, την άμυνα και το δικαίωμα των λαών να προστατεύονται απέναντι σε μια εισβολή.

Η ειρήνη δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται επιλεκτικά. Ούτε η εισβολή να αλλάζει όνομα ανάλογα με το ποιος επιτίθεται και ποιος αμύνεται. Όταν οι «θύτες» και οι «ιμπεριαλιστές» έχουν καθοριστεί εκ των προτέρων και τα γεγονότα απλώς προσαρμόζονται σε έτοιμες κομματικές ερμηνείες, δεν έχουμε αντικειμενική ανάλυση αλλά ιδεολογική κατήχηση. Σ’ αυτό το σχήμα υπάρχουν πάντοτε οι ίδιοι «μακελάρηδες», οι ίδιοι «φονιάδες των λαών», οι ίδιες «βάσεις του θανάτου» και, φυσικά, το πανταχού παρόν «κεφάλαιο». Η πραγματικότητα δεν εξετάζεται· ταξινομείται εκ των προτέρων.

Το σοβαρότερο ζήτημα, όμως, για εμάς τους εκπαιδευτικούς βρίσκεται μέσα στο σχολείο.

Η προτροπή να «σταματήσουμε το δηλητήριο» που υποτίθεται ότι διοχετεύεται στα μυαλά των μαθητών γεννά ένα κρίσιμο ερώτημα: ποιος αποφασίζει τι αποτελεί «δηλητήριο» και ποια είναι η επιτρεπτή αλήθεια;

Γιατί από τη στιγμή που μια συνδικαλιστική παράταξη αναλαμβάνει να υποδείξει στους εκπαιδευτικούς ποιο είναι το «δηλητήριο» από το οποίο πρέπει να προστατεύσουν τους μαθητές τους, παύει να υπερασπίζεται απλώς μια πολιτική θέση. Διεκδικεί για τον εαυτό της τον ρόλο του ιδεολογικού κριτή μέσα στη σχολική αίθουσα. Και αυτό απέχει πολύ από την ελεύθερη διακίνηση ιδεών: είναι η λογική σύμφωνα με την οποία κάποιος έχει ήδη αποφασίσει ποια είναι η σωστή πολιτική συνείδηση που πρέπει να αποκτήσει ο μαθητής.

Ο εκπαιδευτικός δεν είναι κομματικός καθοδηγητής και η σχολική αίθουσα δεν είναι χώρος πολιτικής στρατολόγησης. Οι μαθητές δεν πρέπει να χειραγωγούνται ούτε από κυβερνητικές ούτε από αντικυβερνητικές κομματικές ιδεολογίες. Δεν αποτελούν ακροατήριο προς πολιτική διαμόρφωση και δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται ως μέσο πίεσης ή ως συμμετέχοντες σε αντιπαραθέσεις που ανήκουν στα πολιτικά κόμματα και στις συνδικαλιστικές παρατάξεις.

Το σχολείο δεν πρέπει να μετατραπεί σε αρένα πολιτικών συγκρούσεων.

Αποστολή μας είναι να προσφέρουμε στους μαθητές γνώσεις, τεκμηριωμένα στοιχεία, ιστορικό πλαίσιο και διαφορετικές οπτικές. Να τους μαθαίνουμε να εξετάζουν τις πληροφορίες, να διατυπώνουν ερωτήματα, να αμφισβητούν, να επιχειρηματολογούν και να καταλήγουν στα δικά τους συμπεράσματα. Αυτή είναι η ουσία της Παιδείας και της δημοκρατικής εκπαίδευσης.

Τα σωματεία των εκπαιδευτικών έχουν σοβαρά προβλήματα να αντιμετωπίσουν: τους χαμηλούς μισθούς, την ακρίβεια, τη δυσκολία στέγασης, τα κενά, τις ανεπαρκείς υποδομές, τις εργασιακές συνθήκες και την ποιότητα της δημόσιας εκπαίδευσης. Για αυτά απαιτούνται διεκδίκηση, ενότητα και ουσιαστική πίεση προς την κυβέρνηση.

Άλλο, όμως, ο εκπαιδευτικός συνδικαλισμός και άλλο η κομματική εξωτερική πολιτική με συνδικαλιστική σφραγίδα.

Η ΔΑΚΕ Καθηγητών Ζακύνθου καλεί όλους τους συναδέλφους, ανεξάρτητα από τις πολιτικές τους πεποιθήσεις, να προστατεύσουν την παιδαγωγική αυτονομία του σχολείου και την ελευθερία σκέψης των μαθητών.

Άλλο να μαθαίνουμε στα παιδιά να σκέφτονται και άλλο να αποφασίζουμε εμείς εκ των προτέρων τι πρέπει να σκέφτονται.

7/10/2026

ΔΑΚΕ Καθηγητών Ζακύνθου