Την εκπόνηση νέας εθνικής στρατηγικής για το σχολικό δίκτυο της χώρας ανακοίνωσε το Υπουργείο Παιδείας, στο πλαίσιο αντιμετώπισης των επιπτώσεων της δημογραφικής συρρίκνωσης και της ερημοποίησης της υπαίθρου.

Η στρατηγική, η οποία θα αναπτυχθεί σε ορίζοντα 20ετίας, βασίζεται σε μελέτη που θα εκπονηθεί με χρηματοδότηση ύψους 300.000 ευρώ από το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης. Στόχος είναι η πλήρης αποτύπωση της λειτουργίας των σχολικών μονάδων και η λήψη τεκμηριωμένων αποφάσεων για τον ανασχεδιασμό του εκπαιδευτικού χάρτη.

Σημαντική μείωση μαθητικού πληθυσμού

Τα στοιχεία καταδεικνύουν έντονη μείωση των εγγραφών στην Α’ Δημοτικού:

• 115.000 μαθητές το σχολικό έτος 2010-2011
• 71.181 μαθητές το 2025-2026
• Εκτίμηση για κάτω από 70.000 την επόμενη χρονιά

Η συνολική απώλεια ανέρχεται σε περίπου 45.000 μαθητές, δηλαδή μείωση της τάξης του 40% μέσα σε 16 χρόνια.

Κατευθύνσεις και πιθανές αλλαγές

Η νέα στρατηγική αναμένεται να οδηγήσει σε:

• Μειώσεις τμημάτων σε αστικές και ημιαστικές περιοχές
• Συγχωνεύσεις ή καταργήσεις σχολικών μονάδων σε αγροτικές, ορεινές και νησιωτικές περιοχές με χαμηλό πληθυσμό
• Δημιουργία μεγαλύτερων σχολικών μονάδων, κυρίως στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση

Βασικοί άξονες της μελέτης

Η μελέτη θα επικεντρωθεί σε τρεις κύριους άξονες:

• Το κόστος λειτουργίας σχολικών μονάδων ανάλογα με το μέγεθος και τη γεωγραφική θέση
• Τη σχέση σχολικής πληρότητας, μεταφορικού κόστους και εκπαιδευτικών αναγκών
• Εναλλακτικά μοντέλα οργάνωσης του σχολικού δικτύου με παιδαγωγικά, κοινωνικά και οικονομικά κριτήρια

Παράλληλα, δίνεται έμφαση:

• Στη βελτίωση της διαχείρισης πόρων
• Στην αποτελεσματικότητα του εκπαιδευτικού συστήματος σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο
• Στην ενίσχυση της παιδαγωγικής και διοικητικής αυτονομίας των σχολικών μονάδων

Δηλώσεις και προβληματισμοί

Η Υπουργός Παιδείας, Σοφία Ζαχαράκη, τόνισε ότι στόχος είναι η λήψη αποφάσεων με βάση πραγματικά δεδομένα και όχι αποσπασματικές εκτιμήσεις, υπογραμμίζοντας την ανάγκη ισότιμης πρόσβασης όλων των μαθητών στην εκπαίδευση.

Από την πλευρά της εκπαιδευτικής κοινότητας, εκφράζονται επιφυλάξεις σχετικά με τις πιθανές επιπτώσεις σε τοπικές κοινωνίες και ιδιαίτερα στην ύπαιθρο, όπου η διατήρηση σχολικών μονάδων συνδέεται άμεσα με τη βιωσιμότητα των περιοχών.

Επιπτώσεις στο ανθρώπινο δυναμικό

Η δημογραφική μείωση επηρεάζει και το εκπαιδευτικό προσωπικό. Σύμφωνα με τα στοιχεία:

• Από το 2019 έως σήμερα έχουν πραγματοποιηθεί περίπου 45.000 μόνιμοι διορισμοί
• Το 2025 πραγματοποιήθηκαν 10.000 διορισμοί
• Για το 2026 προγραμματίζονται περίπου 5.500 διορισμοί

Παράλληλα, φέτος αναμένονται 5.043 αποχωρήσεις εκπαιδευτικών:

• 2.445 από την Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση
• 2.588 από τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση
• 14 από το Ειδικό Εκπαιδευτικό και Βοηθητικό Προσωπικό

Ο ανασχεδιασμός του σχολικού χάρτη αποτελεί αναπόφευκτη εξέλιξη υπό το βάρος του δημογραφικού προβλήματος. Το κρίσιμο ζητούμενο είναι η ισορροπία ανάμεσα στη δημοσιονομική αποτελεσματικότητα, την ποιότητα της εκπαίδευσης και τη στήριξη των τοπικών κοινωνιών, ιδιαίτερα στις λιγότερο πυκνοκατοικημένες περιοχές της χώρας.

Από το Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού ανακοινώνεται ότι, σύμφωνα με το αρ. 85 του Ν.5291/2026 (ΦΕΚ 49 Α’ ) και  την αρ. Φ.251/61920/Α5/19-05-2026 απόφαση της Γενικής Διεύθυνσης Ψηφιακών Συστημάτων, Υποδομών και Εξετάσεων του  Υ.ΠΑΙ.Θ.Α. καθορίστηκε για τους πληγέντες του δυστυχήματος των Τεμπών για τις πανελλαδικές εξετάσεις 2026, ως προθεσμία υποβολής της σχετικής αίτησης και των δικαιολογητικών, το χρονικό διάστημα από 22-05-2026 ως και 29-05-2026.

 Για την σχετική απόφαση πατήστε ΕΔΩ

Τον προγραμματισμό των μόνιμων διορισμών στην εκπαίδευση για το προσεχές διάστημα επιβεβαίωσε η Υπουργός Παιδείας, Σοφία Ζαχαράκη, ανακοινώνοντας ότι για το φετινό καλοκαίρι οι διορισμοί θα κινηθούν περίπου στις 5.500 θέσεις.

Όπως διευκρίνισε, οι φετινοί διορισμοί θα πραγματοποιηθούν με βάση τον κανόνα «1 προς 1», δηλαδή ένας διορισμός για κάθε αποχώρηση λόγω συνταξιοδότησης. Η επιλογή αυτή σηματοδοτεί ότι το σύστημα διατηρείται στα ίδια επίπεδα στελέχωσης, χωρίς ουσιαστική ενίσχυση του μόνιμου εκπαιδευτικού δυναμικού.

Υπενθυμίζεται ότι κατά το προηγούμενο σχολικό έτος πραγματοποιήθηκαν 10.000 διορισμοί, αριθμός σημαντικά αυξημένος σε σχέση με τον φετινό σχεδιασμό.

Χρονοδιάγραμμα προσλήψεων και αναπληρωτών

Σύμφωνα με την Υπουργό, μέσω του συστήματος Eduplan υπάρχει συνεχής αποτύπωση των αναγκών και των κενών, γεγονός που επιτρέπει την καλύτερη προετοιμασία των διαδικασιών. Ωστόσο, οι προσλήψεις αναπληρωτών αναμένεται να ανακοινωθούν στις 31 Αυγούστου, όπως συμβαίνει παραδοσιακά.

Παράλληλα, επισημάνθηκε ότι κατά την τρέχουσα σχολική χρονιά προσλήφθηκαν περίπου 50.000 αναπληρωτές, αριθμός που εκτιμάται ότι θα παραμείνει σε αντίστοιχα επίπεδα και την επόμενη χρονιά, λόγω των αυξημένων αναγκών, κυρίως στην Ειδική Αγωγή και την Παράλληλη Στήριξη.

Νέοι πίνακες ΑΣΕΠ

Σε εξέλιξη βρίσκεται και η διαδικασία υποβολής αιτήσεων για τους νέους πίνακες της Γενικής Εκπαίδευσης, δίνοντας τη δυνατότητα σε εκπαιδευτικούς να εγγραφούν ή να επικαιροποιήσουν τα προσόντα τους, ενισχύοντας τη μοριοδότησή τους.

Η πορεία των μόνιμων διορισμών (2020–2026)

Τα στοιχεία καταδεικνύουν ότι από το σχολικό έτος 2020-2021 έως και το 2025-2026 έχουν πραγματοποιηθεί συνολικά περίπου 46.000 μόνιμοι διορισμοί εκπαιδευτικών, στο πλαίσιο του νόμου 4589/2019.

Αναλυτικά:

Σχολικό έτος 2025-2026 – 10.000 διορισμοί

• 3.937 στην Πρωτοβάθμια Γενική Εκπαίδευση
• 1.620 στη Δευτεροβάθμια Γενική Εκπαίδευση
• 170 στον κλάδο ΠΕ79 (Μουσικά Σχολεία)
• 1.993 στην Πρωτοβάθμια Ειδική Αγωγή
• 1.280 στη Δευτεροβάθμια Ειδική Αγωγή
• 1.000 σε ΕΕΠ-ΕΒΠ

Σχολικό έτος 2024-2025 – 8.763 διορισμοί

• 3.257 στην Πρωτοβάθμια (2.918 Γενική / 339 ΕΑΕ)
• 5.506 στη Δευτεροβάθμια (4.850 Γενική / 656 ΕΑΕ)

Τετραετία 2020-2024 – 27.092 διορισμοί

• 15.146 στην Πρωτοβάθμια (12.755 Γενική / 2.391 ΕΑΕ)
• 11.946 στη Δευτεροβάθμια (9.598 Γενική / 2.348 ΕΑΕ)

Η επιλογή διατήρησης των διορισμών στο επίπεδο των αποχωρήσεων επιβεβαιώνει ότι το εκπαιδευτικό σύστημα συνεχίζει να βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στους αναπληρωτές, προκειμένου να καλύψει τις εκτεταμένες ανάγκες του.

Το κρίσιμο ζητούμενο παραμένει η ενίσχυση του μόνιμου εκπαιδευτικού προσωπικού, ώστε να διασφαλιστούν η σταθερότητα, η συνέχεια και η ποιότητα στη λειτουργία των σχολικών μονάδων

 Το ηχητικό απόσπασμα της συνέντευξης  ΕΔΩ

Ξεκινούν σε λίγες ημέρες οι Πανελλήνες εξετάσεις 2026 με τους μαθητές των Λυκείων να έχουν μπει στην τελική ευθεία. Οι Πανελλαδικές Εξετάσεις για τους υποψηφίους των ΓΕΛ ξεκινούν στις 29 Μαΐου με το μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας.

Στις 3 Ιουνίου θα ακολουθήσουν οι εξετάσεις σε Αρχαία Ελληνικά, Μαθηματικά και Βιολογία, ανάλογα με την Ομάδα Προσανατολισμού, ενώ στις 5 Ιουνίου οι υποψήφιοι θα εξεταστούν σε Λατινικά, Χημεία και Πληροφορική. Η διαδικασία ολοκληρώνεται στις 8 Ιουνίου με τα μαθήματα Ιστορίας, Φυσικής και Οικονομίας.

Για τους υποψηφίους των ΕΠΑΛ, η έναρξη γίνεται στις 30 Μαΐου με τα Νέα Ελληνικά, ενώ στις 2 Ιουνίου ακολουθούν τα Μαθηματικά (Άλγεβρα). Από τις 4 έως τις 15 Ιουνίου θα πραγματοποιηθούν οι εξετάσεις στα μαθήματα ειδικότητας.

Οι εξετάσεις ειδικών μαθημάτων έχουν προγραμματιστεί για το διάστημα 16 έως 25 Ιουνίου. Παράλληλα, από τις 15 έως τις 26 Ιουνίου θα διεξαχθούν οι υγειονομικές εξετάσεις και οι πρακτικές δοκιμασίες για τους υποψηφίους που διεκδικούν την εισαγωγή τους στα Τμήματα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού (ΤΕΦΑΑ).

Πώς υπολογίζονται τα μόρια

Τα μόρια υπολογίζονται πολλαπλασιάζοντας τον βαθμό του κάθε μαθήματος (στην 20βάθμια κλίμακα με προσέγγιση δεκάτου) με τον αντίστοιχο συντελεστή βαρύτητας που έχει ορίσει κάθε Πανεπιστημιακό Τμήμα (μεταξύ 20% και 40%) και προσθέτοντας τα γινόμενα, το σύνολο των οποίων πολλαπλασιάζεται επί 100.

Για να βρείτε τα μόριά σας με ακρίβεια για κάθε σχολή ξεχωριστά, ακολουθήστε τα παρακάτω βήματα:

Εύρεση Συντελεστών: Κάθε Πανεπιστημιακό Τμήμα ορίζει τους δικούς του συντελεστές βαρύτητας για τα 4 εξεταζόμενα μαθήματα της Ομάδας Προσανατολισμού σας. Μπορείτε να τους βρείτε στον οδηγό σπουδών του κάθε τμήματος.

Πολλαπλασιασμός: Πολλαπλασιάζετε τον γραπτό σας βαθμό σε κάθε μάθημα (με άριστα το 20) με τον αντίστοιχο συντελεστή βαρύτητας.

Άθροισμα: Προσθέτετε τα τέσσερα γινόμενα που προέκυψαν.

Τελικός Υπολογισμός: Πολλαπλασιάζετε το παραπάνω άθροισμα επί 100.

Πότε ανακοινώνονται αποτελέσματα και Βάσεις

Από όταν τελειώσουν οι εξετάσεις, οι συμμετέχοντες θα χρειαστεί να περιμένουν ένα μικρό χρονικό διάστημα μέχρι την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων, καθώς αυτά αναμένονται, όπως κάθε χρόνο, γύρω στα τέλη Ιουνίου.

Λίγο περισσότερο θα χρειαστεί να περιμένουν και για να δουν πού τελικά πέτυχαν την εισαγωγή τους, καθώς παραδοσιακά οι Βάσεις των ΑΕΙ ανακοινώνονται περίπου στα τέλη Αύγουστου.

Τι είναι το Δελτίο Εξεταζομένου

Λίγο πριν την μεγάλη «πρεμιέρα», οι φετινοί υποψήφιοι οφείλουν να έχουν μαζί τους το Δελτίο Εξεταζομένου. Σύμφωνα με τη σχετική εγκύκλιο του υπουργείου Παιδείας το Δελτίο Εξεταζομένου α εκτυπώνεται προσυμπληρωμένο (εκτός από το Εξεταστικό Κέντρο για τα πανελλαδικά μαθήματα) από το ΠΣ myschool.

• Στο δελτίο θα εκτυπώνονται αυτόματα τα τέσσερα εξεταζόμενα μαθήματα και στην ένδειξη «Εξεταστικό Κέντρο» θα αναγράφεται είτε από την εφαρμογή είτε χειρόγραφα το εξεταστικό κέντρο για τους υποψηφίους που εξετάζονται γραπτώς ή το ειδικό εξεταστικό κέντρο (ή Βαθμολογικό Κέντρο) για όσους εξετάζονται προφορικά.
• Στην ένδειξη «Ειδικά Μαθήματα» θα εμφανίζονται προσυμπληρωμένα τα τυχόν ειδικά μαθήματα ή/και τα δύο νέα μουσικά μαθήματα, στα οποία οι υποψήφιοι δήλωσαν στην Αίτηση-Δήλωση ότι επιθυμούν να εξεταστούν.
• Για τους υποψηφίους που δήλωσαν μόνο/ή και τα πέντε Μουσικά τμήματα με την ειδική διαδικασία εισαγωγής, στο Δελτίο Εξεταζομένου θα αναγραφεί το εξεταστικό κέντρι για το μάθημα Νεοελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία και ένα ακόμη μάθμα της αντίστοιχης ομάδας προσανατολισμού. Στα ειδικά μαθήματα θα εμφανίζονται τα δύο μουσικά μαθήματα.
• Αφού εκτυπωθεί το Δελτίο εξεταζομένου και διπλωθεί στα δύο (η εμπρός όψη τα στοιχεία και η πίσω όψη τις οδηγίες), αν υπάρχει η δυνατότητα, καλό είναι να πλαστικοποιηθεί και να χορηγηθεί στους υποψηφίους.
• Τα δελτία εξεταζομένου θα χρησιμοποιηθούν ως αποδεικτικά της ταυτότητας των κατόχων τους που συμμετέχουν στις πανελλαδικές εξετάσεις καθώς και στις εξετάσεις των ειδικών μαθημάτων το τρέχον σχολικό έτος. Τα δελτία εξεταζομένου πρέπει να διανεμηθούν άμεσα στους δικαιούχους.

Οι υποψήφιοι για το 10%

Οι υποψήφιοι που συμμετέχουν στις Πανελλήνιες Εξετάσεις διεκδικώντας το 10% των θέσεων εισακτέων, χωρίς νέα εξέταση, δεν θα παραλάβουν δελτίο εξεταζομένου, αφού δεν συμμετέχουν στις εξετάσεις.

Όσοι από τους αποφοίτους υπέβαλαν αίτηση-δήλωση συμμετοχής στις Πανελλαδικές Εξετάσεις 2026, αλλά τελικά δεν θα προσέλθουν φέτος σε κανένα εξεταζόμενο μάθημα διεκυκρινίζεται ότι:

• δεν χρειάζεται να κάνουν καμία ενέργεια για ανάκληση της αίτησης-δήλωσης και
  μετά την ανακοίνωση των γραπτών βαθμολογίων των πανελλαδικώς εξεταζόμενων μαθημάτων, θα έχουν δυνατότητα να υποβάλλουν Μηχανογραφικό Δελτίο
• διεκδικώντας το 10% των θέσεων χωρίς νέα εξέταση, εφόσον βεβαίως είχαν συμμετάσχει στις Πανελλαδικές Εξετάσεις των δύο τελευταίων ετών.

Πότε μπορεί να μηδενιστεί ένα γραπτό

Πλήρεις οδηγίες προς τους υποψήφιους αποστέλλει κάθε χρόνο το υπουργείο Παιδείας, με σκοπό να γνωρίζουν τόσο οι εξεταζόμενοι, όσο και οι επιτηρητές τι επιτρέπεται και τι όχι κατά τη διάρκεια της εξέτασης.

Αρχικά, οι υποψήφιοι κατά την είσοδό τους στην αίθουσα της εξέτασης απαγορεύεται να φέρουν μαζί τους βιβλία, τετράδια, σημειώσεις, διορθωτικό, κινητά τηλέφωνα, υπολογιστικές μηχανές και οποιαδήποτε άλλα ηλεκτρονικά μέσα μετάδοσης ή λήψης πληροφοριών ή επικοινωνίας.

Σε περίπτωση κατά την οποία εξεταζόμενος, κατά την προσέλευσή του στο Εξεταστικό Κέντρο, φέρει μαζί του κινητό τηλέφωνο, θα το παραδίδει στον Πρόεδρο της Λυκειακής Επιτροπής, ο οποίος θα το φυλάσσει σε ειδικό χώρο. Μετά τη λήξη της εξέτασης, ο υποψήφιος θα παραλαμβάνει το κινητό του και θα αποχωρεί.

Πριν την είσοδο στις αίθουσες πρέπει ο πρόεδρος της Επιτροπής του Ε.Κ. να υπενθυμίζει στους υποψηφίους την υποχρέωσή τους να παραδίδουν τα κινητά τους και ότι η κατοχή κινητού (έστω και απενεργοποιημένου) μέσα στην αίθουσα συνιστά επαρκή λόγο μηδενισμού του γραπτού τους.

Τόσο κατά την παράδοση όσο και κατά την παραλαβή του κινητού, ο υποψήφιος θα υπογράψει σε ειδική κατάσταση ενώπιον του προέδρου της ΛΕΕ ότι αναλαμβάνει ο ίδιος την ευθύνη της παράδοσης και παραλαβής του κινητού του.

Τα ανωτέρω ισχύουν επίσης για τους επιτηρητές, το βοηθητικό προσωπικό και τους λοιπούς εμπλεκόμενους σε κάθε Εξεταστικό Κέντρο, καθώς επίσης και για υποψήφιους με αναπηρία και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες.

Τι γίνεται σε περίπτωση μηδενισμού

Η τυχόν απόφαση της τριμελούς Λυκειακής Επιτροπής για μηδενισμό γραπτού δοκιμίου υποψηφίου, πρέπει να είναι πλήρως αιτιολογημένη σε πρακτικό που συντάσσεται και υπογράφεται από τον πρόεδρο, τα δύο μέλη και το γραμματέα της Λυκειακής Επιτροπής, στο οποίο πρέπει να αναφέρονται με σαφήνεια οι λόγοι για τους οποίους μηδενίζεται το γραπτό δοκίμιο, όπως αυτοί αναφέρονται στο σχετικό άρθρο 13 της Φ.251/25089/Α5/20-2-2020 (ΦΕΚ 643 Β ́/2020) Υ.Α.

Σε περίπτωση που υπάρχουν στοιχεία τα οποία συλλαμβάνεται να κατέχει ο υποφήφιος, αυτά επισυνάπτονται στο πρακτικό που συντάσσεται, και η τριμελής Λυκειακή Επιτροπή βαθμολογεί το γραπτό δοκίμιο με τον κατώτερο βαθμό μηδέν (0).

Αποστέλλει δε το ήδη μηδενισμένο γραπτό στο Β.Κ. σε ξεχωριστό φάκελο με συνημμένο αντίγραφο του πρακτικού.

Οι Πρόεδροι και τα μέλη των Επιτροπών απαγορεύουν αυστηρά την είσοδο εντός του εξεταστικού κέντρου (κτιριακό συγκρότημα και αύλειος χώρος) οποιουδήποτε άλλου εκτός των εξεταζομένων, των μελών και λοιπού προσωπικού των οικείων επιτροπών, του βοηθητικού προσωπικού και των επιτηρητών.

Εξαίρεση από την απαγόρευση αυτή επιτρέπεται μόνο στην περίπτωση παροχής έκτακτης τεχνικής ή ιατρικής βοήθειας μετά από σχετική πρόσκληση της επιτροπής.

Υπενθυμίζεται, επίσης, ότι οι επιτηρητές απαγορεύεται να φέρουν μαζί τους κινητά τηλέφωνα και ηλεκτρονικά μέσα μετάδοσης πληροφοριών ή επικοινωνίας.

Τέλος, απαγορεύεται ρητά και κατηγορηματικά η γνωστοποίηση των θεμάτων σε οποιονδήποτε και με οποιονδήποτε τρόπο. Τα θέματα θα αναρτώνται στην επίσημη ιστοσελίδα του ΥΠΑΙΘΑ.

Ασθένεια υποψηφίου εν ώρα εξέτασης

Αν κατά τη διάρκεια της εξέτασης λόγω ξαφνικής ασθένειας, υποψήφιος αναγκαστεί να διακόψει την εξέτασή του:

• η Λυκειακή Επιτροπή καλεί τον υποψήφιο και αν ο υποψήφιος δηλώσει με υπεύθυνη δήλωση ότι ολοκλήρωσε τελικά την εξέτασή του, τότε το γραπτό του αποστέλλεται και βαθμολογείται κανονικά,
• αν ο υποψήφιος δεν υπογράψει τέτοια υπεύθυνη δήλωση, αφού η ΛΕΕ συντάξει σχετικό πρακτικό, φυλάσσει το γραπτό δοκίμιο στο εξεταστικό κέντρο ή στην οικεία ΕΕΔΔΕ και αποστέλλει αντίγραφο του πρακτικού στο Βαθμολογικό Κέντρο ενημερώνοντας για την απουσία-διακοπή εξέτασης του υποψηφίου.

Ο υποψήφιος θα λάβει μέρος στις επαναληπτικές εξετάσεις, εφόσον ακολουθήσει τη νόμιμη διαδικασία, οπότε το γραπτό του μένει μόνιμα στο Ε.Κ. ή στην ΕΕΔΔΕ και δεν αποστέλλεται στο ΒΚ.

Σε διαφορετική περίπτωση (αν δεν φέρει δικαιολογητικά κλπ.), το γραπτό δοκίμιο αποστέλλεται τελικά στο ΒΚ για βαθμολόγηση με σχετικό αντίγραφο πρακτικού της Λυκειακής Επιτροπής, αφού ο υποψήφιος δεν παραπέμπεται στις επαναληπτικές εξετάσεις.

Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου

Η γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου αναφέρεται σε σφαγές και εκτοπισμούς εναντίον Ελληνικών πληθυσμών στην περιοχή του Πόντου που πραγματοποιήθηκαν από το κίνημα των Νεότουρκων κατά την περίοδο 1914-1923.

Εκτιμάται ότι στοίχισε τη ζωή περίπου 326.000-382.000 Ελλήνων. Οι επιζώντες κατέφυγαν στον Άνω Πόντο (στην ΕΣΣΔ) και μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή το 1922, στην Ελλάδα.

Τα γεγονότα αυτά αναγνωρίζονται επισήμως ως γενοκτονία από το ελληνικό κράτος, την Κύπρο, την Αρμενία, την Σουηδία,ορισμένες ομοσπονδιακές δημοκρατίες της Ρωσίας, την Σερβία, οκτώ πολιτείες των ΗΠΑ και την Αυστραλία αλλά και από διεθνείς οργανισμούς όπως η Διεθνής Ένωση Μελετητών Γενοκτονιών.

Θεωρείται τμήμα της ενιαίας Γενοκτονίας του Ελληνισμού της Ανατολής, η οποία ήταν μια από τις πρώτες σύγχρονες γενοκτονίες.

Η γενοκτονία ήταν ένα προμελετημένο έγκλημα, το οποίο η κυβέρνηση των Νεότουρκων έφερε σε πέρας με συστηματικότητα.

Οι μέθοδοι που χρησιμοποίησε ήταν ο ξεριζωμός, η εξάντληση στις κακουχίες, τα βασανιστήρια, η πείνα και η δίψα, και τα στρατόπεδα θανάτου στην έρημο.

Η διεθνής βιβλιογραφία και τα κρατικά αρχεία πολλών χωρών βρίθουν μαρτυριών για το ειδεχθές έγκλημα, που διαπράχθηκε εναντίον του Ελληνικού λαού. Η Γενοκτονία των Ελλήνων πραγματοποιήθηκε παράλληλα με γενοκτονίες σε βάρος και άλλων χριστιανικών πληθυσμών της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, δηλ. των Αρμενίων και των Ασσυρίων.

Κατόπιν εισήγησης του τότε Πρωθυπουργού Ανδρέα Παπανδρέου, η Βουλή των Ελλήνων αναγνώρισε τη γενοκτονία το 1994, και ψήφισε την ανακήρυξη της 19ης Μαϊου ως «Ημέρα Μνήμης για τη Γενοκτονία των Ελλήνων στο Μικρασιατικό Πόντο».
Το 1998 η Βουλή ψήφισε ομόφωνα την ανακήρυξη της 14ης Σεπτεμβρίου ως «ημέρα εθνικής μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων της Μικράς Ασίας από το Τουρκικό Κράτος».

Ιστορικό
Η διαδικασία εξόντωσης των ελληνικών πληθυσμών του Πόντου διακρίνεται ιστορικά σε τρεις συνεχόμενες φάσεις: από την έναρξη του Α' Παγκοσμίου Πολέμου ως την κατάληψη της Τραπεζούντας από τον ρωσικό στρατό (1914-1916), η δεύτερη τελειώνει με το τέλος του Α' Παγκοσμίου Πολέμου (1916-1918) και η τελευταία ολοκληρώνεται με την εφαρμογή του Συμφώνου για την ανταλλαγή των πληθυσμών μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας (1918-1923).

Α' και Β' φάση
Το κύμα μαζικών διώξεων ξεκίνησε στον Πόντο με την μορφή εκτοπίσεων το 1915. Οι εκτοπίσεις συνεχίζονταν ακατάπαυστα και κατά την εποχή που τα ρωσικά στρατεύματα εισήλθαν στην Τραπεζούντα στις αρχές του 1916. Ιδιαίτερα με το πρόσχημα ότι οι Πόντιοι υποστήριζαν τις κινήσεις των Ρώσων μεγάλος αριθμός κατοίκων από τις περιοχές της Σινώπης και της Κερασούντας εκτοπίστηκαν στην ενδοχώρα της Μικράς Ασίας. Σημειώθηκαν επίσης και εξαναγκαστικοί εξισλαμισμοί γυναικείων πληθυσμών.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις του επίσκοπου Τραπεζούντας, ο αριθμός των θυμάτων αυτών των πολιτικών ανήλθε, για εκείνο το διάστημα, σε 100.000 περίπου. Δεν έπαψαν και οι διαμαρτυρίες από Αυστριακούς και Αμερικανούς διπλωμάτες κατά της οθωμανικής κυβέρνησης.

Γ' φάση
Ύστερα από την συνθηκολόγηση της Ρωσίας και την απόσυρση του ρωσικού στρατού από την περιοχή, εντάθηκαν οι διώξεις στην περιοχή. Με την άφιξη του Κεμάλ Ατατούρκ, τον Μάιο του 1919, στην περιοχή και την έξαρση του κινήματός του εντάθηκε η δράση ατάκτων ομάδων (τσετών) κατά των χριστιανικών πληθυσμών.

Στις 29 Μαϊου ο Κεμάλ ανέθεσε στον περιβόητο τσέτη, Τοπάλ Οσμάν, την επιχείρηση για τη διενέργεια μαζικών επιχειρήσεων εξόντωσης κατά του τοπικού πληθυσμού. Σε αυτό το πλαίσιο, πραγματοποιήθηκαν οι σφαγές και οι εκτοπίσεις των Ελλήνων στη Σαμψούντα και σε 394 χωριά της περιοχής, κατοικημένα από ελληνικούς πληθυσμούς. Σχετικές αναφορές έχουν καταγραφεί από το ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών, καθώς και από τον Αμερικανό πρέσβη Χένρυ Μοργκεντάου.

Μεταξύ Φεβρουαρίου και Αυγούστου 1920 πραγματοποιήθηκε η πυρπόληση της Μπάφρας και η μαζική εξόντωση των 6.000 Ελλήνων που είχαν σπεύσει να βρουν προστασία στις εκκλησίες της περιοχής. Συνολικά από τους 25.000 Έλληνες που ζούσαν στις περιοχές της Μπάφρας και του Ααζάμ, το 90% δολοφονήθηκε, ενώ από τους υπόλοιπους, οι περισσότεροι εκτοπίστηκαν στο εσωτερικό της Μικράς Ασίας.

Οι προύχοντες και οι προσωπικότητες του πνεύματος, συνελήφθησαν και καταδικάστηκαν σε θάνατο από τα λεγόμενα "Δικαστήρια της Ανεξαρτησίας" στην Αμάσεια, κατά τον Σεπτέμβριο του 1921. Παράλληλα, σημειώνονταν και εξαναγκαστικές αποσπάσεις νεαρών κοριτσιών και αγοριών από τις οικογένειές του, τα οποία δίνονταν για τα χαρέμια των εύπορων Τούρκων.

Θύματα στη Μικρά Ασία και τη Θράκη
Για τον ελληνικό πληθυσμό της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας στη Μικρά Ασία και την Ανατολική Θράκη από την Άνοιξη του 1914 μέχρι το 1923, ο Αριστοκλής Ι. Αιγίδης στο σημαντικότατο βιβλίο που έγραψε για το προσφυγικό ζήτημα "Η Ελλάς χωρίς τους πρόσφυγας" (Αθήνα 1934) τονίζει ότι «1.200.000 ψυχές αποτελούν τον τραγικόν εις ανθρώπινας απώλειας απολογισμόν του αγώνος». Ο Θεοφάνης Μαλκίδης, διδάκτωρ Κοινωνικών Επιστημών και διδάσκει στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, τονίζει ότι «μιλάμε για πάνω από 800.000 Έλληνες». Στις 20 Μαρτίου 1922, ο Άγγλος διπλωμάτης Ρέντελ συνέταξε ένα μνημόνιο για τις τουρκικές ωμότητες σε βάρος των χριστιανών από το 1919 κι έπειτα. Στο προοίμιο αυτού του μνημονίου διαβάζουμε:

«Η επίτευξη της ανακωχής με την Τουρκία, στις 30 Οκτωβρίου 1918, φάνηκε να επέφερε μια προσωρινή παύση των διωγμών των μειονοτήτων εκ μέρους των Τούρκων, που διαπράχθηκαν καθ’ όλη τη διάρκεια του πολέμου. Στην επιδίωξη αυτών των διωγμών, είναι γενικώς αποδεκτό ... ότι πάνω από 500.000 ‘Έλληνες εξορίστηκαν, εκ των οποίων συγκριτικώς ελάχιστοι επέζησαν...».

Διεθνής αναγνώριση
Πριν από τον όρο "Γενοκτονία" υπήρχε ο όρος "Εγκλήματα κατά της Ανθρωπότητας". Πρόβλημα στη δίκη των γενοκτόνων μπορεί να υπάρξει με το νομικό όρο "nullum crimen nulla poena sine lege", δηλαδή δίχως προϊσχύοντα νόμο δεν υπάρχει έγκλημα ούτε ποινή.

Ο όρος της Γενοκτονίας δεν υπήρχε την εποχή εκείνη, έτσι η τιμωρία και καταδίκη εκείνων τίθεται υπό ερωτηματικό. Το ποινικό Δίκαιο, για να εξασφαλίσει τη δίκαιη μεταχείριση των κατηγορουμένων δεν μπορεί να δράσει αναδρομικά. Από την άλλη άποψη όμως σε όλα τα νομικά πλαίσια υπήρχε η τιμωρία της δολοφονίας.

Στις 24 Φεβρουαρίου 1994 η Βουλή των Ελλήνων ψήφισε ομόφωνα την ανακήρυξη της 19ης Μαϊου ως «Ημέρα Μνήμης για τη Γενοκτονία των Ελλήνων στο Μικρασιατικό Πόντο», ημέρα που ο Μουσταφά Κεμάλ αποβιβάστηκε στη Σαμψούντα. Επίσης, στο 1998 η Βουλή ψήφισε ομόφωνα την ανακήρυξη «της 14ης Σεπτεμβρίου ως ημέρας εθνικής μνήμης της γενοκτονίας των Ελλήνων της Μικράς Ασίας από το Τουρκικό Κράτος».

Στο Δεκέμβριο 2007 η Διεθνής Ένωση Μελετητών Γενοκτονιών (International Association of Genocide Scholars ή IAGS) αναγνώρισε επίσημα τη γενοκτονία των Ελλήνων, μαζί με την γενοκτονία των Ασσυρίων, και εξέδωσε το εξής ψήφισμα:

«ΕΚΤΙΜΩΝΤΑΣ ότι η άρνηση μιας γενοκτονίας αναγνωρίζεται παγκοίνως ως το έσχατο στάδιο γενοκτονίας, που εξασφαλίζει την ατιμωρησία για τους δράστες της γενοκτονίας, και ευαπόδεικτα προετοιμάζει το έδαφος για τις μελλοντικές γενοκτονίες,

ΕΚΤΙΜΩΝΤΑΣ ότι η Οθωμανική γενοκτονία εναντίον των μειονοτικών πληθυσμών κατά τη διάρκεια και μετά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο, παρουσιάζεται συνήθως ως γενοκτονία εναντίον μόνο των Αρμενίων, με λίγη αναγνώριση των ποιοτικά παρόμοιων γενοκτονιών, εναντίον άλλων χριστιανικών μειονοτήτων της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας,

ΑΠΟΦΑΣΙΖΕΤΑΙ ότι είναι πεποίθηση της Διεθνούς Ένωσης των Μελετητών Γενοκτονιών, ότι η Οθωμανική εκστρατεία εναντίον των χριστιανικών μειονοτήτων της αυτοκρατορίας, μεταξύ των έτων 1914 και 1923, συνιστούν γενοκτονία εναντίον των Αρμενίων, Ασσυρίων, Ποντίων και των Έλλήνων της Ανατολίας.

ΑΠΟΦΑΣΙΖΕΤΑΙ η Ένωση να ζητήσει από την κυβέρνηση της Τουρκίας να αναγνωρίσει τις γενοκτονίες εναντίον αυτών των πληθυσμών, να ζητήσει επίσημα συγγνώμη, και να λάβει τα κατάλληλα και σημαντικά μέτρα προς την αποκατάσταση (μη επανάληψη).»
Η Τουρκία δεν αναγνωρίζει ότι υπήρξε γενοκτονία και αποδίδει τους θανάτους σε απώλειες πολέμου, σε λοιμό και σε ασθένειες και δεν παραδέχεται ότι υπήρξε γενοκτονία.Ωστόσο πολλοί τούρκοι επιστήμονες έχουν δημοσίως χαρακτηρίσει τα γεγονότα ως γενοκτονία.

Ενιαία Γενοκτονία των Ελλήνων
Στο πλαίσιο της συνολικής θέωρησης του θέματος, έχει προταθεί από Φορείς και Ενώσεις προσφύγων η ενιαία και καθολική αναγνώριση της Γενοκτονίας των Ελλήνων της Ανατολής και όχι η αποσπασματική ανάδειξή της με τοπικιστικά χαρακτηριστικά.

Σε τροχιά υλοποίησης μπαίνει ο κυβερνητικός σχεδιασμός για την ενίσχυση της ασφάλειας στα ΑΕΙ, καθώς προωθείται η εγκατάσταση καμερών στους κοινόχρηστους χώρους των πανεπιστημίων, αλλά και η εφαρμογή συστημάτων ελεγχόμενης εισόδου στα πανεπιστημιακά κτήρια.

Τι αλλάζει πρακτικά για φοιτητές, προσωπικό και πανεπιστημιακές δομές; Σύμφωνα με όσα έγιναν γνωστά, η παρέμβαση αναμένεται να επηρεάσει την καθημερινή λειτουργία των ιδρυμάτων, με στόχο –όπως τονίζεται– την πρόληψη περιστατικών βίας και παραβατικότητας.

Τι ανακοίνωσε ο Νίκος Παπαϊωάννου για τις κάμερες στα πανεπιστήμια

Ο Υφυπουργός Παιδείας, αρμόδιος για την Ανώτατη Εκπαίδευση, Νίκος Παπαϊωάννου, μιλώντας στο Aristotle Innovation Forum, ξεκαθάρισε ότι η κυβέρνηση προχωρά στην καθολική εγκατάσταση καμερών στους κοινόχρηστους χώρους των ΑΕΙ.

Παράλληλα, όπως σημείωσε, προβλέπεται η ανάπτυξη συστημάτων ελεγχόμενης πρόσβασης σε όλα τα πανεπιστημιακά κτήρια, στο πλαίσιο ενός ευρύτερου πλάνου ασφάλειας.

Ποιος είναι ο ρόλος του ΚΕΜΕΑ στα μέτρα ασφαλείας

Κεντρικό ρόλο στον σχεδιασμό διαδραματίζει το Κέντρο Μελετών Ασφάλειας (ΚΕΜΕΑ), το οποίο βρίσκεται υπό την εποπτεία του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη.

Το ΚΕΜΕΑ έχει ήδη επεξεργαστεί τα σχέδια ασφάλειας των πανεπιστημίων, ενώ παράλληλα ολοκληρώνει τη χαρτογράφηση φαινομένων βίας και παραβατικότητας στα μεγαλύτερα ιδρύματα της χώρας.

Με βάση αυτή την αξιολόγηση θα καθοριστούν και τα σημεία όπου θα τοποθετηθούν τα τεχνικά μέσα επιτήρησης.

Πού θα μπουν πρώτα οι κάμερες στα ΑΕΙ

Η εφαρμογή του μέτρου, σύμφωνα με τις πληροφορίες, δεν θα είναι οριζόντια για όλα τα ιδρύματα, αλλά θα προσαρμόζεται στις ανάγκες κάθε σχολής.

Στην πρώτη φάση, προτεραιότητα αναμένεται να δοθεί σε αμφιθέατρα και πανεπιστημιακά κτήρια όπου έχουν καταγραφεί συχνότερα περιστατικά βίας ή παραβατικότητας.

Ταυτόχρονα, εξετάζεται η δυνατότητα οπτικής καταγραφής και σε εργαστηριακούς χώρους υψηλής τεχνολογικής αξίας, έπειτα από εισήγηση των διοικήσεων των πανεπιστημίων, προκειμένου να προστατευτεί ο εξοπλισμός και η επιστημονική έρευνα.

Πότε θα ολοκληρωθεί η εγκατάσταση των συστημάτων

Απαντώντας στο ερώτημα για το χρονοδιάγραμμα, ο Νίκος Παπαϊωάννου υπογράμμισε ότι οι διαδικασίες έχουν ήδη ξεκινήσει, ωστόσο εξαρτώνται από τις προβλεπόμενες διαδικασίες των δημοσίων συμβάσεων.

Όπως διευκρινίστηκε, οι διαγωνιστικές φάσεις και οι κανόνες προμηθειών θεωρούνται απαραίτητοι, ώστε να διασφαλιστεί η διαφάνεια στην εγκατάσταση των συστημάτων ασφαλείας στα πανεπιστήμια.

Το Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, προχωρά σε μια σημαντική πρωτοβουλία για τη βελτίωση του σχεδιασμού και τη λειτουργία του δημόσιου σχολείου, απευθύνοντας πρόσκληση προς τα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα της χώρας, για την εκπόνηση εξειδικευμένης επιστημονικής μελέτης σχετικά με τα οικονομικά της εκπαίδευσης.

Η πρωτοβουλία αυτή εντάσσεται στον στρατηγικό σχεδιασμό του ΥΠΑΙΘΑ και στοχεύει στην ανάπτυξη ενός αξιόπιστου εργαλείου ανάλυσης, τεκμηρίωσης και υποστήριξης των πολιτικών αποφάσεων, για την αναβάθμιση της ποιότητας και της αποτελεσματικότητας της Α΄θμιας και Β΄θμιας εκπαίδευσης, σχεδιάζοντας με μεγαλύτερη ακρίβεια, διαφάνεια και δικαιοσύνη, τις παρεμβάσεις της Πολιτείας στη σχολική εκπαίδευση.

Η Υπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, Σοφία Ζαχαράκη δήλωσε: «Ανοίγουμε ,για πρώτη φορά, το κεφάλαιο των οικονομικών της δημόσιας εκπαίδευσης με στόχο να αποκτήσει η Πολιτεία μια πλήρη εικόνα του πραγματικού λειτουργικού αποτυπώματος των σχολικών μας μονάδων, ώστε οι αποφάσεις μας να βασίζονται σε δεδομένα και όχι σε αποσπασματικές εκτιμήσεις. Για πιο δίκαιη κατανομή πόρων, περισσότερη διαφάνεια και καλύτερες αποφάσεις σε όλα τα επίπεδα του εκπαιδευτικού συστήματος.

Σε μια περίοδο μεγάλων δημογραφικών και κοινωνικών αλλαγών, καθίσταται αναγκαία η πλήρης καταγραφή και ο επανασχεδιασμός του εκπαιδευτικού χάρτη, με βάση συγκεκριμένα οικονομικά δεδομένα, τεκμηρίωση και διαφάνεια.  Για πρώτη φορά επιχειρούμε να αποκτήσουμε μια πλήρη εικόνα του πραγματικού λειτουργικού αποτυπώματος των σχολικών μας μονάδων, ώστε οι αποφάσεις μας να βασίζονται σε πραγματικά δεδομένα και όχι σε αποσπασματικές εκτιμήσεις».

Η πρωτοβουλία αποσκοπεί στη δημιουργία μιας σύγχρονης μεθοδολογίας καταγραφής με ιδιαίτερη έμφαση:

• στην ανάπτυξη μεθοδολογίας και δεικτών για την εκτίμηση του κόστους λειτουργίας των σχολικών μονάδων,
• στην ενίσχυση της παιδαγωγικής και διοικητικής αυτονομίας των σχολείων,
• στη βελτίωση της διαχείρισης των διαθέσιμων πόρων,
• καθώς και στην καταγραφή δεικτών αποτελεσματικότητας του εκπαιδευτικού συστήματος σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο με επίκεντρο τις ανάγκες των νησιωτικών και ορεινών περιοχών, καθώς και στις δημογραφικές μεταβολές που επηρεάζουν ήδη τη λειτουργία πολλών σχολικών μονάδων στη χώρα.

Τα αποτελέσματα της μελέτης αναμένεται να αποτελέσουν εργαλείο τεκμηρίωσης για τη χάραξη εκπαιδευτικής πολιτικής, συμβάλλοντας στη διαφάνεια, τη λογοδοσία και την αποτελεσματικότερη αξιοποίηση των πόρων στην εκπαίδευση.

Η μελέτη θα εξετάσει, μεταξύ άλλων και:

• τις παραμέτρους κόστους λειτουργίας σχολικών μονάδων διαφορετικού μεγέθους και γεωγραφικής θέσης,
• τη σχέση μεταξύ σχολικής πληρότητας, μεταφορικού κόστους και εκπαιδευτικών αναγκών,
• καθώς και εναλλακτικά μοντέλα οργάνωσης του σχολικού χάρτη με βάση παιδαγωγικά, κοινωνικά και οικονομικά κριτήρια.

Το έργο, συνολικού προϋπολογισμού 300.000 ευρώ, θα χρηματοδοτηθεί μέσω του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης του ΥΠΑΙΘΑ.

Ο συνολικός αριθμός των εκπαιδευτικών κενών που καλείται να διαχειριστεί το Υπουργείο Παιδείας για τη νέα σχολική χρονιά εκτιμάται ότι προσεγγίζει ή και υπερβαίνει τις 50.000 θέσεις, αναδεικνύοντας το μέγεθος των πραγματικών αναγκών του δημόσιου σχολείου.

Παρά τις επίσημες οργανικές αποτυπώσεις, το Υπουργείο γνωρίζει ότι οι ανάγκες της εκπαίδευσης είναι σημαντικά αυξημένες. Στον συνολικό αριθμό των κενών συνυπολογίζονται, πέρα από τα οργανικά κενά, οι ανάγκες της Παράλληλης Στήριξης, τα Τμήματα Ένταξης, η Ενισχυτική Διδασκαλία, οι δομές Ειδικής Αγωγής, καθώς και οι άδειες, οι αποσπάσεις, οι απαλλαγές στελεχών, οι ανάγκες σε δυσπρόσιτες περιοχές και οι έκτακτες λειτουργικές απαιτήσεις.

Στο πλαίσιο αυτό, καταγράφονται προσπάθειες από την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Παιδείας για την εξασφάλιση αυξημένου αριθμού μόνιμων διορισμών, πέραν των περιορισμών που θέτει ο δημοσιονομικός σχεδιασμός. Η πίεση αυτή αντανακλά την πραγματική εικόνα του εκπαιδευτικού συστήματος, το οποίο εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την κάλυψη αναγκών μέσω αναπληρωτών.

Η εκτεταμένη αυτή εξάρτηση από προσωρινό προσωπικό δημιουργεί συνθήκες επισφάλειας για τους εκπαιδευτικούς, οι οποίοι κάθε χρόνο βρίσκονται αντιμέτωποι με αβεβαιότητα ως προς την εργασία, τον τόπο τοποθέτησης και τις συνθήκες διαβίωσης. Παράλληλα, επηρεάζεται η εύρυθμη λειτουργία των σχολικών μονάδων, καθώς η έλλειψη σταθερού προσωπικού οδηγεί σε καθυστερήσεις, ασυνέχεια στη διδασκαλία και δυσκολίες στην ανάπτυξη παιδαγωγικών σχέσεων.

Ιδιαίτερα έντονες είναι οι επιπτώσεις στους μαθητές, κυρίως σε εκείνους που έχουν αυξημένες εκπαιδευτικές ανάγκες, όπως στην Ειδική Αγωγή και την Παράλληλη Στήριξη ή σε απομακρυσμένες περιοχές, όπου η σταθερότητα του εκπαιδευτικού προσωπικού αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για την ποιότητα της εκπαίδευσης.

Η συζήτηση για τον αριθμό των μόνιμων διορισμών δεν αποτελεί απλώς ένα ζήτημα δημοσιονομικής διαχείρισης, αλλά μια ουσιαστική πολιτική επιλογή για το μέλλον του δημόσιου σχολείου. Η διατήρηση των διορισμών σε επίπεδα αντίστοιχα των αποχωρήσεων οδηγεί σε συντήρηση της υφιστάμενης κατάστασης. Αντίθετα, η αύξησή τους θα σηματοδοτήσει μια σαφή κατεύθυνση ενίσχυσης της εκπαίδευσης με όρους σταθερότητας, συνέχειας και ποιότητας.

Το ζητούμενο παραμένει σαφές: ένα δημόσιο σχολείο που θα στηρίζεται σε έναν ισχυρό, μόνιμο εκπαιδευτικό κορμό, ικανό να ανταποκριθεί στις σύγχρονες ανάγκες της εκπαιδευτικής κοινότητας

Μάθε πρώτος όλες τις σημαντικές ειδήσεις. Βάλε το dictyo.gr στα αποτελέσματα αναζήτησης της Google

Η διαδικασία για τους μόνιμους διορισμούς εκπαιδευτικών του 2026 εισέρχεται στην τελική της φάση, με το Υπουργείο Παιδείας να διαμορφώνει τις οριστικές του αποφάσεις εν μέσω αυξημένων αναγκών και έντονης αναμονής από χιλιάδες εκπαιδευτικούς.

Σύμφωνα με τον υφιστάμενο κυβερνητικό σχεδιασμό, ο αριθμός των μόνιμων διορισμών αναμένεται να κινηθεί περίπου στις 5.500 θέσεις. Ο αριθμός αυτός προκύπτει από την εφαρμογή του δημοσιονομικού κανόνα «1 προς 1», δηλαδή μία πρόσληψη για κάθε αποχώρηση από το Δημόσιο, κυρίως λόγω συνταξιοδότησης. Σε περίπτωση επιβεβαίωσης του σεναρίου αυτού, η πολιτική ηγεσία διατηρεί τη στρατηγική της αναπλήρωσης απωλειών προσωπικού, χωρίς ουσιαστική αύξηση του συνολικού αριθμού μόνιμων εκπαιδευτικών.

Απολογισμός διορισμών και πραγματική εικόνα στα σχολεία

Συγκεκριμένα, κατά τη φετινή σχολική χρονιά πραγματοποιήθηκαν 45.107 προσλήψεις αναπληρωτών εκπαιδευτικών, χωρίς να περιλαμβάνονται πρόσθετες προσλήψεις μέσω τοπικών προσκλήσεων ή προγραμμάτων όπως η Ενισχυτική Διδασκαλία. Παράλληλα, περίπου 5.000 εκπαιδευτικοί αποχώρησαν από την υπηρεσία λόγω συνταξιοδότησης. Τα στοιχεία αυτά καταδεικνύουν ότι τα συνολικά κενά στο εκπαιδευτικό σύστημα υπερβαίνουν τις 50.000 θέσεις, γεγονός που αναδεικνύει τον δομικό χαρακτήρα του προβλήματος στελέχωσης.

Αναλυτικό χρονοδιάγραμμα διαδικασιών
Με βάση τις διαθέσιμες πληροφορίες, η διαδικασία των διορισμών αναμένεται να εξελιχθεί ως εξής:

• Από 2 έως 16 Ιουνίου: Έκδοση πρόσκλησης για μόνιμο διορισμό, υπό την προϋπόθεση ολοκλήρωσης των οριστικών πινάκων ΑΣΕΠ για την Ειδική Αγωγή
• Από 24 έως 30 Ιουνίου: Υποβολή αιτήσεων από τους υποψηφίους
• Έως 3 Ιουλίου: Ολοκλήρωση της διοικητικής διαδικασίας
• Έως 29 Ιουλίου: Έκδοση αποφάσεων διορισμού
• Έως 31 Ιουλίου: Δημοσίευση των διορισμών σε ΦΕΚ
• Από 17 έως 21 Αυγούστου: Ανάληψη υπηρεσίας από τους νεοδιόριστους εκπαιδευτικούς

Οργανικά κενά: τα επίσημα στοιχεία
Η καταγραφή των οργανικών κενών αποτυπώνει ήδη σημαντικές ελλείψεις:

• Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση (Γενική): 2.656 θέσεις
• Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γενική): 1.101 θέσεις
• Σιβιτανίδειος Σχολή: 11 θέσεις
• Μουσικά Σχολεία: 229 θέσεις
• Καλλιτεχνικά Σχολεία: 29 θέσεις
• ΚΕΔΑΣΥ (εκπαιδευτικοί): 47 θέσεις
• ΚΕΔΑΣΥ (ΕΕΠ): 523 θέσεις
• ΣΔΕΥ/ΚΕΔΑΣΥ (ΕΕΠ): 1.325 θέσεις
• ΣΜΕΑΕ (ΕΕΠ/ΕΒΠ): 622 θέσεις
• ΕΝΓ/ΕΓΒ: 56 θέσεις

Το σύνολο των καταγεγραμμένων οργανικών κενών ξεπερνά τις 6.500 θέσεις, ενώ εκτιμάται ότι στην πραγματικότητα προσεγγίζει ή και υπερβαίνει τις 7.000, εάν συνυπολογιστούν ειδικότητες που δεν έχουν πλήρως αποτυπωθεί.

Λειτουργικά κενά και πρόσθετες ανάγκες
Πέραν των οργανικών κενών, ιδιαίτερα αυξημένα εμφανίζονται και τα λειτουργικά κενά, τα οποία προκύπτουν από:

• Παράλληλη Στήριξη μαθητών
• Τμήματα Ένταξης
• Ενισχυτική Διδασκαλία
• Δομές ΜΝΑΕ
• Άδειες προσωπικού και διοικητικές απαλλαγές
• Εισαγωγή νέων αντικειμένων, όπως τα Αγγλικά στο Νηπιαγωγείο

Οι ανάγκες αυτές δημιουργούν ένα σύνθετο και διαρκώς μεταβαλλόμενο πλαίσιο, στο οποίο ακόμη και μετά τις μαζικές προσλήψεις αναπληρωτών, παραμένουν χιλιάδες ακάλυπτες θέσεις.

Στρατηγικό ζήτημα στελέχωσης
Η απόκλιση μεταξύ των πραγματικών αναγκών και των προβλεπόμενων διορισμών αναδεικνύει το βασικό δίλημμα της εκπαιδευτικής πολιτικής: τη συνέχιση μιας διαχείρισης «έκτακτης ανάγκης» ή τη μετάβαση σε μια ολοκληρωμένη στρατηγική μόνιμης στελέχωσης.

Όπως προκύπτει από τα στοιχεία, ένα εκπαιδευτικό σύστημα που εξαρτάται από δεκάδες χιλιάδες αναπληρωτές δεν αντιμετωπίζει συγκυριακό αλλά διαρθρωτικό πρόβλημα, το οποίο δεν μπορεί να επιλυθεί μόνο με αντικατάσταση αποχωρήσεων.

Πολιτικές διεργασίες και πρωτοβουλίες
Στο παρασκήνιο, καταγράφονται έντονες προσπάθειες για αύξηση του αριθμού των διορισμών. Σύμφωνα με πληροφορίες, η υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη επιδιώκει την εξασφάλιση περισσότερων θέσεων πέραν των προβλεπόμενων από τον δημοσιονομικό σχεδιασμό, αναγνωρίζοντας το εύρος των πραγματικών αναγκών.

Η στόχευση αυτή συνδέεται άμεσα με την ανάγκη διασφάλισης της ομαλής έναρξης της σχολικής χρονιάς, αποφεύγοντας φαινόμενα που επαναλαμβάνονται κάθε Σεπτέμβριο, όπως καθυστερήσεις στις τοποθετήσεις, ελλείψεις εκπαιδευτικών σε βασικά μαθήματα και δυσλειτουργία κρίσιμων δομών, ιδίως στον τομέα της ειδικής αγωγής.

Οι μόνιμοι διορισμοί του 2026, αν περιοριστούν στις 5.500 θέσεις, αναμένεται να λειτουργήσουν ως μερική μόνο παρέμβαση σε ένα ευρύτερο πρόβλημα στελέχωσης. Η επόμενη περίοδος θα αποτελέσει κρίσιμο τεστ για το κατά πόσο το εκπαιδευτικό σύστημα μπορεί να περάσει από τη διαχείριση ελλείψεων σε μια πιο σταθερή και βιώσιμη πολιτική ανθρώπινου δυναμικού.

Μάθε πρώτος όλες τις σημαντικές ειδήσεις. Βάλε το dictyo.gr στα αποτελέσματα αναζήτησης της Google

Ενημέρωση Φακέλου στο Σύστημα: Αυστηρότερες Διαδικασίες και Αναλυτικός Οδηγός Υποβολής

Τα τελευταία χρόνια, η διαδικασία υποβολής και διαχείρισης δικαιολογητικών έχει εκσυγχρονιστεί σημαντικά, με έμφαση στην ψηφιοποίηση και τον αυξημένο έλεγχο των στοιχείων. Η εξέλιξη αυτή καθιστά αναγκαία την ορθή, πλήρη και οργανωμένη καταχώριση των απαιτούμενων εγγράφων από τους ενδιαφερόμενους.

Στο πλαίσιο αυτό, παρέχεται ένας αναλυτικός και πρακτικός οδηγός, ο οποίος αποσκοπεί στη διευκόλυνση των χρηστών κατά τη διαδικασία ενημέρωσης του προσωπικού τους φακέλου στο σύστημα, διασφαλίζοντας την ακρίβεια και την πληρότητα των υποβαλλόμενων στοιχείων.

Το Εγχειρίδιο υποβολής δικαιολογητικών για ενημέρωση φακέλου. ΕΔΩ

Μάθε πρώτος όλες τις σημαντικές ειδήσεις. Βάλε το dictyo.gr στα αποτελέσματα αναζήτησης της Google

Να ξεκινήσουμε με μια απλή διαπίστωση: δεν είναι υποχρεωτικό να έχουμε ένα κακό εκπαιδευτικό σύστημα (γιατί έχουμε ένα κακό εκπαιδευτικό σύστημα). Φίλη πανεπιστημιακός μου θύμισε πρόσφατα ότι στη Φινλανδία τα μαθήματα ξεκινούν κάθε πρωί στα σχολεία με μάθημα χορού, δεν έχουν βαρύνουσες εξεταστικές διαδικασίες για μεγάλο μέρος της σχολικής ζωής, οι νέοι σε μεγαλύτερες τάξεις έχουν την ευελιξία να μην πηγαίνουν κάποιες μέρες σχολείο ή να αλλάζουν το καθημερινό τους πρόγραμμα. Όλα αυτά βέβαια βασίζονται σε καλά καταρτισμένους εκπαιδευτικούς υψηλών προσόντων. Στη Νορβηγία, όλα τα παιδιά μαθαίνουν ένα μουσικό όργανο μέσα στο σχολείο και συμμετέχουν στις εθνικές εορτές με μπάντες και γιορτές μέσα στην πόλη.

Στην Ελλάδα; Εδώ το μοντέλο είναι διαφορετικό. Εμείς αυξάνουμε διαρκώς τη διδακτέα ύλη με αποτέλεσμα να αυξάνονται και τα ποσοστά μαθησιακών δυσκολιών, εισάγουμε όλο και περισσότερες αξιολογήσεις, εξετάσεις και ανταγωνισμό. Όλα αυτά σε ένα σχολείο που δεν έχει ραχοκοκαλιά, αλλά επιμένει να αναζητεί μια κακώς εννοούμενη αριστεία. Γιατί όποιος δίδαξε την ερμηνεία αυτού του όρου στους πολιτικούς μας, μάλλον ήταν απρόσεκτος μαθητής στο σχολείο.

Διαπίστωση δεύτερη: Αντί να βελτιώσουμε το δημόσιο σύστημα εκπαίδευσης (όπως γίνεται στις περισσότερες χώρες a αυτής της ηπείρου), φτιάχνουμε δίπλα ιδιωτικές δομές, για να δώσουμε μια καλοπληρωμένη «οδό διαφυγής» σε όσους το μπορούν. Όσοι δεν το μπορούν; Αδιάφορο... Βέβαια έχουμε μικρές οάσεις όπως τα Πρότυπα και Πειραματικά σχολεία (που πραγματικά τα φροντίζουμε). Ωστόσο, επειδή τίποτα δεν πρέπει να είναι εύκολο σε αυτή τη χώρα, τα κάναμε δυσπρόσιτα στην πλειονότητα των οικογενειών, που στοιβάζουν τα παιδιά τους σε φροντιστηριακές τάξεις ή στήνονται σε απίθανες κληρώσεις για να γίνουν μέρος τους. Για να φτάσουμε στην κακοσχεδιασμένη Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής (ΕΒΕ) στα ΑΕΙ που αφήνει κάθε χρόνο 10.000 κενές θέσεις στα πανεπιστήμια και τμήματα με λιγότερους των δέκα εισακτέων.

Έχω τη σταθερή πεποίθηση, που επιβεβαιώθηκε την περίοδο της πανδημίας, ότι εκείνο που έχει τη μεγαλύτερη σημασία στην κοινωνικοποίηση των παιδιών μας είναι το σχολείο. Το σχολείο σε στοιχίζει, σε μαθαίνει κανόνες, αρχές, κώδικα αξιών, πειθαρχία, σεβασμό. Το σχολείο σε κάνει πολίτη. Αλλά και το σχολείο μπορεί και να σε συνθλίψει. Οι γονείς συχνά δεν ξέρουμε πώς να κάνουμε το καλύτερο για τα παιδιά μας. Όταν μας λένε «δεν διαβάζει» θεωρούμε ότι φταίνε αυτά. Όταν κάνει κοπάνα θεωρούμε ότι φταίμε εμείς που μεγαλώσαμε αδιάφορα παιδιά. Δεν φταίνε οι οικογένειες, ούτε φταίνε τα παιδιά. Όπως έλεγε ένας σοφός ιστορικός εκπαίδευσης, «δεν υπάρχει κακός μαθητής, υπάρχει μόνο κακό εκπαιδευτικό σύστημα.

της Μάρνυς Παπαματθαίου

ΒΗΜΑ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ

 Μάθε πρώτος όλες τις σημαντικές ειδήσεις. Βάλε το dictyo.gr στα αποτελέσματα αναζήτησης της Google

Παρουσίαση βιβλίου για την Τεχνητή Νοημοσύνη, τα Ανθρώπινα Δικαιώματα και τη Δημοκρατία

Αύριο, Δευτέρα, στις 18:30, θα πραγματοποιηθεί στην Εταιρεία Μακεδονικών Σπουδών η παρουσίαση του βιβλίου με τίτλο «Τεχνητή Νοημοσύνη, Ανθρώπινα Δικαιώματα, Δημοκρατία και Κράτος Δικαίου», το οποίο επιμελήθηκε ο βουλευτής Ροδόπης και καθηγητής Νομικής στο Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου, Ευριπίδης Στυλιανίδης, πρώην Υπουργός Παιδείας.

Το έργο προσεγγίζει τις σύγχρονες προκλήσεις που ανακύπτουν από την ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης, εστιάζοντας στις επιπτώσεις της στα ανθρώπινα δικαιώματα, τη λειτουργία των δημοκρατικών θεσμών και το κράτος δικαίου.

Στην εκδήλωση θα απευθύνουν χαιρετισμούς και θα παρουσιάσουν το βιβλίο εξέχουσες προσωπικότητες της δημόσιας ζωής, μεταξύ των οποίων ο Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης κ. Φιλόθεος, ο πρώην Πρόεδρος της Δημοκρατίας Προκόπης Παυλόπουλος και η βουλευτής Χανίων και Πρόεδρος της Ελληνικής Αντιπροσωπείας στο Συμβούλιο της Ευρώπης, Ντόρα Μπακογιάννη.

Τον συντονισμό της εκδήλωσης θα έχει η δημοσιογράφος Χριστίνα Χαλεηλίδου.

Η παρουσίαση αναμένεται να αποτελέσει ένα σημαντικό βήμα διαλόγου γύρω από τις επιπτώσεις της τεχνολογίας στη σύγχρονη κοινωνία και τους θεσμούς.

Η ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΔΩ 

Σημαντικές μεταβολές καταγράφουν φέτος οι βάσεις εισαγωγής στα Πρότυπα Σχολεία, καθώς τα αποτελέσματα των γραπτών εξετάσεων για το σχολικό έτος 2025-2026 δείχνουν αξιοσημείωτες αυξήσεις αλλά και αισθητές μειώσεις σε αρκετές σχολικές μονάδες της χώρας.

Το Υπουργείο Παιδείας ανακοίνωσε τις βάσεις εισαγωγής για κάθε Πρότυπο Σχολείο, αποτυπώνοντας μία εικόνα με έντονες διακυμάνσεις σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, η άνοδος έφτασε έως και +19 μονάδες, ενώ αλλού καταγράφηκε πτώση έως -18 μονάδες.

Ποια Πρότυπα Σχολεία κατέγραψαν τη μεγαλύτερη άνοδο στις βάσεις

Τη μεγαλύτερη αύξηση σημείωσε το Πρότυπο Γενικό Λύκειο Ευαγγελικής Σχολής Σμύρνης, όπου η βάση εισαγωγής εκτοξεύθηκε από 64 σε 83 μονάδες, καταγράφοντας άνοδο +19 μονάδων.

Παράλληλα, σημαντικές αυξήσεις εμφανίστηκαν και σε άλλα γνωστά Πρότυπα Σχολεία. Συγκεκριμένα:

• Ζάννειο Πρότυπο Γενικό Λύκειο Πειραιά: αύξηση +14 μονάδων (από 67 σε 81)
• 1ο Πρότυπο Γενικό Λύκειο Χαλκίδας: άνοδος +13 μονάδων
• 1ο Πρότυπο Γενικό Λύκειο Αθηνών – Γεννάδειο: αύξηση +12 μονάδων
• Πρότυπο Γενικό Λύκειο Ζωσιμαίας Σχολής Ιωαννίνων: ενίσχυση +12 μονάδων

Την ίδια στιγμή, άνοδο κατέγραψαν και άλλα δημοφιλή σχολεία, όπως το Πρότυπο Λύκειο Αναβρύτων, το Βαρβάκειο Πρότυπο Γυμνάσιο και το 1ο Πρότυπο ΓΕΛ Θεσσαλονίκης – Μανόλης Ανδρόνικος.

Πού μειώθηκαν οι βάσεις έως και -18 μονάδες

Στον αντίποδα, ορισμένα Πρότυπα Σχολεία εμφάνισαν σημαντική υποχώρηση στις βάσεις εισαγωγής.

Η μεγαλύτερη πτώση καταγράφηκε στο 2ο Πρότυπο Γυμνάσιο Τρίπολης, όπου η βάση μειώθηκε κατά -18 μονάδες, από 52 σε 34.

Αντίστοιχα, σημαντική μείωση σημειώθηκε και στο 2ο Πρότυπο Ημερήσιο Γενικό Λύκειο Βόλου, όπου η βάση υποχώρησε κατά -13 μονάδες, πέφτοντας από 55 σε 42.

Παράλληλα, μικρότερες μειώσεις καταγράφηκαν σε σχολεία όπως το Πρότυπο Γυμνάσιο Πατρών, το Πρότυπο Γενικό Λύκειο Μυτιλήνης του Πανεπιστημίου Αιγαίου και το 1ο Πρότυπο Γυμνάσιο Πρέβεζας.

Το Υπουργείο Παιδείας και η Γενική Γραμματεία Θρησκευμάτων προχωρούν σε νέα διαδικασία επιλογής εκπαιδευτικών για τη στελέχωση των Πρότυπων Εκκλησιαστικών Σχολείων σε όλη τη χώρα, ανοίγοντας τον δρόμο για τετραετή θητεία σε οκτώ εκπαιδευτικές δομές εκκλησιαστικής εκπαίδευσης.

Η προκήρυξη αφορά μόνιμους εκπαιδευτικούς της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης με τουλάχιστον πενταετή διδακτική εμπειρία, ενώ οι αιτήσεις υποβάλλονται αποκλειστικά ηλεκτρονικά από τις 18 έως και τις 24 Μαΐου.

Οι θέσεις αφορούν Πρότυπα Εκκλησιαστικά Σχολεία σε Αττική, Θεσσαλονίκη, Χαλκιδική, Ξάνθη, Φλώρινα και Πάτρα, με τις ειδικότητες να καλύπτουν τόσο γενικά μαθήματα όσο και εξειδικευμένα γνωστικά αντικείμενα, όπως η Βυζαντινή Μουσική και η Εικονογραφία.

Ποιους εκπαιδευτικούς αφορά η προκήρυξη

Δικαίωμα συμμετοχής έχουν:

• Μόνιμοι εκπαιδευτικοί Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης
• Εκπαιδευτικοί με τουλάχιστον 5 έτη διδακτικής υπηρεσίας
• Υποψήφιοι με επιστημονική και παιδαγωγική κατάρτιση
• Εκπαιδευτικοί με εμπειρία σε καινοτόμο εκπαιδευτικό έργο και διοικητικές δράσεις

Παράλληλα, ειδικά για τη Βυζαντινή Μουσική, υποψήφιοι μπορούν να είναι εκπαιδευτικοί κλάδου ΠΕ79.01 και, ελλείψει αυτών, εκπαιδευτικοί ΤΕ16, με απαραίτητο πρόσθετο προσόν το Δίπλωμα Βυζαντινής Μουσικής από αναγνωρισμένο φορέα.

Για τη διδασκαλία της Εικονογραφίας, η προκήρυξη προβλέπει σειρά εξειδικευμένων προσόντων, όπως:

• δεύτερη ειδικότητα ΠΕ08 ή ΠΕ01,
• μεταπτυχιακές σπουδές στην Εικονογραφία,
• πτυχίο Βυζαντινής Αγιογραφίας,
• επαγγελματική εμπειρία,
• καθώς και αποδεδειγμένο έργο αγιογράφησης Ιερών Ναών.

Τα βασικά κριτήρια επιλογής και μοριοδότησης

Η αξιολόγηση των υποψηφίων πραγματοποιείται με βάση:

• την επιστημονική και παιδαγωγική συγκρότηση,
• το συγγραφικό και ερευνητικό έργο,
• τη συμμετοχή σε καινοτόμες εκπαιδευτικές δράσεις,
• τη διδακτική και διοικητική εμπειρία,
• αλλά και τη συνολική προσωπικότητα του υποψηφίου μέσω δομημένης συνέντευξης.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται:

• στη γνώση ξένων γλωσσών,
• στις πιστοποιήσεις ΤΠΕ,
• στις επιμορφώσεις,
• στις δημοσιεύσεις και εισηγήσεις,
• καθώς και στη συμβολή του εκπαιδευτικού στην ανάπτυξη του σχολείου.

Πώς θα γίνουν οι αιτήσεις

Οι ενδιαφερόμενοι υποβάλλουν αίτηση αποκλειστικά ηλεκτρονικά μέσω της ειδικής πλατφόρμας του Υπουργείου Παιδείας, χρησιμοποιώντας κωδικούς Πανελλήνιου Σχολικού Δικτύου.

Οι αιτήσεις ξεκινούν:

• στις 18 Μαΐου 2026 και ώρα 12:00
  και ολοκληρώνονται:
• στις 24 Μαΐου 2026 στις 23:59.

Οι υποψήφιοι μπορούν να δηλώσουν έως τρία Πρότυπα Εκκλησιαστικά Σχολεία, ενώ απαιτείται ηλεκτρονική υποβολή όλων των δικαιολογητικών σε μορφή PDF.

Τα Πρότυπα Εκκλησιαστικά Σχολεία που συμμετέχουν

Η διαδικασία αφορά σχολικές μονάδες όπως:

• το Πρότυπο Εκκλησιαστικό Λύκειο Ριζαρείου,
• το Πρότυπο Εκκλησιαστικό Λύκειο Πατρών,
• τα Πρότυπα Εκκλησιαστικά Σχολεία Φλώρινας,
• τα Εκκλησιαστικά Σχολεία Θεσσαλονίκης,
• την Αθωνιάδα Εκκλησιαστική Ακαδημία,
• καθώς και σχολικές μονάδες στην Ξάνθη.

Η θητεία των επιλεγέντων εκπαιδευτικών θα είναι τετραετής, ενώ προβλέπεται αξιολόγηση και δυνατότητα ανανέωσης της τοποθέτησης, σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο.

Η ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΕΔΩ