Αντισυνταγματικές και αντίθετες στις αρχές της ισότητας και της αξιοκρατίας είναι οι διατάξεις των νόμων 4071/12 και 3966/11 που προέβλεψαν (κατά παρέκκλιση από το γενικό σύστημα εισαγωγής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση) τη σύσταση θέσεων που καταλαμβάνονται αποκλειστικά και μόνο από υποψηφίους που είναι μέλη πολύτεκνων οικογενειών, «μπλοκάροντας» την εφαρμογή των ευνοϊκών αυτών ρυθμίσεων.

Η Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας με τρεις αποφάσεις έκρινε ότι οι διατάξεις που ουσιαστικά «πριμοδοτούν» την εισαγωγή μελών πολυτέκνων οικογενειών (γονείς ή παιδιά) στα πανεπιστήμια και ΤΕΙ είναι αντίθετες σε θεμελιώδεις διατάξεις του Συντάγματος και συνεπώς ανεφάρμοστες, αφού οδηγούν τελικά στον αποκλεισμό άλλων υποψηφίων, μολονότι
είχαν καλύτερα αποτελέσματα στις εξετάσεις.

Με τις δικαστικές αποφάσεις (όπου υπήρξε ισχυρή μειοψηφία 12 ανώτατων δικαστών) βρίσκονται ουσιαστικά «στον αέρα» τα μέλη των πολύτεκνων οικογενειών που μπήκαν σε ΑΕΙ και ΤΕΙ με ένα αντισυνταγματικό σύστημα, το οποίο αναγκαστικά καταργείται για την επόμενη χρονιά, ενώ η κυβέρνηση παρεμβαίνει για να μη δημιουργηθεί πρόβλημα στους ήδη φοιτούντες.

Η κυβέρνηση θα κληθεί να αντιμετωπίσει νομοθετικά το ζήτημα, καθώς φαίνεται να αμφισβητείται γενικότερα η δυνατότητα υπέρβασης του ορίου των εισαγομένων (έως ποσοστό 20%) με βάση κοινωνικά κριτήρια, αφού στο μέλλον με κάποια προσφυγή ίσως κριθεί αντισυνταγματική και η αντίστοιχη ευνοϊκή μεταχείριση άλλων κατηγοριών (παιδιών αναπήρων, πασχόντων από βαριές ασθένειες, θυμάτων τρομοκρατίας, ορφανών κ.λπ.).

Κι αυτό γιατί η Ολομέλεια ΣτΕ ξεκαθαρίζει ότι η εισαγωγή στην τριτοβάθμια εκπαίδευση είναι σύμφωνη με το Σύνταγμα «μόνο όταν τα κριτήρια αξιολόγησης είναι καθαρά ακαδημαϊκά, δηλαδή εφόσον οι υποψήφιοι εξετάζονται μόνο ως προς την ικανότητά τους σε μαθήματα και δεξιότητες συναφείς προς το γνωστικό αντικείμενο του τμήματος ή της σχολής». Το ΣτΕ δέχεται ότι η πολιτεία οφείλει να μεριμνά για τους πολύτεκνους και να τους ενισχύει (οικονομικά κ.λπ.) για τα αυξημένα έξοδα της ανατροφής, των σπουδών, της επαγγελματικής αποκατάστασης, αλλά χωρίς να φτάνει στο σημείο να διευκολύνει την πρόσβαση στην τριτοβάθμια εκπαίδευση σε βάρος άλλων υποψηφίων που αντικειμενικά υπερτερούν.

Στις δικαστικές αποφάσεις (986-8/14 εκδόθηκαν υπό την προεδρία των Σ. Ρίζου και Κ. Μενουδάκου) κρίθηκαν αντισυνταγματικές οι διατάξεις των νόμων 4071/12 και 3966/11, με τις ακόλουθες βαρυσήμαντες παρατηρήσεις:

Με τις αποφάσεις έγιναν δεκτές αιτήσεις δύο υποψηφίων της Ιατρικής Σχολής που προσέφυγαν στο ΣτΕ καθώς δεν μπόρεσαν να μπουν στο τμήμα Αθηνών αλλά σε άλλη περιφέρεια (Πάτρα κ.λπ.) διαμαρτυρόμενοι ότι εμποδίστηκαν λόγω της εισαγωγής μελών πολύτεκνων οικογενειών, μολονότι είχαν περισσότερα μόρια.

Κρίνοντας άκυρη την παράλειψη εισαγωγής τους (λόγω της αντισυνταγματικότητας), το ΣτΕ ξαναστέλνει τις δικογραφίες στο υπουργείο για να διαπιστώσει εάν με βάση τις βαθμολογίες τους υποχρεούται να τους θεωρήσει επιτυχόντες στην Ιατρική Αθήνας.

Κ. ΑΡΒΑΝΙΤΟΠΟΥΛΟΣ

«Θα κάνουμε ό,τι είναι απαραίτητο σε νομοθετικό επίπεδο, προκειμένου να στηρίξουμε την πολύτεκνη και την τρίτεκνη οικογένεια. Ιδιαίτερα μέσα στην κρίση πρέπει να σταθούμε δίπλα σε όσα παιδιά κινδυνεύουν να στερηθούν το δικαίωμα στη δημόσια παιδεία», δήλωσε ο υπουργός Παιδείας, Κ. Αρβανιτόπουλος, αναφερόμενος στην απόφαση του ΣτΕ.

Περίπου 4.500 τέκνα πολυτέκνων εισήχθησαν πέρυσι στα πανεπιστήμια και τα ΤΕΙ κάνοντας χρήση των ευεργετικών διατάξεων για τις ειδικές κατηγορίες, ενώ και φέτος το υπουργείο Παιδείας πρόκειται να διαθέσει το 20% των θέσεων για τις κατηγορίες πολυτέκνων, τριτέκνων και κοινωνικών κριτηρίων.

Οι πολύτεκνοι έχουν ευνοηθεί από τον νομοθέτη όσον αφορά στην εισαγωγή τους στα ΑΕΙ και γενικότερα, αφού εισάγονται στα τμήματα και με βαθμολογίες αρκετά μικρότερες από τους υπόλοιπους υποψήφιους της γενικής σειράς (90%).

Μάλιστα κάποιοι εισάγονται με τεράστιες διαφορές που μπορεί να φτάσουν ακόμη και τα 3.000 μόρια λιγότερο. Για παράδειγμα πέρυσι μπήκαν στο τμήμα Ναυτιλιακών Σπουδών του Πειραιά με 12.381 μόρια ενώ οι υπόλοιποι για το ίδια τμήμα χρειάστηκαν 15.975 μόρια. Στη Νομική της Αθήνας, όπου ο ανταγωνισμός ως γνωστόν είναι τεράστιος και κάποιοι μένουν εκτός της σχολής για ελάχιστα μόρια, πέρυσι πολύτεκνος εισήχθη με 17.708 μόρια, ενώ ο αντίστοιχος υποψήφιος της γενικής σειράς χρειάστηκε 18.571 μόρια.

Οι ρυθμίσεις για τη με ευεργετικούς όρους εισαγωγή στα ΑΕΙ των ειδικών κατηγοριών (περίπου 11.000 άτομα) που περιλαμβάνουν και τους πολύτεκνους έγιναν όταν καταργήθηκε το καθεστώς των μετεγγραφών από ΑΕΙ σε ΑΕΙ. Μάλιστα την πρώτη χρονιά που εφαρμόστηκε το νέο σύστημα (2011) καταγράφηκαν τραγελαφικές καταστάσεις με τις βάσεις εισαγωγής πολυτέκνων συγκριτικά με τη γενική κατηγορία. Για παράδειγμα στο τμήμα Φιλολογίας της Αθήνας μπήκε υποψήφιος της κατηγορίας των πολυτέκνων με βαθμό 2,04 (!), ενώ την ίδια στιγμή η βάση στο ίδιο τμήμα για τη γενική κατηγορία (την πλειονότητα, δηλαδή, των υποψηφίων) ήταν 17,55.

Αλέξανδρος Αυλωνίτης- Νικολίτσα Τρίγκα 
ΕΘΝΟΣ ΠΑΙΔΕΙΑ