13 Οκτωβρίου 1904 “Ο θάνατος του παλληκαριού”: Ο Παύλος Μελάς πέφτει νεκρός για την Ελευθερία της Μακεδονίας

Στις 13 Οκτωβρίου 1904, σκοτώνεται, στο χωριό Στάτιστα Καστοριάς, που σήμερα φέρει το όνομά του, ο Παύλος Μελάς, η εμβληματική μορφή του Μακεδονικού Αγώνα.
Εξήντα χρόνια μετά, το 1964, ο σπουδαίος συγγραφέας Ηλίας Βενέζης, στενός συνεργάτης του «ΒΗΜΑΤΟΣ», πραγματοποιεί οδοιπορικό στη Μακεδονία, για να ακουληθήσει, όπως αναφέρει ο ίδιος, τα ίχνη του δεσπότη Καστοριάς, Γερμανό Καραβαγγέλη, του Παύλου Μελά και του Ίωνα Δραγούμη «απ’ τους πιο καθαρούς, απ’ τους πιο αφιλόκερδους, απ’ τους πιο πιστούς οραματιστές μιας Ελλάδας, που έπρεπε να περιλάβη, ελυθερώνοντάς το, όλο το υπόδουλο Γένος, αλλά, ταυτοχρόνως, να κάμη και καλύτερους τους Έλληνες»
«ΤΟ ΒΗΜΑ», 2.6.1964, Ιστορικό Αρχείο «ΤΟ ΒΗΜΑ» & «ΤΑ ΝΕΑ»
«Τα τρία πρόσωπα συναντήθηκαν στη Μακεδονία στην πιο κρίσιμη ώρα που τα χρειαζόταν. Όταν κινδύνευε: με τους εξαθλιωμένους, φοβισμένους, τραβηγμένους στο καβούκι τους Έλληνες των Αθηνών μετά το 1897. Με το Βουλγαρικό Κομιτάτο και την Εξαρχία που τρομοκρατούσε τους Έλληνες της Μακεδονίας»
Ο Ηλίας Βενέζης στέκεται πάνω από το μνήμα του Παύλου Μελά: «Καθώς στο μισοσκόταδο της βυζαντινής εκκλησίας των Ταξιαρχών της Καστοριάς κοιτάζω την πλάκα του τάφου του πολεμώντας να ξεχωρίσω την επιγραφή, αναθυμούμαι το τελευταίο γράμμα του, το τελευταίο πριν σκοτωθή στη Στάτιστα:
Θέλω και πρέπει να μείνω εδώ. Αλλ’ ο πολυτάραχος και σχεδόν άγριος βίος μου με κάμνει να νοσταλγώ τον ήσυχοςν και γλυκύν οικογενειακόν βίον. Και εδώ έχω τας ικανοποιήσεις μου, και εκεί την ευτυχίαν μου. Αλλ’ εδώ με κρατεί επιπλέον το καθήκον, και πρό πάντων αι υποχρεώσεις άς ανέλαβα. Αισθάνομαι ότι θυσιάζομαι, αλλά τουλάχιστον θα κατορθώσω τίποτε;
Ο Παύλος Μέλας δεν ήταν ο τύπος του αιμοβόρου σκληροτράχηλου πολεμιστή που ανέβηκε στη Μακεδονία διψώντας για αίμα.
Όταν τον Αύγουστο του 1904 πέρασε για τρίτη φορά κρυφά τα σύνορα Ελλάδας – Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, που τότε βρίσκονταν στη Θεσσαλία, ήταν ένας εύπορος,αστός αξιωματικός του ελληνικού στρατού, με καθήκοντα στη Σχολή Ευελπίδων, παντρεμένος με τη Ναταλία Δραγούμη, κόρη του πρώην υπουργού Εξωτερικών Στέφανου Δραγούμη και αδερφή του Ίωνα και είχε δύο παιδιά, τον Μιχαήλ (Μίκη) και τη Ζωή (Ζέζα).
Αποστολή του, η κατασκοπική διερεύνηση των συνθηκών ζωής των αλύτρωτων Ελλήνων και η δημιουργία ένοπλων ελληνικών ομάδων ατάκτων.
Μέσα του έκαιγε άσβεστο το πάθος για τη διάσωση του ελληνικού στοιχείου των αλύτρωτων ελληνικών πληθυσμών της Μακεδονίας, που εκτός από τους Οθωμανούς είχαν πλέον να αντιμετωπίσουν και τις βιαιότητες των βουλγάρων κομιτατζήδων.
Ο Παύλος Μελάς, που θα μπορούσε να συνεχίσει την άνετη ζωή του στην Κηφισιά και την Αθήνα των αρχών του 20ου αιώνα. Βγάζει το κοστούμι και την εντυπωσιακή στολή του αξιωματικού, περνάει τα σύνορα, φοράει τον μαύρο παραδοσιακό ντουλαμά και δρα σας κλέφτης της προεπαναστατικής περιόδου.
Ο Παύλος Μελάς ως αξιωματικός, ως οικογενειάρχης και ως Μακεδονομάχος
Στις 27 προς 28 Αυγούστου του 1904, ο Παύλος Μελάς με το επιχειρησιακό ψευδώνυμο «Μίκης Ζέζας», (από τα χαϊδευτικά ονόματα των παιδιών του) και τη συνοδεία 35 περίπου Μακεδόνων και Κρητών εισέρχεται κρυφά στα Μακεδονικά εδάφη. Λίγες μόνο ημέρες μετά ένας από τους οδηγούς της ομάδας τούς προδίδει στους Οθωμανούς. Ύστερα από μέρες πεζοπορίας φτάνουν στο Λέχοβο.
«ΤΟ ΒΗΜΑ», 9.6.1964, Ιστορικό Αρχείο «ΤΟ ΒΗΜΑ» & «ΤΑ ΝΕΑ»
Γράφει ο Ηλίας Βενέζης το 1964: «Ακολουθώντας τα ίχνη του Παύλου Μελά στη Μακεδονία φτάσαμε στο Λέχοβο. Το τοπίο είναι επιβλητικό, ζωσμένο απ’ τα βουνά. Εδώ ο Παύλος Μελάς, σε τούτα τα βουνά, σε τούτα τα δάση, πέρασε δύσκολες μέρες και νύχτες λίγο πριν σκοτωθή βορεινότερα, στη Στάτιστα.
Η ζωή στα Μακεδονικά βουνά
Ο Παύλος Μελάς καταγράφει τις συνθήκες που επικρατούν στα μακεδονικά όρη σε γράμματα προς τη γυναίκα του:
Τρίτη, 14 Σεπτεμβρίου 1904. Λημέρι έξω Λεχόβου
Εξυπνήσαμεν εις τας 7 το πρωί με πόνους εις τα πόδια και όλον το σώμα. Τα τσαρούχια μας είναι γεμάτα παγωμένο νερό, και εν τούτοις δεν ημπορούμεν να τα βγάλωμεν διότι έπειτα δεν είναι δυνατόν να φορεθούν.
Τρώγομεν ολίγον ψωμί που είναι ωσάν λάσπη από την βροχήν. Μετ’ ολίγον έρχεται ο Ζήσης και μας φέρνει ψωμί, ελιές κρομμύδια και κρασί, διότι σήμερον είναι νηστεία.
»Μάς επιτρέπει να ανάψωμεν φωτιά, διότι η ομίχλη είναι πυκνότατη και δεν φαίνεται ο καπνός. Αυτή η φωτιά ήτο από τας μεγαλυτέρας μας ευχαριστήσεις από την ημέραν της αναχωρήσεώς μας. Το κρύο είναι φοβερό.
Ήλθαν όλοι οι πρόκριτοι του Λεχόβου και μας φιλούν ως σωτήρας των από τους Βουλγάρους, οι οποίοι καθημερινώς τώρα τούς απειλούν.
Εις το χωριό υπάρχει ένας φημισμένος τσαρουχάς, ο οποίος με παρακαλείι να μου κάμη ένα ζεύγος τσαρουχιών. Δέχομαι ευχαρίστως φιότι από τα εδικά μου υποφέρω πολύ…
Όπως διηγείται ο Ηλίας Βενέζης, ο Παύλος Μελάς «κινείται, με το αντάρτικο σώμα του περικυκλωμένος από εχθρούς, φανερούς και αγνώστους, Τούρκους και Βουλγάρους, μη ξέροντας πάντα που να στηριχθεί, με οδηγούς που πότε τον παραπλανούν, μέσα σε ενέδρες, σε μια φύση επιβλητική και άγρια, ανάμεσα σε Έλληνες φοβισμένους απ’ τον τρόμο των αντεκδικήσεων, πολλές φορές χωρίς τροφή, δαρμένος απ’ τον πυρετό και την κακοπάθεια. Και πρέπει να πάρει αποφάσεις που κάνουν αυτόν τον άντρα να λιποψυχή»
Η μη εξοικείωση με τη βία
Παρά τις κακουχίες, τον τρόμο και τη βία που ξεχείλιζαν τότε από τις πλαγιές της Μακεδονίας, ο Παύλος Μελάς διατηρεί την ηθική ακεραιότητα και την ευγένεια ψυχής που τον χαρακτήριζε. Γράφει στη γυναίκα του από τη Μονή Τσιριλόβου, στις 12 Σεπτεμβρίου 1904:
Ο Πύρζας, εγώ και ένας εντόπιος συζητούμεν περί του τρόπου εξαφανίσεως (σ.σ. εξόντωσης) ενός όστις, μόνος, τρομοκρατεί ολόκληρον την περιφέρειαν… Εις την απαίσιαν αυτήν συζήτησιν είμαι, δυστυχώς, υποχρεωμένος να λάβω μέρος.
Μόλις ετελείωσε κατειλήφθην από φοβεράν απογοήτευσιν. Τώρα εννόησα ότι δεν ημπορώ εγώ να διευθύνω τοιάυτην εργασίαν. Έτρεμα και είχα ρίγος, ησθανόμην τον εαυτόν μουένοχον πριν ακόμη εγκληματίσω. Έβλεπα τα μαυρισμένα και κοκκαλιάρικα χέρια μου και μου εκίνουν φρίκην.
Το βράδυ επήγα εις την εκκλησίαν του μοναστηρίου, την χαμηλήν, παναρχαίαν εκκλησίαν. Και εκεί, μόνος εις το σκότος, έκλαυσα με απελπισίαν. Ησθανάμην ως εις την κόλασιν και εντελώς μόνος. Ελησμόνησα όλον το ωραίον, το υψηλόν και το ευγενές μέρος της αποστολής μου, και έβλεπα μόνον φόνους αγρίους, δολίους, ερήμωσιν οικογενειών, απελπισίαν γονέων, τέκνων, αδελφών.
Ενθυμήθηκα την γλυκήτητα του οικογεναικού βίου, όλους σας, τας λεπτάς και ευγενείς υπάρξεις σας και η απελπισία μου μ’ ετρέλανε σχεδόν. Αλλά ολίγον κατ’ ολίγον συνήλθα. Ήλθε και ο ηγούμενος και εκαθήσαμεν εις το γεύμα, μετά το οποίον εκοιμήθημεν ήσυχοι επί στρωμάτων…
Το οδοιπορικό του Βενέζη φτάνει προς το τέλος του στο σημείου που έμελλε να βρει το τέλος του και ο ίδιος ο Παύλος Μελάς.
«ΤΟ ΒΗΜΑ», 23.6.1964, Ιστορικό Αρχείο «ΤΟ ΒΗΜΑ» & «ΤΑ ΝΕΑ»
«Φτάσαμε στην Παλαιά Στάτιτσα, στο χωριουδάκι όπου σκοτώθηκε ο Παύλος Μελάς και που σήμερα έχει τ’ όνομά του. Το τοπίο είναι επιβλητικό: μια στενωπή κοιλάδα, που τη σκέπουν ωραία, δασωμένα βουνά. Δρυς και καστανιές. (…) Ο νομάρχης της Καστοριάς κ. Ι. Μαζαράκης Αινιάν, που ξέρει καλά τα ιστορικά και τα κατατόπια, μάς βοηθά να ακολουθήσουμε τα βήματα, τα τελευταία της ζωής του Παύλου Μελά».
Οι προσπάθειες του Παύλου Μελά είναι γεμάτη απογοητεύσεις:
Έχουν όλην την επιθυμίαν και την καλήν θέλησιν, και δι’ αυτό έρχονται και μού προτείνουν μ’ ενθουσιασμόμ πλήθος ωραίων και μεγάλων σχεδίων.
Εγώ ο δυστυχής κάμνω το σχέδιόν μου, ξεκινώ με βροχήν, με κρύο, με πείναν, και όταν έλθη η στιγμή της εκτελέσεως του ή δεν έρχονται ή σε γελούν παντοιοτρόπως ή και ειδοποιούν τους Βουλγάρους να κρυφθούν.
Ο Ηλίας Βενέζης βρίσκεται μέσα στο σπίτι όπου ο Μελάς έχασε τη ζωή του.
«Περπατούμε με συγκίνηση, σιωπηλοί, μες σ’ αυτό το χωριατόσπιτο όπου, εδώ και εξήντα χρόνια ακριβώς γράφτηκε μια δυνατή σελίδα της νεώτερης ιστορίας μας.
»Μια ξύλινη πόρτα σώζεται τρυπημένη απ’ το βόλι της μάχης. Μια γυναίκα, μαυροφορεμένη, ξεπροβέλνει στο σοκάκι. Ντρέπεται να μας μιλήση, μιλά δύσκολα τα ελληνικά.
»Ωστόσο η μάνα της, μαζί με άλλες μανάδες της Μακεδονίας, κουβαλήσαμε το σώμα του σκοτωμένου παλικαριού και το θάψανε κρυφά.
»Μας το βεβαιώνει ο δάσκαλος του χωριού, ο κ. Βασίλειος Χατζηστεφάνου: ένας χορός γυναικών της Στάτιτσας παρασταθήκανε το νεκρό.
»Εμείς ακολουθούμε τα ίχνη αυτού του χορού των γυναικών της Στάτιστας, που σήκωσαν το αποκεφαλισμένο σώμα και ακολουθώντας το ρυάκι, ανηφορίσανε και το θάμανε σε μέρος κρυφό της πλαγιάς»
Οι τελευταίες στιγμές του Παύλου Μελά
Ο Βενέζης αναφέρεται στο χρονικό του Ιωάννη Σ. Νοτάρη, το οποίο «συμπυκνώνει αυθεντικά τα συμβάντα»:
«Στις 13 Οκτωβρίου του 1904 με το παλαιό ημερολόγιο ο Παύλος Μελάς με το σώμα του ήταν στη Στάτιτσα. Κατά το απομεσήμερο η γυναίκα που τον φιλοξενούσε ήρθε να τον ειδοποιήση ότι Τουρκικός στρατός είχε ξεκινήσει απ’ το Κονομπλάτι για τη Στάτιτσα»
»Ο βούλγαρος αρχικομιτατζής Μήτρος Βλάχος είχε στείλει μια χωριάτισσα να πη στους Τούρκους πως τάχα στη Στάτιτσα κρυβόταν αυτός – ο Βούλγαρος – με τη συμμορία του. Οι Τούρκοι το πίστεψαν. Και νομίζοντας πως κυνηγάνε τον Βούλγαρο πέσανε πάνω στον Παύλο Μελά.»
Το τουρκικό απόσπασμα έφτασε έξω από την πόρτα του σπιτιού που κρύβονταν επτά άνδρες του Μελά και έπειτα στην πόρτα του σπιτιού που κρυβόταν ο ίδιος.
«Τότε ο Μελάς σημάδεψε κι έριξε απ’ το παράθυρο, ενώ οι Τούρκοι σκορπίστηκαν, έπιασαν θέσεις κι άρχισαν να πυροβολούν. Όταν οι πυροβολισμοί σταμάτησαν, κατέβηκαν όλοι κάτω, στο στάβλο, για να μην καούν αν οι Τούρκοι έβαζαν φωτιά στο σπίτι.
»Ξαφνικά ο Μελάς αντίκρυσε ένα Τούρκο στρατιώτη που πλησίαζε. Τον πυροβόλησε και τον σκότωσε. Ήταν κι όλας σούρουπο. Βγήκαν στην αυλή (…) Ακούστηκε τότε ένας πυροβολισμός κι η φωνή του Μελά που έλεγε: ‘Στη μέση με πήρε παιδιά’.
Ο Παύλος Μελάς (στην πρώτη σειρά καθιστός) με την ομάδα του. Αύγουστος 1904
»Μπήκε πάλι μέσα στο στάβλο, ο Μελάς φώναξε τον Πύρζα κοντά του, έβγαλε το σταυρό απ’ το λαιμό του: ‘Το σταυρό να τον δώσης στη γυναίκα μου, και στο Μίκη το ντουφέκι μου και να τους πης πώς έκαμα το καθήκον μου. (…) Σε λίγο άρχισε να πονά: ‘Σκοτώστε με παιδιά. Πώς θα μ’ αφήσετε στους Τούρκους…’ Ο Πύρζας γονάτισε και τον φίλησε στο στόμα που τόνιωσε ψυχρο. ‘Εδώ είμαι καπετάνιο. Δεν σ’ αφήνουμε’, ‘Πονώ’, είπε πάλι και ξεψύχησε»
Για τις ακριβείς συνθήκες του Παύλου Μελά έχουν εκφραστεί πολλές θεωρίες.
Ο Βενέζης μεταφέρει όσα του διηγήθηκαν τότε οι κάτοικοι της παλαιάς Στάτιτσας. Σύμφωνα με τα λεγόμενά τους, τη σορό του Μελά αρχικά έθαψαν σε κρυφό σημείο οι γυναίκες του χωριού, λίγο αργότερα όμως από φόβο μην ανακαλυφθεί η σορός από τους Τούρκους, ένας από τους πιστούς του άνδρες «ο Ντίνας, υπακούοντας στις αρχαίες αρματωλικές συνήθειες, έκοψε το κεφάλι του Μελά, τόβαλε στον τορβά του, ξανάθαψε το ακέφαλο σώμα κι έφυγε».
Το 1907 με ενέργειες του Στέφανου Δραγούμη, το σώμα και το κεφάλι του Παύλου Μελά ετάφησαν μαζί κάτω από την Αγία Τράπεζα του μητροπολιτικού ναού της Καστοριάς.
Το 1950 τα οστά του μεταφέρθηκαν σε τάφο στο εσωτερικό του παρεκκλησίου των Ταξιαρχών.
Ο θάνατος του κινητοποίησε το επίσημο ελληνικό κράτος να αναλάβει οργανωμένη, αν και επίσημη
Στις 2 Οκτωβρίου 1904, ο Παύλος Μελάς είχε επικοινωνήσει τια τελευταία φορά με τη σύζυγό του Ναταλία:
…Είμαι ευτυχής διότι είσαι υπερήφανη δι’ εμέ, έστω και αν τούτο είναι παρ’ αξίαν μου προς το παρόν. Εις το μέλλον θα προσπαθήσω να γίνω άξιος της υπερηφανείας σου αυτής.
Σου γράφω υπό ραγδαίαν παγωμένην βροχήν, ως και η κάπα μου στάζει.
Σε φιλώ άλλην μίαν φοράν και σου εύχομαι, αγάπη μου, ευτυχίαν και χαράν εις τον βίον σου.
Την νύκτα εις τα λημέρια μας, όταν τυχόν φανή ένα άστρον σου στέλνω χίλια φιλιά νοερώς…
Ο Παύλος σου.
ΥΓ: Βρέχει, βρέχει, βρέχει, φρίκη
Πιερρακάκης: Πρέπει να αλλάξει ο τρόπος διδασκαλίας και τα βιβλία

Τι είπε ο υπουργός, μιλώντας σε εκδήλωση – Ρωτήθηκε πώς θα προχωρήσει στην ψηφιοποίηση του υπουργείου Παιδείας όπως ο ίδιος είχε δηλώσει όταν ανέλαβε την ηγεσία του.
Συγκεκριμένα, σύμφωνα με το Έθνος, απαντώντας δήλωσε ότι «το υπουργείο Παιδείας έχει μια γραφειοκρατία η οποία θυμίζει Βυζαντινή Αυτοκρατορία κάτι μεταξύ αυτοκρατορίας Κομνηνών ή των Ισαύρων (!) Είναι τερατώδης και μιλάμε για ένα πρόβλημα, που για να το λύσεις πρέπει να αποδεχτείς την ύπαρξή του. Το υπουργείο Παιδείας είναι ο μεγαλύτερος οργανισμός στη χώρα σε επίπεδο διοίκησης ανθρώπινου δυναμικού. Και αυτό καθιστά τη διοίκηση σχεδόν αδύνατη. Η λύση σε αυτό είναι να εντάξεις συστήματα τα οποία να μπορούν να λαμβάνουν αποφάσεις γρήγορα».
Συνεχίζοντας, ο υπουργός τόνισε ότι πρέπει να απλουστεύσει ο τρόπος διοίκησης και να σταματήσουν οι περιττές διαδικασίες και ως παράδειγμα ανέφερε ότι αυτό μπορεί να ξεκινήσει από την αποτύπωση των κενών στα σχολεία με «ένα τρόπο αυτοματοποιημένο με ένα σύγχρονο σύστημα διαχείρισης ανθρώπινου δυναμικού».
Ο τρόπος διδασκαλίας και τα βιβλία
Ο υπουργός δήλωσε ότι πρέπει να αλλάξουν πολλά στην εκπαίδευση όπως στον τρόπο διδασκαλίας και στα βιβλία αλλά και στις δεξιότητες που πρέπει ν’ αποκτήσουν οι νέοι. Όπως υπογράμμισε, «θα πρέπει να αναπροσαρμόσουμε πολλά, να ξεκινήσουμε από την προσχολική αγωγή. Να αλλάξει ο τρόπος διδασκαλίας μέσα στο μάθημα. Η τεχνολογία μπορεί να βοηθήσει επικουρικά. Το σημαντικό είναι η κρίση του παιδιού να πάει σε μια άλλη κατεύθυνση και όχι μόνο να απομνημονεύει. Βιβλία και τρόπος μαθήματος πρέπει να αναπροσαρμοστούν. Τα βιβλία χρειάζονται αλλαγή δεν είμαι καθόλου ευχαριστημένος με αυτά. Πρέπει να αλλάξει η κουλτούρα του μαθήματος και να δούμε πως θα μοιάζει η τάξη του μέλλοντος το 2030. Ο κόσμος αλλάζει με μεγάλες ταχύτητες και πρέπει να αλλάξουν και οι δεξιότητες των ανθρώπων καθώς θα κάνουν πάνω από μια καριέρες στη ζωή τους. Το εκπαιδευτικό σύστημα θα δίνει πάγιες δεξιότητες αλλά θα πρέπει να αλλάξουν πολλά πράγματα στην εκπαίδευση».
Ο κ. Πιερρακάκης υπογράμμισε επίσης ότι «στο Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού είναι πεποίθησή μας ότι η μάθηση είναι πλέον εξ ορισμού δια βίου. Για τον λόγο αυτό, εκσυγχρονίζουμε διαρκώς τα προγράμματα απόκτησης και ανάπτυξης δεξιοτήτων. Κυρίως, όμως, επαναπροσανατολίζουμε τη σχολική εκπαίδευση με στόχο τα παιδιά μας να μάθουν να μαθαίνουν».
Πάταξαν καπνογόνο σε διευθύντρια σχολείου
Ακόμη ένα περιστατικό έκνομης ενέργειας μέσα σε σχολικό χώρο καταγραφή κε στον Ταύρο, όπου άγνωστοι πέταξαν από το παράθυρο καπνογόνο μέσα στο γραφείο της διευθύντριας.
Η επίθεση των αγνώστων έγινε στις 13.10 το μεσημέρι της Τετάρτης στο πρότυπο πειραματικό ΕΠΑ.Λ., επί της οδού Εσταυρωμένου, και φυσικά προκάλεσε πανικό σε όλους.
Το ευτύχημα ήταν ότι εκείνη την ώρα η διευθύντρια βρισκόταν εκτός γραφείου, καθώς είχε μάθημα σε τάξη και έτσι γλίτωσε από πιθανό τραυματισμό.
Από τους καπνούς όμως που διασκορπίστηκαν στο κτίριο προκλήθηκε αναστάτωση και πανικός σε μαθητές και καθηγητές, που έτρεχαν για να σωθούν...
Προανάκριση
Το καπνογόνο παραδόθηκε στους αστυνομικούς του Τμήματος Ασφαλείας Μοσχάτου - Ταύρου, οι οποίοι διενεργούν την προανάκριση και σχημάτισαν δικογραφία κατά αγνώστων για παράβαση του νόμου περί βεγγαλικών.
Επίσης, δεν έχει διευκρινιστεί από την έρευνα ή τις μαρτυρίες που έχουν ληφθεί εάν οι άγνωστοι δράστες που έριξαν το καπνογόνο είναι μαθητές ή εξωσχολικοί.
Η πράξη των αγνώστων δεν είναι καινούργια «μόδα», καθώς και στην περιφέρεια έχουν καταγράφει αντίστοιχα περιστατικά, με ρίψεις κροτίδων και βεγγαλικών εντός των σχολείων την ώρα που είναι σε λειτουργία.
Εγκύκλιοι Μεταθέσεων εκπαιδευτικών Αβάθμιας και Ββάθμιας εκπαίδευσης
Η εγκύκλιος κατάργησης των Σχολικών Επιτροπών των Δήμων – Ποιες εξαιρούνται
Σε ποια σχολεία θα λειτουργήσουν Τάξεις Υποδοχής ΖΕΠ το σχ. έτος 2023-24
«Διόρθωση εγκυκλίου ύλης και οδηγιών για τη διδασκαλία των μαθημάτων Γενικής Παιδείας των Α΄, Β΄ και Γ΄ τάξεων Ημερήσιων, Εσπερινών ΕΠΑ.Λ. και Πρότυπων ΕΠΑ.Λ. σχ. έτους 2023-2024 κατά το μέρος που αφορά την ύλη του μαθήματος Άλγεβρα (Μαθηματικά).».
Η τεχνητή νοημοσύνη συναντά το Δημόσιο
Ανακλήσεις αποσπάσεων, τροποποιήσεις αποσπάσεων και αποσπάσεις από ΠΥΣΔΕ σε ΠΥΣΔΕ εκπαιδευτικών Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης για το διδακτικό έτος 2023-2024

Ανακλήσεις αποσπάσεων, τροποποιήσεις αποσπάσεων και αποσπάσεις από ΠΥΣΔΕ σε ΠΥΣΔΕ εκπαιδευτικών Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης για το διδακτικό έτος 2023-2024
Η Υπουργική Απόφαση ΕΔΩ
ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΤΟΥ ΑΙΡΕΤΟΥ ΚΥΣΔΙΠ ΙΑΚΩΒΙΔΗ ΓΙΑΝΝΗ: ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΚΥΣΔΙΠ
Αθήνα 12/10/2023
Κεντρικό Υπηρεσιακό Συμβούλιο Διοικητικού Προσωπικού -ΥΠΑΙΘΑ
του Αιρετού του ΚΥΣΔΙΠ
Ιακωβίδη Γιάννη
Θέματα που εξετάστηκαν στη συνεδρίαση του ΚΥΣΔΙΠ στην έδρα του στην Κεντρική Υπηρεσία του Υπουργείου Παιδείας, στις 12/10/2023 ημέρα Πέμπτη και αφορούσαν Διοικητικούς Υπαλλήλους του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, των Περιφερειακών Υπηρεσιών, αποσπασμένων εκπαιδευτικών, υπαλλήλων εποπτευόμενων φορέων του Υπουργείου Παιδείας
ΑΥΤΟΤΕΛΕΣ ΤΜΗΜΑ ΠΕΡΙΦ. Δ/ΝΣΕΩΝ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΚΑΙ Δ/ΝΣΕΩΝ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ
ΜΟΝΙΜΟΙ ΥΠΑΛΛΗΛΟΙ
- Έγινε δεκτή 1 αίτηση για χορήγηση άδειας άσκησης ιδιωτικού έργου με αμοιβή
- Έγινε δεκτή 1 αιτήση για χορήγηση άδειας υπηρεσιακής εκπαίδευσης
- Έγιναν δεκτές 2 αιτήσεις για μετάθεση υπαλλήλων σε άλλη υπηρεσία του ίδιου
Φορέα
Σας ενημερώνω ότι το συμβούλιο θα συνεδριάσει σύντομα για να εξετάσει θέματα που αφορούν διοικητικούς υπαλλήλους αλλά και αποσπασμένους εκπαιδευτικούς, των Περιφερειακών Υπηρεσιών και των εποπτευόμενων φορέων του Υπουργείου Παιδείας τα οποία δεν εξετάστηκαν το προηγούμενο διάστημα.
του Αιρετού του ΚΥΣΔΙΠ
Ιακωβίδη Γιάννη
(τηλ. 6932454700 – janiak2008@gmail.com)
Ημερίδα του ΙΕΠ για την ενίσχυση της διαπολιτισμικής ικανότητας εκπαιδευτικών Φυσικής Αγωγής

Πρόσκληση του ΙΕΠ προς τους εν ενεργεία εκπαιδευτικούς Φυσικής Αγωγής (ΠΕ11) Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης, δημόσιας και ιδιωτικής, για την υποβολή δήλωσης συμμετοχής σε ενημερωτική ημερίδα που διοργανώνεται στο πλαίσιο υλοποίησης του ευρωπαϊκού προγράμματος Erasmus+ με τίτλο: «PETIC Ενίσχυση της διαπολιτισμικής ικανότητας των καθηγητών φυσικής αγωγής», και θα πραγματοποιηθεί δια ζώσης, στην Αθήνα, στο Ινστιτούτο-Γκαίτε Αθηνών (Goethe-Institut Athen) τη Δευτέρα 23/10/2023 από τις 15:00-19:00 και θα έχει συνολική διάρκεια τέσσερις (4) ώρες.
Η ανακοίνωση του ΙΕΠ εδώ
Η πρόσκληση εδώ
Αποκτήστε δωρεάν τα ψηφιακά βιβλία Δημοτικού, Γυμνασία, Λυκείου σε μορφή pdf
Το υπουργείο Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων σε συνεργασία με το Ψηφιακό Σχολείο (ebooks.edu.gr) διανέμει εντελώς δωρεάν όλα τα βιβλία της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης σε Ηλεκτρονική μορφή. Βιβλία για το Δημοτικό
- Βιβλία Α' Δημοτικού
- Βιβλία Β' Δημοτικού
- Βιβλία Γ' Δημοτικού
- Βιβλία Δ' Δημοτικού
- Βιβλία Ε' Δημοτικού
- Βιβλία ΣΤ' Δημοτικού
Βιβλία για το Γυμνάσιο
- Βιβλία Α' Γυμνασίου
- Βιβλία Β' Γυμνασίου
- Βιβλία Γ' Γυμνασίου
Βιβλία για το Γενικό Λύκειο
- Βιβλία Α' Γεν. Λυκείου
- Βιβλία Β' Γεν. Λυκείου
- Βιβλία Γ' Γεν. Λυκείου
Βιβλία για το Επαγγελματικό Λύκειο (ΕΠΑΛ)
Βιβλία για το Εσπερινό Λύκειο
- Βιβλία Α' Εσπερινού Λυκείου
- Βιβλία Β' Εσπερινού Λυκείου
- Βιβλία Γ' Εσπερινού Λυκείου
Βιβλία για το Εσπερινό ΕΠΑΛ
- Βιβλία Α' Εσπερινού ΕΠΑΛ
- Βιβλία Β' Εσπερινού ΕΠΑΛ
- Βιβλία Γ' Εσπερινού ΕΠΑΛ
Για να δείτε συνοπτικά όλα τα βιβλία μαζί με τα βιβλία των εκπαιδευτικών πατήστε εδώ.
Συμπλήρωση της αρ. Φ.152/101768/Α5/14-9-2023 Εγκυκλίου (ΑΔΑ:6ΠΟΙ46ΝΚΠΔ-ΘΑ4), σχετικά με την Εισαγωγή διακριθέντων αθλητών/τριών στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, για το ακαδημαϊκό έτος 2023-2024, κατ’ εφαρμογή του άρ. 25 του Ν.5057/2023 (ΦΕΚ Α/164)

Από το Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού ανακοινώνεται ότι κατόπιν ψήφισης του αρ. 25 του νόμου 5057/2023 (ΦΕΚ Α/164) γίνεται συμπλήρωση της αρ. Φ.152/101768/Α5/14-9-2023 Εγκυκλίου (ΑΔΑ:6ΠΟΙ46ΝΚΠΔ-ΘΑ4), σχετικά με την Εισαγωγή διακριθέντων αθλητών/τριών στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, για το ακαδημαϊκό έτος 2023-2024 σύμφωνα με την οποία «Ειδικά για το ακαδημαϊκό έτος 2023-2024, για το οποίο αθλητής ή αθλήτρια υποβάλλει αίτηση εισαγωγής στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, η διάκριση σε ατομικό άθλημα πλην των Ολυμπιακών, Παγκόσμιων και Πανευρωπαϊκών αγώνων, δύναται να έχει κατακτηθεί έως και την 24η .9.2023»
Ορίζεται, κατ’ εφαρμογή του ανωτέρω νόμου, νέα ημερομηνία υποβολής αιτήσεων και των λοιπών δικαιολογητικών, τα οποία υποβάλλονται ταχυδρομικώς, με συστημένη επιστολή ή courier (ευανάγνωστη ημερομηνία σφραγίδας ταχυδρομικής υπηρεσίας), από την 12η Οκτωβρίου έως την 16η Οκτωβρίου 2023, στη Διεύθυνση Εξετάσεων και Πιστοποιήσεων του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων Αθλητισμού, για την Επιτροπή Επιλογής Αθλητών, και συγκεκριμένα υποβάλλονται στην ακόλουθη ταχυδρομική διεύθυνση:
Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού
Διεύθυνση Εξετάσεων και Πιστοποιήσεων
Ανδρέα Παπανδρέου 37
Τ.Κ. 15122 - Μαρούσι
Γραφείο 0090
«Επιτροπή Επιλογής Αθλητών έτους 2023»
Η νομοθεσία που ρυθμίζει τα θέματα των μαθητών με αναπηρία και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες
Α. Σύμφωνα με το άρθρο 3 του ν. 3699/2008 (Α΄ 199) «Μαθητές με αναπηρία και με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες» :
Μαθητές με αναπηρία και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες θεωρούνται όσοι για ολόκληρη ή ορισμένη περίοδο της σχολικής τους ζωής εμφανίζουν σημαντικές δυσκολίες μάθησης εξαιτίας αισθητηριακών, νοητικών, γνωστικών, αναπτυξιακών προβλημάτων, ψυχικών και νευροψυχικών διαταραχών οι οποίες, σύμφωνα με τη διεπιστημονική αξιολόγηση, επηρεάζουν τη διαδικασία της σχολικής προσαρμογής και μάθησης.
Στους μαθητές με αναπηρία και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες συγκαταλέγονται ιδίως όσοι παρουσιάζουν νοητική αναπηρία, αισθητηριακές αναπηρίες όρασης (τυφλοί, αμβλύωπες με χαμηλή όραση), αισθητηριακές αναπηρίες ακοής (κωφοί, βαρήκοοι), κινητικές αναπηρίες, χρόνια μη ιάσιμα νοσήματα, διαταραχές ομιλίας-λόγου, ειδικές μαθησιακές δυσκολίες όπως δυσλεξία, δυσγραφία, δυ- σαριθμησία, δυσαναγνωσία, δυσορθογραφία, σύνδρομο ελλειμματικής προσοχής με ή χωρίς υπερκινητικότητα, διάχυτες αναπτυξιακές διαταραχές (φάσμα αυτισμού), ψυχικές διαταραχές και πολλαπλές αναπηρίες. Στην κατηγορία μαθητών με αναπηρία και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες δεν εμπίπτουν οι μαθητές με χαμηλή σχολική επίδοση που συνδέεται αιτιωδώς με εξωγενείς παράγοντες, όπως γλωσσικές ή πολιτισμικές ιδιαιτερότητες.
Β. Σύμφωνα με το άρθρο 4 του ν. 3699/2008 (Α΄ 199), όπως αυτό τροποποιήθηκε και ισχύει, και ειδικότερα το περιεχόμενο των παραγράφων:
Η αναπηρία και οι ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες των μαθητών διερευνώνται και διαπιστώνονται από τα Κέντρα Πιστοποίησης Αναπηρίας (ΚΕ.Π.Α.), τις Ανώτατες Υγειονομικές Επιτροπές Πιστοποίησης Αναπηρίας της παρ. 2 του άρθρου 17 του ν. 4058/2012 (Α’ 63), τα Κέντρα Διεπιστημονικής Αξιολόγησης, Συμβουλευτικής και Υποστήριξης (ΚΕ.Δ.Α.Σ.Υ.), τα Κοινοτικά Κέντρα Ψυχικής Υγείας Παιδιών και Εφήβων (Κο.Κ.ε.Ψ.Υ.Π.Ε.), τα Κέντρα Ψυχικής Υγείας και το Παιδικό Αναπτυξιακό Κέντρο «Μιχαλήνειο» του Κέντρου Κοινωνικής Πρόνοιας Περιφέρειας Αττικής. Τα ΚΕ.Π.Α., οι Ανώτατες Υγειονομικές Επιτροπές Πιστοποίησης Αναπηρίας, τα Κο.Κ.ε.Ψ.Υ.Π.Ε., τα Κέντρα Ψυχικής Υγείας και το Παιδικό Αναπτυξιακό Κέντρο «Μιχαλήνειο» του Κέντρου Κοινωνικής Πρόνοιας Περιφέρειας Αττικής δεν έχουν αρμοδιότητα, για τα ζητήματα για τα οποία επιφυλάσσεται αποκλειστική αρμοδιότητα στα ΚΕ.Δ.Α.Σ.Υ.
Tα ΚΕ.Δ.Α.Σ.Υ. δύνανται να αξιολογούν μαθητές που φοιτούν μέχρι και την Γ’ τάξη Λυκείου όλων των τύπων και έως το δέκατο όγδοο (18) έτος της ηλικίας τους. Άτομα άνω των δεκαοκτώ (18) ετών, που έχουν μέχρι την ηλικία αυτήν αξιολογηθεί από ΚΕ.Δ.Α.Σ.Υ. ως άτομα με αναπηρία ή ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες, εμπίπτουν στην αρμοδιότητα των ΚΕ.Δ.Α.Σ.Υ. για την έκδοση αξιολογικών εκθέσεων που αφορούν στη φοίτηση σε εκπαιδευτικές δομές, εφόσον δεν έχουν υπερβεί το τριακοστό (30ό) έτος της ηλικίας τους. Τα ΚΕ.Δ.Α.Σ.Υ. δύνανται να αξιολογούν Ειδικές Μαθησιακές Δυσκολίες μαθητών που φοιτούν μέχρι και την Α’ τάξη Λυκείου όλων των τύπων, οι οποίοι δεν έχουν συμπληρώσει το δέκατο όγδοο (18ο) έτος της ηλικίας τους.
Μετά από το τέλος της αξιολόγησης η διεπιστημονική ομάδα συντάσσει αξιολογική έκθεση. Στην έκθεση προσδιορίζονται και περιγράφονται το είδος των εκπαιδευτικών αναγκών ή των μαθησιακών ή ψυχοκοινωνικού τύπου δυσκολιών του μαθητή, οι κλίσεις και τα ενδιαφέροντά του, καθώς και οι πιθανοί φραγμοί στη μάθηση που προκύπτουν από το σχολικό περιβάλλον. Στην αξιολογική έκθεση προσδιορίζονται, επιπλέον, το κατάλληλο εκπαιδευτικό πλαίσιο ένταξης και φοίτησης, η αλλαγή σχολικού πλαισίου, όποτε κρίνεται σκόπιμη, η αναγκαία ψυχοπαιδαγωγική και διδακτική υποστήριξη, καθώς και τα απαραίτητα τεχνικά βοηθήματα και εκπαιδευτικά υλικά που διευκολύνουν την εκπαίδευση και την επικοινωνία του μαθητή. […] οι μαθητές μπορούν να υποστηρίζονται στα Τμήματα Ένταξης με τη συναίνεση των γονέων ή κηδεμόνων.
Αν δεν ορίζεται άλλως, οι αξιολογικές εκθέσεις των ΚΕ.Δ.Α.Σ.Υ., των Κο.Κ.ε.Ψ.Υ.Π.Ε., των Κέντρων Ψυχικής Υγείας και του Παιδικού Αναπτυξιακού Κέντρου «Μιχαλήνειο» του Κέντρου Κοινωνικής Πρόνοιας Περιφέρειας Αττικής έχουν μόνιμη ισχύ. Οι αποφάσεις για κατάλληλο πλαίσιο στήριξης, παράλληλη στήριξη, κατ’ οίκον διδασκαλία, όπου απαιτείται εξειδίκευση ειδικής αγωγής και παροχή Ειδικού Βοηθητικού Προσωπικού (Ε.Β.Π.) επανακαθορίζονται σε χρονικά διαστήματα που προσδιορίζονται υποχρεωτικά στην αξιολογική έκθεση του ΚΕ.Δ.Α.Σ.Υ. Το χρονικό διάστημα ισχύος της αξιολογικής έκθεσης του δεύτερου εδαφίου δεν μπορεί να υπερβαίνει τα τρία (3) σχολικά έτη.».
Γ. Σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου 5 του ν. 3699/2008 (Α΄199), όπως αυτό τροποποιήθηκε και ισχύει:
Σε κάθε Περιφερειακή Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης λειτουργεί Ειδική Διαγνωστική Επιτροπή Αξιολόγησης (Ε.Δ.Ε.Α.). Εάν υφίσταται διάσταση μεταξύ της αξιολογικής έκθεσης του ΚΕ.Δ.Α.Σ.Υ. και της αντίστοιχης γνωμάτευσης Κο.Κ.ε.Ψ.Υ.ΠΕ. ή Κέντρου Ψυχικής Υγείας ή του Παιδικού Αναπτυξιακού Κέντρου «Μιχαλήνειο» του Κέντρου Κοινωνικής Πρόνοιας Περιφέρειας Αττικής ή εάν υφίσταται διαφωνία των γονέων ή κηδεμόνων του μαθητή με την αξιολογική έκθεση του ΚΕ.Δ.Α.Σ.Υ., οι γονείς ή κηδεμόνες δύνανται να προσφύγουν στην Ε.Δ.Ε.Α. εντός τριάντα (30) ημερών από τη λήψη της αξιολογικής έκθεσης του ΚΕ.Δ.Α.Σ.Υ.. Μέχρι την έκδοση της αξιολογικής έκθεσης της Ε.Δ.Ε.Α., η οποία είναι οριστική, υπερισχύει η αξιολογική έκθεση του ΚΕ.Δ.Α.Σ.Υ.. Οι αξιολογικές εκθέσεις της Ε.Δ.Ε.Α. κοινοποιούνται με εμπιστευτική αλληλογραφία στο αρμόδιο ΚΕ.Δ.Α.Σ.Υ. και τη σχολική μονάδα, στην οποία φοιτά ο μαθητής. Αν υπάρχει διάσταση απόψεων μεταξύ των αξιολογικών εκθέσεων των ΚΕ.Δ.Α.Σ.Υ. και των Κο.Κ.ε.Ψ.Υ..Π.Ε. ή των Κέντρων Ψυχικής Υγείας ή του Παιδικού Αναπτυξιακού Κέντρου «Μιχαλήνειο» του Κέντρου Κοινωνικής Πρόνοιας Περιφέρειας Αττικής για τον ίδιο μαθητή και οι γονείς ή κηδεμόνες δεν προσφεύγουν στην Ε.Δ.Ε.Α., υπερισχύει η αξιολογική έκθεση των ΚΕ.Δ.Α.Σ.Υ..»
Δ. Σύμφωνα με την παρ. 1 και την παρ. 4α του άρθρου 6 του ν. 3699/2008 (Α΄ 199), όπως αυτό τροποποιήθηκε και ισχύει:
«1. Οι μαθητές με αναπηρία και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες μπορούν να φοιτούν:
α) Σε σχολική τάξη του γενικού σχολείου, εφόσον πρόκειται για μαθητές με ήπιες μαθησιακές δυσκολίες, υποστηριζόμενοι από τον εκπαιδευτικό της τάξης, ο οποίος συνεργάζεται κατά περίπτωση με τα ΚΕΔΔΥ, με τους σχολικούς συμβούλους γενικής και ειδικής εκπαίδευσης και τους συμβούλους ΕΕΠ.
β) Σε σχολική τάξη του γενικού σχολείου, με παράλληλη στήριξη-συνεκπαίδευση, από εκπαιδευτικούς ΕΑΕ, όταν αυτό επιβάλλεται από το είδος και το βαθμό των ειδικών εκπαιδευτικών αναγκών. Η παράλληλη στήριξη παρέχεται σε μαθητές που μπορούν με κατάλληλη ατομική υποστήριξη να παρακολουθήσουν το αναλυτικό εκπαιδευτικό πρόγραμμα της τάξης, σε μαθητές με σοβαρότερες εκπαιδευτικές ανάγκες όταν στην περιοχή τους δεν υπάρχει άλλο πλαίσιο ΕΑΕ (ειδικό σχολείο, τμήμα ένταξης) ή όταν η παράλληλη στήριξη καθίσταται απαραίτητη – βάσει της γνωμάτευσης του ΚΕΔΔΥ – εξαιτίας των ειδικών εκπαιδευτικών τους αναγκών … Ο χρόνος υποβολής αιτήσεων παράλληλης στήριξης ορίζεται από την ημερομηνία εγγραφής στο σχολείο μέχρι την 20η Οκτωβρίου κάθε σχολικού έτους.»
γ) Σε ειδικώς οργανωμένα και καταλλήλως στελεχωμένα Τμήματα Ένταξης (ΤΕ), τα οποία λειτουργούν στις σχολικές μονάδες γενικής και επαγγελματικής εκπαίδευσης. …»
Τα ΤΕ λειτουργούν με δύο (2) διαφορετικούς τύπους προγραμμάτων:
αα)Κοινό και εξειδικευμένο πρόγραμμα, που καθορίζεται με πρόταση του οικείου ΚΕΔΔΥ για τους μαθητές με ηπιότερης μορφής ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες, το οποίο για κάθε μαθητή δεν θα υπερβαίνει τις δεκαπέντε (15) διδακτικές ώρες εβδομαδιαίως. … Σκοπός των ΤΕ είναι η πλήρης ένταξη των μαθητών με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες ή/και αναπηρία στο σχολικό περιβάλλον μέσα από ειδικές εκπαιδευτικές παρεμβάσεις.».
ββ) Εξειδικευμένο ομαδικό ή εξατομικευμένο πρόγραμμα διευρυμένου ωραρίου, που καθορίζεται με πρόταση του οικείου ΚΕΔΔΥ, για τους μαθητές με σοβαρότερης μορφής ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες, …»
4. Όταν η φοίτηση των μαθητών με αναπηρία και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες καθίσταται ιδιαίτερα δύσκολη στα σχολεία του κοινού εκπαιδευτικού προγράμματος ή στα τμήματα ένταξης, λόγω των ειδικών εκπαιδευτικών αναγκών τους, η εκπαίδευση των μαθητών αυτών παρέχεται:
α) Σε αυτοτελείς ΣΜΕΑΕ.
Ε. Σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου 11 του ν. 4823/2021 (Α΄136):
Τα ΚΕΔΑΣΥ έχουν την αποκλειστική αρμοδιότητα εισήγησης για την κατάταξη, εγγραφή, μετεγγραφή και φοίτηση στην κατάλληλη σχολική μονάδα των μαθητών με αναπηρία ή ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες, καθώς και για το κατάλληλο πλαίσιο εξατομικευμένης υποστήριξης, ήτοι παράλληλη στήριξη ή φοίτηση σε τμήμα ένταξης σε σχολική μονάδα της γενικής εκπαίδευσης.
Σύμφωνα με τα από άνωθεν απορρέοντα, αρμόδιος φορέας εισήγησης για το κατάλληλο πλαίσιο φοίτησης είναι τα ΚΕΔΑΣΥ του άρθ. 11 του ν. 4823/2021 (Α΄136). Τα ΚΕΔΑΣΥ εισηγούνται την φοίτηση μαθητών με αναπηρία ή με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες σε σχολείο τυπικής εκπαίδευσης εφόσον κρίνουν ότι μπορούν να παρακολουθήσουν το ωρολόγιο πρόγραμμά της.
Σε κάθε περίπτωση σύμφωνα με τα ισχύοντα στην παρ. 5 του άρθρου 5 του ν. 3699/2008 (Α΄199), όπως αυτός ισχύει σήμερα, σε περίπτωση διαφωνίας των γονέων-κηδεμόνων με την αξιολόγηση του ΚΕΔΑΣΥ δύναται να προσφύγουν στην Ειδική Διαγνωστική Επιτροπή Αξιολόγησης (Ε.Δ.Ε.Α.).
Πού θα λειτουργήσουν τα 120 νέα παραρτήματα Νηπιαγωγείων για το σχολικό έτος 2023-2024
Αξιολόγηση: Οδηγός και νέα σχέδια δράσης από το ΙΕΠ 2023-24
Ο ψυχισμός των εφήβων δοκιμάζεται
Η επιδείνωση των δεικτών συμβάδισε με τη δημοσιονομική κρίση που έπληξε τη χώρα μας, την οποία ακολούθησε η πανδημία. Για περίπου τα δύο τρίτα των εφήβων η περίοδος της πανδημίας και τα περιοριστικά μέτρα που τη συνόδευσαν είχαν είτε καμία επίπτωση, σύμφωνα με τις δηλώσεις τους, στην ψυχική τους υγεία (42%) είτε θετική επίδραση (22%). Όμως σε ποσοστό 36% δήλωσαν ότι η πανδημία τους επηρέασε αρνητικά. Οι ειδικοί τονίζουν την ανάγκη να ληφθούν άμεσα δράσεις για την προστασία της ψυχικής υγείας των παιδιών και των εφήβων, καθώς όπως ανέφερε χθες ο διευθυντής του Ευρωπαϊκού Γραφείου του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας Χάνε Κλούγκε, εκτός από την πρόσφατη πανδημία, η κλιματική αλλαγή, η μετανάστευση και ο πόλεμος είναι καταστάσεις που μπορούν να αφήσουν αποτύπωμα στην ψυχική υγεία και στην ευεξία ειδικά στις νέες ηλικίες.
Την επισήμανση αυτή έκανε ο κ. Κλούγκε χαιρετίζοντας εκδήλωση κατά την οποία παρουσιάστηκαν τα αποτελέσματα διακρατικής έρευνας για το 2022 στο πλαίσιο προγράμματος για τις συμπεριφορές που συνδέονται με την υγεία των εφήβων (Health Behaviour in School-aged Children, HBSC), το οποίο τελεί υπό την αιγίδα του ΠΟΥ και στο οποίο λαμβάνουν μέρος 44 χώρες της Ευρώπης και της Κεντρικής Ασίας. Το εθνικό σκέλος της έρευνας διενεργήθηκε από το Ερευνητικό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο Ψυχικής Υγείας (ΕΠΙΨΥ) σε πανελλήνιο αντιπροσωπευτικό δείγμα 6.250 μαθητών της ΣΤ' Δημοτικού, της Β' Γυμνασίου και της Α' Λυκείου.
Συμπτώματα
Σύμφωνα με την έρευνα, δύο στους τρεις εφήβους στην Ελλάδα (66,4%) αναφέρουν ότι συνήθως νιώθουν χαρούμενοι. Οπως σημείωσε ο επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας του ΕΠΙΨΥ για το συγκεκριμένο πρόγραμμα, Τάσος Φωτίου, «αν και στην πλειονότητά τους οι έφηβοι μαθητές στην Ελλάδα έχουν καλή υγεία και ψυχική ευεξία, και είναι αισιόδοξοι για το μέλλον, ένα σημαντικό ποσοστό που ανέρχεται στο 14% χαρακτηρίζει την υγεία τους μέτρια ή κακή, το 17,1% βιώνει μοναξιά, και το 60% εκδηλώνει τουλάχιστον δύο ψυχολογικά ή σωματικά συμπτώματα, σε μεγάλη σχετικά συχνότητα, ποσοστό που είναι μάλιστα υψηλότερο σε σχέση με τον μέσο όρο των χωρών που συμμετείχαν στην έρευνα του ΠΟΥ (44%)». Πέρυσι, περισσότεροι από τους μισούς εφήβους στη χώρα μας αισθάνονταν συχνά νευρικότητα (52,5%) και ευερεθιστότητα (50,8%), ένας στους τρεις (35,4%) είναι συχνά «στα κάτω τους» που είναι ενδεικτικό θλίψης, ενώ και σε ποσοστό 29,5% είχαν δυσκολία στον ύπνο. Ένας στους τέσσερις (25,3%) έχει συχνά πονοκεφάλους και σε ίδια αναλογία (24,3%) πόνους στη μέση που είναι ενδεικτικό απουσίας άσκησης και αδράνειας.
Όπως και σε όλες τις χώρες που συμμετείχαν στη μελέτη, και στην Ελλάδα οι δείκτες ψυχικής υγείας και ευεξίας επιδεινώνονται με την αύξηση της ηλικίας, με τη μεγαλύτερη δυσμενή μεταβολή να καταγράφεται μεταξύ των ηλικιών 11 και 13 ετών. Τα κορίτσια φαίνεται ότι έχουν χειρότερους δείκτες ψυχικής υγείας και ευεξίας σε σχέση με τα αγόρια, ενώ ειδικά στην Ελλάδα η διαφορά μεταξύ των δύο φύλων είναι εντονότερη. Αξίζει να σημειωθεί ότι τα αγόρια αναφέρουν σε σημαντικά υψηλότερο ποσοστό υψηλή ικανοποίηση από τη ζωή (37,4%) και πολύ καλή υγεία (48%) συγκριτικά με τα κορίτσια (27,8% και 35,8% αντίστοιχα). Λιγότερα αγόρια δηλώνουν ότι έχουν συχνά ψυχοσωματικά συμπτώματα (47,2%) σε σχέση με τα κορίτσια (70,5%), ενώ το ποσοστό των κοριτσιών που απάντησαν ότι νιώθουν μοναξιά είναι υπερδιπλάσιο από τα αγόρια (22,8% έναντι 10,7%).
Εκτός από το φύλο, παράγοντες που επηρεάζουν το επίπεδο της ψυχοκοινωνικής υγείας των παιδιών είναι η υποστήριξη από το περιβάλλον, η σωματική δραστηριότητα αλλά και ο βαθμός χρήσης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Ειδικότερα, οι έφηβοι που νιώθουν υποστήριξη από την οικογένεια, τους φίλους και τους εκπαιδευτικούς καθώς και εκείνοι που έχουν συχνά φυσική δραστηριότητα, αναφέρουν σε υψηλότερο ποσοστό από τους υπόλοιπους συνομηλίκους τους υψηλή ικανοποίηση από τη ζωή και σε χαμηλότερο ποσοστό εκδήλωση ψυχολογικών και σωματικών συμπτωμάτων. Το αντίθετο ισχύει για όσους εφήβους υφίστανται εκφοβισμό και κάνουν προβληματική χρήση μέσων κοινωνικής δικτύωσης.
Σχολιάζοντας τα ευρήματα, η ομότιμη καθηγήτρια Ψυχιατρικής στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ και επιστημονικά υπεύθυνη της έρευνας στην Ελλάδα Αννα Κοκκέβη, σημείωσε ότι «τα στοιχεία αυτά δεν είναι απλώς αριθμοί. Απηχούν, ασφαλώς, μεταβολές στα βιώματα και στον ψυχισμό των εφήβων, αλλά δείχνουν και τον κρίσιμο ρόλο που η οικογένεια, το σχολείο και γενικότερα η κοινωνία μας παίζει στην εμφάνιση και την επικράτησή τους. Η επιδείνωση των δεικτών πρέπει να μας κινητοποιήσει προς το να κατανοήσουμε βαθύτερα την ψυχική υγεία των εφήβων, ιδιαίτερα των κοριτσιών, και τους παράγοντες που την επηρεάζουν, και να δράσουμε ταχύτερα προκειμένου να τους/τις υποστηρίξουμε αποτελεσματικότερα».
Πρόληψη
Ο κ. Φωτίου επισημαίνει ότι «τα ευρήματα της έρευνας δεν μας δίνουν μόνο τη δυνατότητα να διαπιστώσουμε την κατάσταση στη χώρα μας και να τη συγκρίνουμε με εκείνη των άλλων χωρών. Μας δίνουν επιπλέον την αφορμή να δουλέψουμε μαζί με τους/τις ειδικούς στον χώρο της πρόληψης και της προαγωγής της εφηβικής υγείας για τον σχεδιασμό παρεμβάσεων για το σχολείο, την οικογένεια και την κοινότητα που τεκμηριωμένα μπορούν να ανατρέψουν τη διαφαινόμενη τάση επιδείνωσης και να ενισχύσουν την ευεξία του πολύ σημαντικού αυτού πληθυσμού».
Της ΠΕΝΝΥΣ ΜΠΟΥΛΟΥΤΖΑ
|
ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ |
Τρόμος στα Τρίκαλα από 12χρονο μαχαιροβγάλτη
ΠΑΝΙΚΟΣ επικράτησε σε γυμνάσιο των Τρικάλων χθες το πρωί, καθώς -σύμφωνα με πληροφορίες- ένας 12χρονος μαθητής, άγνωστο υπό ποιες συνθήκες, έβγαλε μαχαίρι και απείλησε τον καθηγητή και τους συμμαθητές του. Στην αίθουσα προκλήθηκε πανικός, με τους συμμαθητές να κοιτούν αποσβολωμένοι και τον καθηγητή να παροτρύνει το νεαρό να αφήσει το μαχαίρι. Κάτω από αδιευκρίνιστες συνθήκες, ο 12χρονος αφοπλίστηκε, χωρίς να καθίσταται σαφές αν το μαχαίρι το απέσπασε ο καθηγητής, κάποιος συμμαθητής ή αν το άφησε μόνος του ο 12χρονος. Σε κάθε περίπτωση, όμως, σημειώνεται πως δεν ενημερώθηκαν οι αστυνομικές αρχές, ενώ, κατά πληροφορίες, η ενημέρωση των γονέων του παιδιού έγινε από τη διεύθυνση του γυμνασίου. Πηγές υποστηρίζουν πως η υπόθεση έχει παραπεμφθεί στα αρμόδια πειθαρχικό όργανα που υπάγονται στο υπουργείο Παιδείας.
Please wait...


